Τα μέτρα, οι κίτρινες κάρτες και τα γκάζια του Μητσοτάκη στο υπουργικό

Snapshot

• Η κυβέρνηση διεύρυνε το καθεστώς ρύθμισης οφειλών από 72 σε 120 δόσεις, με ελάχιστη μηνιαία καταβολή τα 30 ευρώ για ληξιπρόθεσμες οφειλές έως το τέλος Δεκεμβρίου 2024.
• Ανακοινώθηκε αυστηρότερο πλαίσιο για τους servicers, με πρόστιμα έως 500.000 ευρώ και ακύρωση πράξεων σε περίπτωση παραβίασης συμφωνημένων ρυθμίσεων.
• Αυξάνεται η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης από 10 σε 15 λεπτά το λίτρο για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου, με στόχο το πετρέλαιο θέρμανσης να κοστίζει κάτω από 1,75 ευρώ το λίτρο.
• Ο πρωθυπουργός έστειλε πολιτικό μήνυμα προς υπουργούς και βουλευτές για αυστηρό έλεγχο συμπεριφορών και περιορισμό δημόσιων παρεμβάσεων που δημιουργούν πολιτικό θόρυβο.
• Η δημόσια απάντηση του Μητσοτάκη στη Ντόρα Μπακογιάννη και η παρέμβαση του Κώστα Μπακογιάννη έδωσαν πολιτική διάσταση σε εσωτερικές διαφωνίες της Νέας Δημοκρατίας.

Snapshot powered by AI

Με ένα πακέτο μέτρων που αγγίζει άμεσα την καθημερινότητα νοικοκυριών και επιχειρήσεων, αλλά και με ένα σαφές μήνυμα προς το εσωτερικό της κυβέρνησης και της Νέας Δημοκρατίας, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιχείρησε χθες να δώσει το στίγμα της επόμενης ημέρας.

Η συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου δεν περιορίστηκε στις ανακοινώσεις για τα καύσιμα. Ο πρωθυπουργός άνοιξε ταυτόχρονα δύο μέτωπα: το οικονομικό, με παρεμβάσεις σε οφειλές, servicers και ενεργειακό κόστος, και το πολιτικό, με τις λεγόμενες «κίτρινες κάρτες» προς υπουργούς και βουλευτές, αλλά και με την προσωπική απάντηση στη Ντόρα Μπακογιάννη.

Στο οικονομικό πεδίο, η πιο ουσιαστική παρέμβαση για χιλιάδες οφειλέτες είναι η διεύρυνση του καθεστώτος των 72 δόσεων σε 120. Η νέα ρύθμιση αφορά ληξιπρόθεσμες οφειλές προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου 2024, με ελάχιστη μηνιαία καταβολή τα 30 ευρώ. Παράλληλα, όσοι βρίσκονται ήδη στις 72 δόσεις θα μπορούν να ενταχθούν αυτόματα στο νέο καθεστώς.

Πρόκειται για μια αλλαγή που μεταφράζεται πρακτικά σε μεγαλύτερο χρόνο αποπληρωμής και χαμηλότερη μηνιαία επιβάρυνση για όσους πληρούν τις προϋποθέσεις. Και ακριβώς επειδή αφορά συσσωρευμένες οφειλές προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία, είναι από τα μέτρα που έχουν άμεσο αποτύπωμα στην οικονομική καθημερινότητα.

Το δεύτερο μέτωπο: οι servicers

Ιδιαίτερη σημασία έχει και το νέο πλαίσιο για τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων. Η κυβέρνηση ανακοίνωσε αυστηρότερους κανόνες για την προστασία των συνεπών οφειλετών. Σε περίπτωση παραβίασης συμφωνημένης ρύθμισης από servicer, προβλέπεται ακύρωση της σχετικής πράξης, πρόστιμο που μπορεί να φτάσει έως τις 500.000 ευρώ και πίστωση πέντε δόσεων της αρχικής συμφωνίας στον πολίτη.

Είναι μια παρέμβαση που επιχειρεί να αλλάξει τους κανόνες του παιχνιδιού στη σχέση δανειολήπτη και εταιρειών διαχείρισης, βάζοντας στο τραπέζι όχι μόνο υποχρεώσεις για τους οφειλέτες αλλά και συγκεκριμένες συνέπειες για τους servicers όταν παραβιάζονται συμφωνημένες ρυθμίσεις.

