Ο απλούστερος τρόπος να επιβραδύνετε τη γνωστική εξασθένηση - Οι περισσότεροι δεν το δοκιμάζουν ποτέ

Η εκπαίδευση της όσφρησης μπορεί να βοηθήσει στην υποστήριξη της υγείας του εγκεφάλου, διεγείροντας επανειλημμένα το οσφρητικό σύστημα, το οποίο συνδέεται στενά με τα κέντρα μνήμης και συναισθημάτων στον εγκέφαλο. Δεν αποτελεί θεραπεία για την άνοια, αλλά οι έρευνες υποδηλώνουν ότι μπορεί να βελτιώσει σε μέτριο βαθμό την λειτουργία της όσφρησης και ορισμένες γνωστικές δεξιότητες, ειδικά την λεκτική μνήμη και ευχέρεια.

Η ιδέα είναι απλή: όπως ακριβώς οι μύες ανταποκρίνονται στην επαναλαμβανόμενη άσκηση, το σύστημα όσφρησης μπορεί να ανταποκριθεί στην τακτική, εστιασμένη εξάσκηση.

Τι είναι η εκπαίδευση της όσφρησης;

Η εκπαίδευση της όσφρησης είναι η επαναλαμβανόμενη, σκόπιμη εισπνοή διαφορετικών οσμών επί αρκετές εβδομάδες ή μήνες. Συνηθισμένα αρώματα που χρησιμοποιούνται στις σχετικές έρευνες περιλαμβάνουν λεμόνι, γαρίφαλο, ευκάλυπτο, τριαντάφυλλο και καφέ, αν και οι οικείες οικιακές μυρωδιές μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν εάν είναι ασφαλείς και διακριτές.

Μια βασική ρουτίνα είναι να επιλέξετε 4 έντονες αλλά ευχάριστες μυρωδιές, να εισπνέετε την καθεμία για τουλάχιστον 20 δευτερόλεπτα και να εστιάσετε σε αυτό που μυρίζετε. Αυτό μπορεί να γίνει δύο φορές την ημέρα για περίπου 5 λεπτά. Η αλλαγή των οσμών κάθε δύο μήνες μπορεί να βοηθήσει στη διατήρηση της ενεργής λειτουργίας του εγκεφάλου.

Πώς η όσφρηση συνδέεται με την μνήμη

Η όσφρηση συνδέεται ασυνήθιστα με τα συστήματα μνήμης και συναισθημάτων του εγκεφάλου. Τα σήματα όσφρησης ταξιδεύουν από τους υποδοχείς στην μύτη σε περιοχές του εγκεφάλου που περιλαμβάνουν τον ιππόκαμπο και την αμυγδαλή, οι οποίες βοηθούν στην επεξεργασία της μνήμης, της μάθησης και της συναισθηματικής νοηματοδότησης.

Αυτό μπορεί να εξηγήσει γιατί μια όσφρηση μπορεί ξαφνικά να επαναφέρει μια «ζωντανή» ανάμνηση. Βοηθά επίσης να εξηγηθεί γιατί η απώλεια όσφρησης μελετάται ως πιθανό σημάδι πρώιμης ένδειξης για ορισμένες νευροεκφυλιστικές παθήσεις.

Τι δείχνουν οι έρευνες

Η έρευνα είναι πολλά υποσχόμενη αλλά εξακολουθεί να εξελίσσεται. Μια συστηματική ανασκόπηση διαπίστωσε αναδυόμενα στοιχεία ότι η οσφρητική εκπαίδευση σχετίζεται με βελτιωμένη συνολική γνωστική λειτουργία, ιδιαίτερα λεκτική ευχέρεια και μάθηση, αλλά και μνήμη. Συνδέθηκε επίσης με αλλαγές στις περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με την όσφρηση, συμπεριλαμβανομένου του οσφρητικού βολβού και του ιππόκαμπου.

Μια άλλη ανασκόπηση, που επικεντρώθηκε σε ηλικιωμένους ενήλικες διαπίστωσε, ότι η οσφρητική εκπαίδευση μπορεί να βελτιώσει την λειτουργία της όσφρησης, τη γνωστική λειτουργία, την μνήμη εργασίας, τη διάθεση και την προστασία από τη γνωστική παρακμή, αλλά τόνισε επίσης, ότι απαιτείται περισσότερη έρευνα σε συγκεκριμένες ομάδες, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με άνοια ή ήπια γνωστική εξασθένηση.

Αυτό σημαίνει ότι η εκπαίδευση στην όσφρηση περιγράφεται καλύτερα ως μια υποστηρικτική συνήθεια χαμηλού κινδύνου που μπορεί να βελτιώσει την λειτουργία της όσφρησης, τη γνωστική λειτουργία, την μνήμη εργασίας, τη διάθεση και την προστασία από τη γνωστική παρακμή, αλλά τονίζεται επίσης ότι χρειάζεται περισσότερη έρευνα σε συγκεκριμένες ομάδες, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με άνοια ή ήπια γνωστική εξασθένηση.

