Τι είναι η χολή, πού παράγεται και ποιος ο ρόλος της στον οργανισμό
Το συκώτι παράγει αυτό το υγρό όλη μέρα — Δείτε γιατί η πέψη εξαρτάται από την χολή.
Η χολή συνήθως συνδέεται με εμετό ή προβλήματα στη χοληδόχο κύστη, αλλά είναι ένα φυσιολογικό πεπτικό υγρό, που λειτουργεί αθόρυβα μετά από κάθε γεύμα. Βοηθά το σώμα να χειριστεί το διαιτητικό λίπος, να απορροφήσει ορισμένες βιταμίνες και να απομακρύνει τα απόβλητα, που δεν φιλτράρονται αποτελεσματικά μέσω των νεφρών.
Μια κοινή παρανόηση είναι ότι η χοληδόχος κύστη παράγει χολή. Δεν το κάνει: το συκώτι παράγει χολή συνεχώς, ενώ η χοληδόχος κύστη την αποθηκεύει και την συγκεντρώνει κυρίως μέχρι να ο οργανισμός να την απαιτήσει για την πέψη.
Τι ακριβώς είναι η χολή;
Η χολή είναι ένα κιτρινοπράσινο υγρό, που αποτελείται κυρίως από νερό. Περιέχει επίσης χολικά άλατα, χοληστερόλη, φωσφολιπίδια, ηλεκτρολύτες και χολερυθρίνη, μια χρωστική ουσία που σχηματίζεται όταν τα παλιά ερυθρά αιμοσφαίρια διασπώνται.
Τα χολικά άλατα παράγονται από τη χοληστερόλη στο συκώτι. Η χολερυθρίνη και η περίσσεια χοληστερόλης μεταφέρονται στη χολή, ώστε να μπορούν να αποβληθούν από το σώμα μέσω του πεπτικού σωλήνα. Αυτό καθιστά τη χολή τόσο πεπτικό υγρό όσο και οδό απόρριψης ορισμένων απόβλητων ουσιών.
Πού παράγεται και αποθηκεύεται η χολή;
Τα ηπατικά κύτταρα παράγουν χολή και την απελευθερώνουν σε μικροσκοπικά κανάλια, που ενώνονται για να σχηματίσουν τους χοληφόρους αγωγούς. Από εκεί, η χολή είτε ταξιδεύει απευθείας προς το πρώτο μέρος του λεπτού εντέρου (δωδεκαδάκτυλος) είτε εισέρχεται στη χοληδόχο κύστη για αποθήκευση μέχρι το επόμενο γεύμα που θα χρήζει πέψης.
Η χοληδόχος κύστη αφαιρεί λίγο νερό από την αποθηκευμένη χολή, καθιστώντας την πιο συμπυκνωμένη. Όταν η τροφή (ειδικά το λίπος) εισέρχεται στο λεπτό έντερο, οι πεπτικές ορμόνες σηματοδοτούν στη χοληδόχο κύστη να συσταλεί και μια μυϊκή βαλβίδα να χαλαρώσει. Στη συνέχεια, η χολή ρέει μέσω του κοινού χοληδόχου πόρου στον δωδεκαδάκτυλο.
Τι κάνει η χολή κατά την πέψη;
Η χολή δεν διασπά το λίπος με ένζυμα. Αντίθετα, τα χολικά άλατα δρουν σαν… απορρυπαντικά: διασπούν μεγάλα σταγονίδια λίπους σε πολύ μικρότερα σταγονίδια. Αυτό δίνει στα παγκρεατικά ένζυμα μεγαλύτερη επιφάνεια για να δράσουν και βοηθά στον σχηματισμό μικροσκοπικών δομών, που μεταφέρουν τα χωνεμένα λίπη στον εντερικό βλεννογόνο ιστό για απορρόφηση.