Το κυβερνητικό αφήγημα είναι σαφές: σε μια περίοδο αυξημένης πίεσης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, η πολιτεία επιχειρεί να δημιουργήσει περισσότερο χρόνο για όσους χρωστούν και μεγαλύτερη εποπτεία απέναντι στις εταιρείες διαχείρισης.

Στο μέτωπο των καυσίμων

Την ίδια ώρα, ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε νέα παρέμβαση στο πετρέλαιο κίνησης. Η επιδότηση στην αντλία αυξάνεται από τα 10 στα 15 λεπτά το λίτρο για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Οκτωβρίου, ενώ με τις εκπτώσεις των διυλιστηρίων η συνολική ελάφρυνση μπορεί να φτάσει τα 20 λεπτά. Παράλληλα, στόχος της κυβέρνησης είναι το πετρέλαιο θέρμανσης να διαμορφωθεί κάτω από 1,75 ευρώ το λίτρο, με τις τελικές ανακοινώσεις να αναμένονται πριν από τις 15 Οκτωβρίου.

Ο Μητσοτάκης έθεσε, μάλιστα, τις παρεμβάσεις αυτές σε μια ευρύτερη λογική αντιμετώπισης της ενεργειακής αναταραχής, τονίζοντας ότι τα μέτρα θα επανεξετάζονται ανά δεκαπενθήμερο, ανάλογα με την εξέλιξη των διεθνών τιμών. Παράλληλα, η κυβέρνηση επιδιώκει ευρωπαϊκή αντιμετώπιση της κρίσης, έχοντας θέσει το ζήτημα και σε Κομισιόν και Eurogroup.

Έτσι διαμορφώνεται ένα πακέτο τεσσάρων παρεμβάσεων που επιχειρεί να απαντήσει ταυτόχρονα σε τρία διαφορετικά προβλήματα: χρέη, κόστος δανεισμού και καύσιμα.

«Κίτρινες κάρτες» και γκάζια στους υπουργούς

Όμως η χθεσινή συνεδρίαση είχε και μια δεύτερη, καθαρά πολιτική ανάγνωση.

Ο πρωθυπουργός έστειλε μήνυμα προς υπουργούς και βουλευτές ότι η συμπεριφορά τους αποτελεί δική του ευθύνη να αξιολογείται. Όπως ανέφερε, οι πολίτες είναι εκείνοι που τελικά θα κρίνουν τους πάντες, όμως μέχρι τότε είναι δική του αρμοδιότητα να αξιολογεί συμπεριφορές υπουργών και βουλευτών.

Το μήνυμα αυτό ήρθε σε μια συγκυρία κατά την οποία στο εσωτερικό της ΝΔ έχει ανοίξει συζήτηση για συμπεριφορές στελεχών, δημόσιες δηλώσεις και την εικόνα που εκπέμπει η κυβέρνηση.

Με απλά λόγια, ο πρωθυπουργός έβαλε «κόφτη» στις δημόσιες παρεμβάσεις που μπορεί να δημιουργούν πολιτικό θόρυβο και ζήτησε μεγαλύτερη προσοχή. Δεν είναι τυχαίο ότι η συγκεκριμένη αναφορά ήρθε μαζί με την ευρύτερη συζήτηση για την ανάγκη η κυβέρνηση να εμφανίζεται συντονισμένη και αποτελεσματική.

Η απάντηση στην Ντόρα

Και κάπου εδώ μπαίνει στην εικόνα η Ντόρα Μπακογιάννη.

Η πρώην υπουργός είχε χρησιμοποιήσει τη φράση περί «καβαλημένων καλαμιών» αναφερόμενη σε συμπεριφορές στο κυβερνητικό στρατόπεδο. Ο πρωθυπουργός επέλεξε να μην αφήσει την τοποθέτηση αναπάντητη. Αντίθετα, απάντησε ευθέως, υπογραμμίζοντας ότι είναι δική του ευθύνη να αξιολογεί τις συμπεριφορές υπουργών και βουλευτών.

Η πολιτική σημασία της απάντησης βρίσκεται ακριβώς στο γεγονός ότι δεν προήλθε από κάποιον κυβερνητικό εκπρόσωπο ή από συνεργάτη του Μεγάρου Μαξίμου, αλλά από τον ίδιο τον πρωθυπουργό.

