Μετά από 26 χρόνια οι ΗΠΑ έχασαν το καθεστώς εξάλειψης της ιλαράς: Τι σημαίνει αυτό για την Ευρώπη

Πώς μπορεί να επανέλθει μια ασθένεια αφότου έχει κηρυχθεί εξαλειφθείσα; Τι μας μαθαίνει η σημερινή κατάσταση της ιλαράς στις ΗΠΑ.

Μετά από 26 χρόνια οι ΗΠΑ έχασαν το καθεστώς εξάλειψης της ιλαράς: Τι σημαίνει αυτό για την Ευρώπη

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχασαν επίσημα το καθεστώς εξάλειψης της ιλαράς, το οποίο διατηρούσαν από το 2000, έπειτα από περισσότερο από ένα έτος αδιάλειπτης μετάδοσης του ιού.

Η απόφαση, η οποία ανακοινώθηκε χτες, αποτελεί προειδοποίηση σχετικά με τα κενά στον εμβολιασμό και όχι ένδειξη ότι η ιλαρά μπορεί ξαφνικά να ξεσπάσει αντιστοίχως στην Ευρώπη ή στην Ελλάδα.

Τι σημαίνει η απώλεια του καθεστώτος εξάλειψης της ιλαράς;

Ο Παναμερικανικός Οργανισμός Υγείας (PAHO) αφαίρεσε το εν λόγω καθεστώς από τις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς και από το Μεξικό και τη Βολιβία. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το ίδιο στέλεχος του ιού της ιλαράς συνέχιζε να εξαπλώνεται εντός της κάθε χώρας για τουλάχιστον 12 συναπτούς μήνες.

Ο όρος «εξαλειφθείσα» δεν σήμαινε ποτέ ότι στις Ηνωμένες Πολιτείες υπήρχαν μηδενικά κρούσματα ιλαράς. Σήμαινε ότι οι εισαγόμενες λοιμώξεις δεν οδηγούσαν σε συνεχή τοπική μετάδοση. Αυτή η διάκριση είναι σημαντική: η ιλαρά μπορεί να επανέλθει οπουδήποτε υπάρχει επαρκής αριθμός ευάλωτων ατόμων, ακόμη και μετά από δεκαετίες επιτυχούς περιορισμού/ελέγχου.

Οι ΗΠΑ μπορούν να ανακτήσουν το καθεστώς εξάλειψης, αλλά προηγουμένως πρέπει να διακοπεί η συνεχιζόμενη κυκλοφορία του ιού και να επιβεβαιωθεί το επίτευγμα αυτό.

Γιατί επανήλθε η ιλαρά;

Η ιλαρά συγκαταλέγεται μεταξύ των πιο μεταδοτικών λοιμώξεων στον άνθρωπο. Εξαπλώνεται μέσω του αέρα, ακόμη και πριν από την εμφάνιση του χαρακτηριστικού εξανθήματος. Όταν ένα μολυσμένο άτομο έρθει σε επαφή με άτομα που δεν διαθέτουν επαρκή ανοσία, μία και μόνο εισαγωγή του ιού μπορεί να προκαλέσει πολλά νέα κρούσματα.

Τα κενά στον εμβολιασμό καθιστούν κάτι τέτοιο εφικτό. Οι φορείς δημόσιας υγείας στοχεύουν σε κάλυψη τουλάχιστον 95% με δύο δόσεις εμβολίου κατά της ιλαράς σε όλες τις κοινότητες, και όχι απλώς σε έναν υψηλό εθνικό μέσο όρο. Θύλακες ανεμβολίαστων ατόμων μπορούν να συντηρήσουν εξάρσεις της νόσου, ακόμη και όταν το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού μιας χώρας είναι προστατευμένο.

measles-rash.jpg

Επηρεάζει η απόφαση των ΗΠΑ την Ελλάδα και την Ευρώπη;

Η απόφαση του PAHO μεταβάλλει μόνο την ταξινόμηση των Ηνωμένων Πολιτειών. Δεν υποδηλώνει την εμφάνιση νέας έξαρσης στην Ελλάδα. Ωστόσο, η ιλαρά δεν έχει εξαφανιστεί από την Ευρώπη.

Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC), μεταξύ Οκτωβρίου 2025 και Σεπτεμβρίου 2026 καταγράφηκαν 2.325 κρούσματα στις χώρες της ΕΕ. Ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) στην Ελλάδα κατέγραψε τέσσερα κρούσματα το 2025, γεγονός που καταδεικνύει ότι ακόμη και οι σχετικά χαμηλοί αριθμοί δεν αναιρούν την ανάγκη για εγρήγορση.

Τα διεθνή ταξίδια μπορούν να οδηγήσουν στην εισαγωγή του ιού, αλλά το αν αυτή η εισαγωγή θα εξελιχθεί σε επιδημική έξαρση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το επίπεδο ανοσίας του πληθυσμού στον οποίο μεταδίδεται ο ιός.

Ποια συμπτώματα πρέπει να αναγνωρίζουν οι οικογένειες;

Η ιλαρά ξεκινά συχνά με:

  • πυρετό
  • βήχα
  • καταρροή και
  • κόκκινα, υγρά μάτια

Συνήθως, λίγες ημέρες αργότερα εμφανίζεται εξάνθημα, το οποίο ξεκινά από το πρόσωπο και εξαπλώνεται προς τα κάτω στο σώμα.

Πιθανές επιπλοκές περιλαμβάνουν την πνευμονία και, σπανιότερα, τη φλεγμονή του εγκεφάλου. Τα βρέφη και τα άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα είναι ιδιαίτερα ευάλωτα.

Εάν υπάρχει υποψία ιλαράς, επικοινωνήστε με επαγγελματία υγείας πριν μεταβείτε σε ιατρείο ή στα εξωτερικά ιατρεία κάποιου εφημερεύοντος νοσοκομείου. Ενημερώστε για την πιθανή έκθεση στον ιό και ακολουθήστε τις οδηγίες του γιατρού σχετικά με την αξιολόγηση και την απομόνωση. Η προσέλευση χωρίς προηγούμενη ειδοποίηση ενδέχεται να εκθέσει άλλους ανθρώπους, συμπεριλαμβανομένων βρεφών που είναι πολύ μικρά για να έχουν λάβει τον προβλεπόμενο εμβολιασμό.

Ποιοι πρέπει να εμβολιαστούν κατά της ιλαράς;

Το πρόγραμμα εμβολιασμών στην Ελλάδα συνιστά τη χορήγηση δύο δόσεων του «τριπλού» εμβολίου κατά της ιλαράς, της παρωτίτιδας και της ερυθράς (εμβόλιο MMR). Τα παιδιά λαμβάνουν συνήθως την πρώτη δόση σε ηλικία 12–15 μηνών και τη δεύτερη σε ηλικία 2-3 ετών.

Ο ΕΟΔΥ συνιστά επίσης τα άτομα που έχουν γεννηθεί μετά το 1970 και δεν έχουν νοσήσει στο παρελθόν από ιλαρά, να διαθέτουν τεκμηριωμένο ιστορικό δύο δόσεων του εμβολίου. Όσοι δεν είναι βέβαιοι για το εμβολιαστικό τους ιστορικό μπορούν να συμβουλευτούν τον γιατρό τους σχετικά με τη διενέργεια εμβολιασμού αναπλήρωσης, αντί να υποθέτουν ότι ο εμβολιασμός τους κατά την παιδική ηλικία έχει ολοκληρωθεί.

Συχνές Ερωτήσεις

Μπορεί ένα εμβολιασμένο άτομο να νοσήσει από ιλαρά;

Ναι, αν και είναι σπάνιο. Οι δύο δόσεις παρέχουν πολύ ισχυρή, αλλά όχι απόλυτη, προστασία. Το βασικό είναι ότι η υψηλή εμβολιαστική κάλυψη στην κοινότητα συμβάλλει στην προστασία ατόμων που δεν μπορούν να εμβολιαστούν.

Τι πρέπει να κάνω εάν έχω εκτεθεί σε άτομο με ιλαρά;

Επικοινωνήστε άμεσα με επαγγελματία υγείας. Για ορισμένα ευάλωτα άτομα, ο εμβολιασμός εντός 3 ημερών από την έκθεση ή άλλα μέτρα μετά την έκθεση μπορεί να αποβούν ωφέλιμα. Μην επισκεφθείτε χώρο αναμονής ιατρείου ή νοσοκομείου χωρίς να έχετε προηγουμένως επικοινωνήσει με το μέρος.

Συμπέρασμα

Η απώλεια της κατάστασης εξάλειψης της ιλαράς στις ΗΠΑ δεν αποτελεί απόδειξη ότι τα σχετικά εμβόλια έχουν αποτύχει. Δείχνει τι μπορεί να συμβεί όταν τα κενά στην προστασία επιτρέπουν την επιστροφή της συνεχούς μετάδοσης του ιού στην κοινότητα. Για τις ελληνικές οικογένειες, ο έλεγχος των αρχείων εμβολιασμού είναι μια πιο χρήσιμη αντίδραση από τον φόβο μιας επιδημίας στις ΗΠΑ.

Πηγές:

Σχόλια
Ροή Ειδήσεων Δημοφιλή