Μουντιάλ 2026 - Η κατάρα της Ιταλίας: 12 χρόνια φαγούρας για την «σκουάντρα ατζούρα» με τα 4 τρόπαια
Η εθνική Ιταλίας με την βαριά φανέλα δεν κατάφερε για τρίτη συνεχόμενη διοργάνωση να προκριθεί στην τελική φάση του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου
Snapshot
- Η Ιταλία απέτυχε να προκριθεί στο Παγκόσμιο Κύπελλο 2026 για τρίτη συνεχή φορά, μετά τους αποκλεισμούς του 2018, 2022
- Η τελευταία παρουσία της Ιταλίας σε Μουντιάλ ήταν το 2014, με την απουσία της
- Ο αποκλεισμός από τη Βοσνία το 2026 οδήγησε σε κρίση στη διοίκηση, με την παραίτηση του προέδρου της Ιταλικής Ομοσπονδίας Ποδοσφαίρου.
- Υπάρχει ευρεία αναγνώριση ότι τα προβλήματα της Ιταλίας είναι θεσμικά και οργανωτικά, πέραν της αγωνιστικής απόδοσης.
- Η Ιταλία αρνήθηκε να συμμετάσχει στο Μουντιάλ ως αντικαταστάτης του Ιράν, επιμένοντας στην κανονική προκριματική διαδικασία.
Η Ιταλία έμεινε εκτός Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου, το οποίο αρχίζει την Πέμπτη 11 Ιουνίου, για τρίτη συνεχόμενη διοργάνωση. Μετά την ήττα από τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη στα πέναλτι στη Ζένιτσα, η «σκουάντρα ατζούρα» δεν θα συμμετάσχει στο Μουντιάλ 2026.
Τρίτος συνεχόμενος αποκλεισμός για την Ιταλία
Η Ιταλία έχει τέσσερα παγκόσμια κύπελλα (1934, 1938, 1982, 2006) και 18 συμμετοχές σε τελικές φάσεις Μουντιάλ. Όμως η τελευταία παρουσία της ήταν το 2014. Από τότε, η Ιταλία έμεινε εκτός το 2018, το 2022 και πλέον και το 2026. Πλέον η απουσία της από την μεγαλύτερη γιορτή του παγκόσμιου ποδοσφαίρου θα παραταθεί τουλάχιστον στα 16 χρόνια.
Η αποτυχία του 2022 για την Ιταλία
Η πρώτη αποτυχία ήρθε το 2018. Η δεύτερη ολοκληρώθηκε το 2022, όταν η Ιταλία ηττήθηκε από τα Σκόπια με 1–0 στην Παλέρμο. Το «χρυσό» γκολ που άφησε την τότε πρωταθλήτρια Ευρώπης εκτός διοργάνωσης σημείωσε ο Αλεξάνταρ Τραϊκόφσκι στο 90+2.
Η αποτυχία του 2022 προκάλεσε τεράστιο σοκ στην Ιταλία, λίγους μήνες μετά την κατάκτηση του Euro 2020. Ο τότε προπονητής Ρομπέρτο Μαντσίνι δήλωσε μετά τον αγώνα: «Αυτό το καλοκαίρι είχα την μεγαλύτερη χαρά μου και σήμερα είναι η μεγαλύτερη απογοήτευση». Αργότερα πρόσθεσε: «Είμαι ο προπονητής, είμαι ο πρώτος που φέρει την ευθύνη, τα παιδιά δεν φέρνουν. Έχουν μεγάλο μέλλον, είναι ισχυροί ποδοσφαιριστές για το μέλλον της εθνικής».
Η Ιταλία έχει 83 αγώνες σε τελικές φάσεις Μουντιάλ, 45 νίκες και ποσοστό νικών άνω του 54%. Ωστόσο, η σύγχρονη εκδοχή της αδυνατεί ακόμη και να φτάσει στη διοργάνωση.
Δείτε ΕΔΩ τα γκολ της Εθνικής Ιταλίας στα Μουντιάλ
Στα δύο τελευταία καθοριστικά βήματα για πρόκριση, η Ιταλία αποκλείστηκε από τη Βόρεια Μακεδονία το 2022 και από τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη το 2026. Και στις δύο περιπτώσεις, το όνομα του αντιπάλου, το θεωρητικό αγωνιστικό βάρος και η πίεση της έδρας ή του φαβορί λειτούργησαν εις βάρος της.
Ένα ενδεικτικό στοιχείο είναι ότι απέναντι στη Βόρεια Μακεδονία η Ιταλία είχε 32 τελικές και πέντε στον στόχο χωρίς να σκοράρει, ενώ απέναντι στη Βοσνία έφτασε στα πέναλτι και κατέρρευσε με δύο χαμένες εκτελέσεις στις πρώτες τρεις προσπάθειες.
Το σοκ του αποκλεισμού από την Βοσνία
Οι δηλώσεις μετά τον αποκλεισμό από τη Βοσνία ήταν έντονα επικριτικές και αποτύπωσαν το μέγεθος του σοκ.
Ο υπουργός Αθλητισμού της Ιταλίας Αντρέα Αμπόντι έκανε λόγο για ανάγκη συνολικής αναδόμησης: «Το ιταλικό ποδόσφαιρο πρέπει να ξαναχτιστεί», ενώ διευκρίνισε ότι η διαδικασία «πρέπει να ξεκινήσει με την ανανέωση της ηγεσίας της Ιταλικής Ομοσπονδίας Ποδοσφαίρου». Η τοποθέτηση αυτή έδειξε ότι ο αποκλεισμός ξεπέρασε τα όρια του αγωνιστικού απολογισμού και μετατράπηκε άμεσα σε θεσμική κρίση.
Η πίεση οδήγησε τελικά και σε διοικητικές εξελίξεις. Ο πρόεδρος της ιταλικής ομοσπονδίας Γκαμπριέλε Γκραβίνα παραιτήθηκε έπειτα από τη νέα αποτυχία πρόκρισης. Η παραίτηση αυτή ήταν σαφές σημάδι ότι το πλήγμα δεν μπορούσε να απορροφηθεί με μια απλή αγωνιστική ερμηνεία ή με μετάθεση ευθυνών στον εκάστοτε προπονητή. Στην Ιταλία κυριάρχησε η αίσθηση ότι το πρόβλημα είναι βαθύτερο και αφορά το ίδιο το μοντέλο διοίκησης, ανάπτυξης και λήψης αποφάσεων στο ποδόσφαιρο της χώρας.
Ο Φράνκο Μπαρέζι, θρύλος της Μίλαν και της εθνικής Ιταλίας, έδωσε μια ακόμη πιο ουσιαστική διάσταση στη συζήτηση, όταν σημείωσε: «Ο Γκατούζο έχει τη μικρότερη ευθύνη για τον αποκλεισμό, η Ιταλία πρέπει να πει mea culpa». Η αποστροφή αυτή συμπυκνώνει την ουσία του ιταλικού αδιεξόδου: μια εθνική με τόσο βαριά φανέλα δεν θα έπρεπε να φτάνει συστηματικά στο σημείο να παίζει την παρουσία της στο ΠαγκόσμιοΚύπελλο σε έναν αγώνα ή στη διαδικασία πέναλτι. Το πρόβλημα δεν είναι μόνο το τελευταίο βράδυ, αλλά ολόκληρη η πορεία που την οδηγεί να κρίνεται εκεί.
Ακόμη και πριν από τον αγώνα με τη Βοσνία, ο Τζενάρο Γκατούζο είχε παραδεχθεί τον υψηλό βαθμό δυσκολίας της αναμέτρησης. «Ο σεβασμός που έχουμε για τη Βοσνία είναι τεράστιος, για αυτό που δείχνουν στο γήπεδο», είχε δηλώσει, προσπαθώντας να κρατήσει την ομάδα του μακριά από δικαιολογίες για την ατμόσφαιρα ή τις συνθήκες.
Η αλυσίδα των αποτυχιών αποτυπώνει το ίδιο μοτίβο: απογοήτευση, ευθύνη, και αναγνώριση ότι το πρόβλημα δεν είναι μόνο αγωνιστικό. Ο Μαντσίνι το 2022 είχε αναλάβει την πρωταρχική ευθύνη, ο Γκατούζο το 2026 ζήτησε συγγνώμη από όλη τη χώρα, ο Μπαρέζι τόνισε ότι η Ιταλία πρέπει να πει mea culpa, ενώ ο υπουργός Αμπόντι κάλεσε για συνολική αναδόμηση με ανανέωση της ηγεσίας της Ομοσπονδίας.
Η άρνηση της Ιταλίας να πάρει τη θέση του Ιράν
Μετά τον αποκλεισμό, η FIFA έψαχνε να βρει λύση με το τι θα γίνει αν το Ιράν δεν κατέβεινε στο ερχόμενο Μουντιάλ λόγω της κατάστασης στη Μέση Ανατολή. Η Ιταλία δήλωσε από την πρώτη στιγμή ότι δεν ενδιαφέρεται να πάρει τη θέση του Ιράν στη διοργάνωση. Η κίνηση αυτή, δελιγμα σεβασμού στην Ιστορία της, έδειξε ότι η χώρα δεν επιθυμούσε να συμμετάσχει με τρόπο που δεν προκύπτει από κανονική προκριματική διαδικασία, αλλά από ειδική διευθέτηση.