Η Ντόρα Μπακογιάννη δεν είναι ένα τυχαίο πρόσωπο στο εσωτερικό της ΝΔ. Είναι πρώην υπουργός Εξωτερικών, επί σειρά ετών κεντρικό στέλεχος της παράταξης και, κυρίως, αδελφή του πρωθυπουργού. Επομένως, η επιλογή του Μητσοτάκη να απαντήσει προσωπικά δίνει στη συγκεκριμένη αντιπαράθεση διαφορετικό πολιτικό βάρος.

Δεν πρόκειται απλώς για μια ακόμη δημόσια ανταλλαγή απόψεων. Το μήνυμα του πρωθυπουργού είναι ότι η τελική ευθύνη για την αξιολόγηση της κυβερνητικής λειτουργίας ανήκει στον ίδιο.

Και τότε μπήκε στη συζήτηση ο Κώστας Μπακογιάννης

Σαν να μην έφτανε η παρέμβαση της Ντόρας, στη δημόσια συζήτηση μπήκε και ο Κώστας Μπακογιάννης.

Ο πρώην δήμαρχος Αθηναίων δήλωσε ότι «ο κόσμος το έχει τούμπανο κι εμείς κρυφό καμάρι» σχετικά με την ύπαρξη αλαζονείας στην κυβέρνηση, τοποθέτηση που έδωσε νέα διάσταση στην ήδη ανοιχτή συζήτηση για το κυβερνητικό ύφος.

Η παρέμβαση αυτή έχει τη δική της πολιτική βαρύτητα, ακριβώς επειδή προέρχεται από δεύτερο πρόσωπο της ίδιας οικογένειας, σε μια ημέρα κατά την οποία ο πρωθυπουργός είχε ήδη επιλέξει να απαντήσει δημόσια στην αδελφή του.

Έτσι, το θέμα ξεφεύγει από τα στενά όρια μιας υπουργικής συνεδρίασης και αποκτά ευρύτερη διάσταση γύρω από το ύφος, τη λειτουργία και την εικόνα της κυβέρνησης.

Το «το είπαμε, το κάναμε» ως κυβερνητική γραμμή

Στο Μέγαρο Μαξίμου θέλουν πλέον να προβάλλουν περισσότερο τη λογική της άμεσης υλοποίησης. Οι 120 δόσεις, οι παρεμβάσεις στους servicers και τα μέτρα για τα καύσιμα μπαίνουν σε ένα ενιαίο πολιτικό κάδρο: ανακοινώσεις που δεν μένουν μόνο στη θεωρία, αλλά μετατρέπονται σε συγκεκριμένες ρυθμίσεις.

Αυτό είναι το «το είπαμε, το κάναμε» που επιχειρεί να χτίσει η κυβέρνηση απέναντι σε μια κοινωνία που πιέζεται από το κόστος ζωής, τις τιμές ενέργειας και τις συσσωρευμένες οφειλές.

Την ίδια στιγμή, όμως, ο πρωθυπουργός δείχνει ότι το οικονομικό σκέλος δεν αρκεί από μόνο του. Θέλει και πολιτικό έλεγχο στο εσωτερικό της κυβέρνησης, λιγότερες άστοχες δημόσιες τοποθετήσεις και μεγαλύτερη πειθαρχία στο κυβερνητικό μήνυμα.

Και αυτό είναι ίσως το βασικό πολιτικό σήμα της ημέρας: από τη μία μέτρα για την κοινωνία και από την άλλη σαφείς κανόνες προς το κυβερνητικό στρατόπεδο.

Οι 120 δόσεις, το νέο πλαίσιο για τους servicers και η παρέμβαση στα καύσιμα είναι το οικονομικό πακέτο. Οι «κίτρινες κάρτες» προς στελέχη και η απάντηση στην Ντόρα Μπακογιάννη είναι το εσωτερικό πολιτικό μήνυμα.

Δύο διαφορετικά μέτωπα, μία κοινή στόχευση: η κυβέρνηση να δείξει ότι έχει τον έλεγχο τόσο της οικονομικής ατζέντας όσο και της δικής της πολιτικής εικόνας.

Διαβάστε επίσης