Πώς μπορείτε να τη δοκιμάσετε με ασφάλεια στο σπίτι

Επιλέξτε 4 αρώματα που είναι εύκολα αναγνωρίσιμα και διαφορετικά μεταξύ τους. Για παράδειγμα:

• Λεμόνι
• Καφές
• Γαρίφαλο
• Ευκάλυπτος
• Τριαντάφυλλο
• Μέντα
• Πορτοκάλι
• Λεβάντα

Ανοίξτε ένα άρωμα κάθε φορά, μυρίστε απαλά και μετά σκεφτείτε την μυρωδιά. Είναι έντονη, γλυκιά, φρέσκια, καπνιστή, πικρή ή λουλουδάτη; Προσπαθήστε να θυμηθείτε πώς πρέπει να είναι η μυρωδιά, ακόμα κι αν φαίνεται αχνή.

Αποφύγετε ερεθιστικά, χημικές αναθυμιάσεις, καπνό, προϊόντα καθαρισμού ή οτιδήποτε προκαλεί βήχα, πονοκεφάλους, συριγμό ή ερεθισμό των ματιών. Τα αιθέρια έλαια δεν πρέπει να καταπίνονται ή να εφαρμόζονται μέσα στην μύτη.

Ποιος πρέπει να μιλήσει σε γιατρό;

Η μειωμένη αίσθηση της όσφρησης είναι συχνή μετά από ρινίτιδα, ιγμορίτιδα, ρινικούς πολύποδες, τραυματισμό στο κεφάλι και γήρανση. Ωστόσο, θα πρέπει να ελέγχεται η ξαφνική ή επίμονη απώλεια όσφρησης, ειδικά εάν είναι ανεξήγητη ή συνοδεύεται από άλλα συμπτώματα. Η οσφρητική δυσλειτουργία έχει συνδεθεί με νευροεκφυλιστικές παθήσεις, αλλά δεν είναι αρκετά συγκεκριμένη για να τις διαγνώσει από μόνη της.

Ζητήστε ιατρική συμβουλή εάν η απώλεια όσφρησης είναι νέα, μονόπλευρη, επιδεινώνεται, συνδέεται με πονοκεφάλους ή νευρολογικά συμπτώματα ή επηρεάζει την ασφάλεια, την όρεξη και την ποιότητα ζωής.

Συχνές Ερωτήσεις

Μπορεί η εκπαίδευση όσφρησης να αποτρέψει την άνοια;

Κανείς δεν μπορεί να το πει αυτό ακόμα. Μπορεί να υποστηρίξει μέρη της εγκεφαλικής λειτουργίας, αλλά δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως πρόληψη της άνοιας.

Πόσος καιρός χρειάζεται για να λειτουργήσει η εκπαίδευση όσφρησης;

Πολλά πρωτόκολλα διαρκούν τουλάχιστον 3 μήνες και ορισμένες μελέτες χρησιμοποιούν μεγαλύτερες ρουτίνες. Η συνέπεια έχει μεγαλύτερη σημασία από την ένταση.

Μπορούν να ωφεληθούν ακόμα και άτομα με φυσιολογική όσφρηση;

Πιθανώς. Ορισμένες έρευνες υποδηλώνουν ότι τα οφέλη μπορεί να εκτείνονται πέρα από τα άτομα με απώλεια όσφρησης, αλλά οι επιπτώσεις είναι πιθανώς ανεπαίσθητες.

Συμπέρασμα

Η εκπαίδευση στην όσφρηση είναι μια από τις απλούστερες συνήθειες για την υγεία του εγκεφάλου που οι περισσότεροι άνθρωποι δεν δοκιμάζουν ποτέ. Η επανειλημμένη εξάσκηση με οικείες οσμές μπορεί να διεγείρει τις εγκεφαλικές οδούς που, συνδέονται με την μνήμη, την μάθηση και το συναίσθημα.

Τα στοιχεία είναι ενθαρρυντικά αλλά όχι οριστικά. Χρησιμοποιήστε την εκπαίδευση στην όσφρηση ως μια ασφαλή, χαμηλού κόστους προσθήκη στις αποδεδειγμένες συνήθειες για την υγεία του εγκεφάλου: τακτική άσκηση, καλός ύπνος, έλεγχος της αρτηριακής πίεσης, κοινωνική σύνδεση, φροντίδα της ακοής και ισορροπημένη διατροφή.

Πηγές:
sciencefocus.com
oup.com
frontiersin.org