Αυτή η διαδικασία υποστηρίζει επίσης την απορρόφηση των λιποδιαλυτών βιταμινών A, D, E και K. Όταν η χολή δεν μπορεί να φτάσει στο έντερο κανονικά, οι άνθρωποι μπορεί να δυσκολεύονται να απορροφήσουν το λίπος και να εμφανίσουν λιπαρά ή ωχρά κόπρανα και, με την πάροδο του χρόνου, να παρουσιάσουν έλλειψη σε αυτές τις βιταμίνες.
Τι συμβαίνει στη χολή μετά τη χρήση της;
Τα περισσότερα χολικά άλατα δεν απορρίπτονται μετά από ένα γεύμα. Ταξιδεύουν μέσω του λεπτού εντέρου, επαναπορροφώνται κοντά στο άκρο του και επιστρέφουν στο ήπαρ μέσω της κυκλοφορίας του αίματος. Το ήπαρ τα εκκρίνει στη συνέχεια ξανά στη χολή.
Αυτό το σύστημα ανακύκλωσης ονομάζεται εντεροηπατική κυκλοφορία. Μόνο ένα μικρό ποσοστό των χολικών αλάτων χάνεται στα κόπρανα και αντικαθίσταται από νέα χολικά οξέα. Οι χολικές χρωστικές ουσίες υφίστανται διαφορετική επεξεργασία: τα προϊόντα διάσπασής τους συμβάλλουν στο φυσιολογικό καφέ χρώμα των κοπράνων.
Liver: Συκώτι
Bile: Χολή
Duodenum: Δωδεκαδάκτυλος
Bigstock®Τι συμβαίνει όταν η ροή της χολής είναι μπλοκαρισμένη;
Οι χολόλιθοι είναι η πιο κοινή αιτία μπλοκαρισμένης ροής της χολής, αν και η φλεγμονή, οι ουλές, η ηπατική νόσος και οι όγκοι μπορούν επίσης να επηρεάσουν το χοληφόρο σύστημα. Πιθανά συμπτώματα περιλαμβάνουν πόνο στην άνω δεξιά κοιλία, ίκτερο, σκούρα ούρα, ωχρά κόπρανα, κνησμό, πυρετό ή έμετο.
Ο σοβαρός κοιλιακός πόνος, ο ίκτερος με πυρετό ή ο επίμονος έμετος χρήζουν άμεσης ιατρικής αξιολόγησης, επειδή η απόφραξη μπορεί να οδηγήσει σε μόλυνση ή φλεγμονή της χοληδόχου κύστης, των χοληφόρων πόρων και του παγκρέατος.
Συχνές Ερωτήσεις
Μπορεί κανείς να ζήσει χωρίς χοληδόχο κύστη;
Ναι. Μετά την αφαίρεση της χοληδόχου κύστης, το ήπαρ συνεχίζει να παράγει χολή, η οποία ρέει πιο συνεχώς στο λεπτό έντερο. Οι περισσότεροι χωνεύουν την τροφή κανονικά, αν και κάποιοι εμφανίζουν προσωρινά διάρροια ή δυσκολία με τα πολύ λιπαρά γεύματα.
Είναι η χολή το ίδιο με το οξύ του στομάχου;
Όχι. Το οξύ του στομάχου παράγεται στο στομάχι και βοηθά στην πέψη της τροφής σε όξινο περιβάλλον. Η χολή παράγεται από το ήπαρ, είναι αλκαλική και εισέρχεται στο λεπτό έντερο μετά το πρώτο στάδιο πέψης στο στομάχι, όπου βοηθά στην επεξεργασία των λιπών και εν μέρει στην εξουδετέρωση του όξινου περιεχομένου του στομάχου.
Συμπέρασμα
Η χολή είναι ένα υγρό, που παράγεται από το ήπαρ και το οποίο η χοληδόχος κύστη αποθηκεύει και απελευθερώνει, όταν χρειάζεται. Βοηθώντας τα λίπη και τις λιποδιαλυτές βιταμίνες να γίνουν απορροφήσιμα και απομακρύνοντας τη χολερυθρίνη και την περίσσεια χοληστερόλης από το σώμα, εκτελεί έναν ουσιαστικό πεπτικό ρόλο.
Πηγές:
