Μπορούν τα σέικ να αντικαταστήσουν τα γεύματα; Τι εξηγεί διαιτολόγος
Η διαιτολόγος Κάιλι Κινγκ αναλύει πότε τα ροφήματα υποκατάστασης γεύματος μπορούν να φανούν χρήσιμα και γιατί χρειάζεται προσοχή στην επιλογή τους.
Snapshot
- Τα σέικ υποκατάστασηςεύματος μπορούν ναλέσουν πρακτική και υγινή λύση για κάλυψη διατροφικών κενών, αλλά δεν πρέπει να αντικαθιστούν πλήρως μια ισορροπημένη διατροφή.
- Η βασική τους αξία έγκειται στην ευκολία και την προκαθορισμένη θερμιδική αξία που βοηθά στον έλεγχο του βάρους, ενώ κλινικές δοκιμές δείχνουν ότι η χρήση τους μπορεί να συμβάλει σε μεγαλύτερη απώλεια βάρους.
- Τα σέικ συχνά δεν διατηρούν το αίσθημα κορεσμού για μεγάλο διάστημα, επειδή η υγρή μορφή τους χωνεύεται πιο γρήγορα και δίνει λιγότερο χρόνο στον οργανισμό να αντιληφθεί τον κορεσμό.
- Πρέπει να χρησιμοποιούνται ως συμπληρωματικό εργαλείο και όχι ως μακροχρόνια λύση, ενώ προτείνεται η συνδυαστική κατανάλωσή τους με τροφές που χρειάζονται μάσηση για καλύτερο κορεσμό.
- Άτομα με συγκεκριμένες παθήσεις ή που λαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή πρέπει να συμβουλεύονται επαγγελματίες πριν ξεκινήσουν σέικ υποκατάστασης γεύματος, ενώ τα πολύ χαμηλών θερμίδων προγράμματα απαιτούν ιατρική επίβλεψη.
Αν το στομάχι σας γουργουρίζει και αισθάνεστε ότι σας λείπει ενέργεια, ένα smoothie ίσως να μην είναι η πρώτη επιλογή σας στη διατροφή σας.
Ωστόσο, ειδικοί στη διατροφή αναφέρουν ότι τα σέικ μπορούν να αποτελέσουν μια πρακτική και υγιεινή επιλογή για να καλύψετε κενά στη διατροφή σας. Ιδανικά, πάντως, το μεγαλύτερο μέρος των θρεπτικών συστατικών που χρειάζεστε πρέπει να προέρχεται από μια ισορροπημένη διατροφή.
Η δημοτικότητά τους αυξάνεται, εν μέσω της τάσης για όσο το δυνατόν μεγαλύτερη πρόσληψη πρωτεΐνης και της στροφής προς την απώλεια βάρους που τροφοδοτούν τα φάρμακα GLP-1. Σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα «Eating Patterns in America» της Circana, περισσότερο από το 48% των Αμερικανών ενηλίκων επιδιώκει να αυξήσει την πρωτεΐνη στη διατροφή του.
Μπορούν, όμως, τα πρωτεϊνούχα ροφήματα και τα σέικ υποκατάστασης γεύματος να αντικαταστήσουν πλήρως το πρωινό, το μεσημεριανό και το βραδινό;
Η ευκολία είναι το βασικό πλεονέκτημα
Η Κάιλι Κινγκ, διαιτολόγος με περισσότερα από 15 χρόνια εμπειρίας στην απώλεια βάρους μέσω αλλαγών στη συμπεριφορά, εξήγησε στον βρετανικό Independent ότι ένα κατάλληλα σχεδιασμένο υποκατάστατο γεύματος παρέχει θερμίδες, πρωτεΐνες, υδατάνθρακες και ένα μείγμα βιταμινών και μετάλλων, ώστε να προσεγγίζει τη σύνθεση ενός κανονικού γεύματος.
«Είναι αρκετά χορταστικά ώστε να σας προσφέρουν την ενέργεια που χρειάζεστε μέχρι το επόμενο γεύμα», ανέφερε.
«Συχνά τα προτείνω σε ανθρώπους που παραλείπουν το πρωινό επειδή δεν πεινούν αρκετά για να φάνε».
Η ίδια συμβουλεύει να αντιμετωπίζουμε τα υποκατάστατα γεύματος ως μια πρακτική συμπληρωματική λύση στο πλαίσιο μιας ισορροπημένης διατροφής και όχι ως αντικατάστασή της.
Η προκαθορισμένη θερμιδική αξία ενός σέικ μπορεί επίσης να περιορίσει την ανάγκη για συνεχείς υπολογισμούς, οι οποίοι συχνά αποθαρρύνουν όσους προσπαθούν να ελέγξουν το βάρος τους. Ανασκόπηση κλινικών δοκιμών του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, το 2019, έδειξε ότι η ενσωμάτωση υποκατάστατων γεύματος σε πρόγραμμα αδυνατίσματος συνδεόταν με μεγαλύτερη απώλεια βάρους έπειτα από έναν χρόνο.
«Η ευκολία είναι το άλλο μεγάλο πλεονέκτημα», σημείωσε η Κινγκ. «Ένα σέικ δεν απαιτεί μαγείρεμα ή προγραμματισμό, μεταφέρεται εύκολα και καλύπτει το μεσημεριανό που διαφορετικά θα παραλείπατε σε μια πολυάσχολη ημέρα».
Γιατί μπορεί να πεινάσετε ξανά σύντομα
Υπάρχει, ωστόσο, ένα βασικό μειονέκτημα: τα ροφήματα δεν διατηρούν πάντοτε το αίσθημα κορεσμού για όσο διάστημα θα θέλαμε.
«Οι θερμίδες που καταναλώνουμε σε υγρή μορφή τείνουν να χορταίνουν λιγότερο από την ίδια ποσότητα θερμίδων σε στερεά τροφή», εξήγησε η διαιτολόγος.
«Το να πιούμε κάτι απαιτεί λιγότερο χρόνο από το να το μασήσουμε. Ο μικρότερος χρόνος παραμονής της τροφής στο στόμα δίνει στον οργανισμό λιγότερες ευκαιρίες να αντιληφθεί τον κορεσμό. Γι’ αυτό ορισμένοι πεινούν μία ώρα μετά από ένα σέικ που, θεωρητικά, κάλυπτε το γεύμα τους».
Σύμφωνα με την Κινγκ, εφόσον κάποιος αισθάνεται χορτάτος και ικανοποιημένος, η χρήση τέτοιων ροφημάτων ως συμπληρωματικού εργαλείου δεν είναι κατ’ ανάγκη πιο επιβαρυντική από άλλες προσεγγίσεις απώλειας βάρους. Όπως ανέφερε, η Αμερικανική Διαβητολογική Εταιρεία αναγνωρίζει τα προγράμματα υποκατάστασης γευμάτων ως μια δυνητικά ωφέλιμη επιλογή για άτομα με διαβήτη, υπό την προϋπόθεση επαγγελματικής παρακολούθησης.
«Θα ήμουν προσεκτική με προγράμματα πολύ χαμηλών θερμίδων που βασίζονται αποκλειστικά σε σέικ. Αυτά πρέπει να εφαρμόζονται υπό ιατρική επίβλεψη και μόνο για σύντομο χρονικό διάστημα», τόνισε.
Ένα σέικ δεν χτίζει από μόνο του διατροφικές συνήθειες
Η βασική επιφύλαξη της Κινγκ αφορά τις διατροφικές συμπεριφορές που συνοδεύουν τη χρήση των ροφημάτων.
«Ένα σέικ δίνει λύση για ένα γεύμα, αλλά δεν σας μαθαίνει πώς να διαχειρίζεστε τα υπόλοιπα», εξήγησε. «Τα σέικ λειτουργούν καλύτερα ως προσωρινό εργαλείο, όσο κάποιος χτίζει τις συνήθειες που θα τον βοηθήσουν να διατηρήσει την απώλεια βάρους».
Όπως πρόσθεσε, άνθρωποι με διαβήτη ή νεφρική νόσο, καθώς και όσοι λαμβάνουν φάρμακα των οποίων η δράση επηρεάζεται από αλλαγές στη διατροφή, πρέπει να συμβουλεύονται την ομάδα επαγγελματιών υγείας που τους παρακολουθεί πριν ξεκινήσουν.
Ένα σέικ μπορεί, επομένως, να αντικαταστήσει ένα γεύμα, αρκεί να έχει τη σύνθεση που απαιτείται για να επιτελέσει αυτόν τον ρόλο.
«Πολλά σέικ έχουν σχεδιαστεί ως συμπληρώματα πρωτεΐνης και δεν παρέχουν αρκετές συνολικές θερμίδες, φυτικές ίνες, υδατάνθρακες και λιπαρά, τα συστατικά που κάνουν ένα γεύμα να μας κρατά χορτάτους», ανέφερε. «Αν το σέικ έχει υπερβολικά λίγες θερμίδες για τις προσωπικές σας ανάγκες, συνήθως φέρνει το αντίθετο αποτέλεσμα. Η πείνα σάς προλαβαίνει αργότερα μέσα στην ημέρα».
Η Κινγκ προτείνει να συνδυάζεται το ρόφημα με κάτι που χρειάζεται μάσηση, όπως ένα τραγανό φρούτο, ώστε ο οργανισμός να λαμβάνει και αυτό το σήμα ότι έχει καταναλωθεί τροφή.
Κατά την επιλογή ενός smoothie, συμβουλεύει να μην εστιάζουμε μόνο στην πρωτεΐνη. Πρώτο κριτήριο πρέπει να είναι αν οι θερμίδες του ανταποκρίνονται στο γεύμα που αντικαθιστά και στις ενεργειακές μας ανάγκες. Προτείνει επίσης επαρκείς φυτικές ίνες και όχι περισσότερα από 10 γραμμάρια πρόσθετων σακχάρων.
«Τέλος, επιλέξτε κάτι που σας αρέσει», κατέληξε. «Αν δεν σας ικανοποιεί πραγματικά, δεν θα το διατηρήσετε ως συνήθεια. Η γεύση και η υφή έχουν σημασία, ενώ έρευνες δείχνουν ότι τα πιο παχύρρευστα σέικ τείνουν να είναι πιο χορταστικά».
