New York Times: Πώς αυξήθηκε ο αριθμός των δισεκατομμυριούχων στις ΗΠΑ μέσα σε μόλις οκτώ χρόνια

Η «τάξη» των δισεκατομμυριούχων βιώνει μια άνευ προηγουμένου αύξηση πλούτου στις ΗΠΑ, και έχει επηρεάσει ιδιαίτερα την ζωή των απλών Αμερικανών.

Ενισχυμένη από φορολογικές περικοπές της κυβέρνησης Τραμπ και άλλες πολιτικές που ευνοούν τους πλουσίους, αυτή η μειονότητα των ΗΠΑ έχει περισσότερη εξουσία πάνω στη χώρα από οποιαδήποτε άλλη στιγμή τον τελευταίο αιώνα.

Στην «αυγή» αυτής της νέας πλουτοκρατίας, οι Ηνωμένες Πολιτείες αντιμετωπίζουν δύο μεγάλες ερωτήσεις: Θα επιτρέψουν σε μερικές εκατοντάδες οικογένειες να συνεχίσουν να συγκεντρώνουν τον οικονομικό έλεγχο και την πολιτική επιρροή της χώρας; Πώς θα μοιάζουν οι ΗΠΑ καθώς διαμορφώνονται όλο και περισσότερο από τις ανάγκες και τις πεποιθήσεις του πλουσιότερου 1%;

Αυτές οι ερωτήσεις είναι ιδιαίτερα έντονες στην κομητεία Τιτόν του Ουαϊόμινγκ, την περιοχή γύρω από το Jackson Hole, όπως αναφέρουν οι New York Times. Η περιοχή, που για πολύ καιρό ήταν η πλουσιότερη κατά κεφαλήν κομητεία στην Αμερική, έχει τώρα το πιο έντονο χάσμα πλούτου στη χώρα. Με τη βοήθεια της κοινοβουλευτικής ομάδας του Κογκρέσου, Freedom Caucus -το οποίο υποστηρίζεται από υπερπλούσιους δωρητές-, το πλουσιότερο 1% έχει ασκήσει επιρροή σε πολλές αποφάσεις σχετικά με τη χρήση της γης, την εκπαίδευση και τη φορολογική πολιτική της περιοχής. Η ζωή για όσους δεν είναι πλούσιοι έχει γίνει απρόσιτη.

Πώς, λοιπόν, αυξήθηκε ο αριθμός των δισεκατομμυριούχων στις ΗΠΑ τόσο ραγδαία;

Σε μόλις οκτώ χρόνια, περίπου 350 άτομα έγιναν δισεκατομμυριούχοι

Μια ανάλυση των New York Times δείχνει την εκπληκτική ταχύτητα με την οποία αυξήθηκε η περιουσία του πλουσιότερου 1% τα τελευταία χρόνια. Οι πλουσιότεροι Αμερικανοί είδαν την καθαρή αξία τους να αυξάνεται κατά 120% από το 2017 έως το 2025, ένα τεράστιο άλμα από την αύξηση 45% που είχαν δει κατά την προηγούμενη αντίστοιχη περίοδο.

Ως αποτέλεσμα, ο αριθμός των δισεκατομμυριούχων -περισσότεροι από 900 άνθρωποι- στις ΗΠΑ αυξήθηκε κατά 50% από το 2017 έως το 2025, σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις.

Επιπλέον, το 0,1% των νοικοκυριών με τα υψηλότερα εισοδήματα — οι πλουσιότεροι των πλουσίων — είδαν την περιουσία τους να αυξάνεται με ταχύτερο ρυθμό από όλους τους άλλους, εν μέρει επειδή οι πλούσιοι επωφελούνται περισσότερο όταν οι χρηματιστηριακές αγορές ανεβαίνουν.

Το 1% των αμερικανικών νοικοκυριών, τα οποία έχουν ελάχιστη καθαρή αξία 11,1 εκατομμυρίων δολαρίων, κατέχουν τώρα συνολικά μετοχές και αμοιβαία κεφάλαια αξίας περίπου 25,6 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, το ίδιο ποσό με το υπόλοιπο 99% της χώρας, σύμφωνα με την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ.

Από τα 25,6 τρισεκατομμύρια δολάρια σε μετοχές που κατέχει το 1%, περισσότερο από το μισό βρίσκεται στα χέρια του 0,1%.

Οι φορολογικές περικοπές της κυβέρνησης Τραμπ

Ενώ το χάσμα του πλούτου στις ΗΠΑ διευρύνεται σταθερά εδώ και 40 χρόνια, οι φορολογικές περικοπές της κυβέρνησης Τραμπ το 2017 το ενίσχυσαν περαιτέρω, σύμφωνα με ανάλυση των New York Times.

Ο φορολογικός νόμος επέτρεψε στους αγοραστές ιδιωτικών τζετ να αποσβέσουν το κόστος των αεροσκαφών — που φαινομενικά αγοράστηκαν για επαγγελματικούς σκοπούς — και οι παγκόσμιες συναλλαγές τζετ αυξήθηκαν κατά 42% από το 2017 έως το 2025, σύμφωνα με την Global Jet Capital. Ο νόμος διπλασίασε επίσης το ποσό που τα νοικοκυριά μπορούσαν να μεταβιβάσουν στους κληρονόμους τους, χωρίς φόρο.

Η διάταξη που μείωσε τον συντελεστή φορολογίας εταιρειών από το 35% στο 21% είχε τη μεγαλύτερη επίδραση στους υπερπλούσιους. Καθώς οι εταιρείες έγιναν πιο κερδοφόρες, χρησιμοποίησαν τα επιπλέον κέρδη για να αγοράσουν μετοχές. Η χρηματιστηριακή αγορά ανέβηκε κατακόρυφα, ωφελώντας τα στελέχη, τα οποία λαμβάνουν μεγάλο μέρος της αμοιβής τους σε μετοχές της εταιρείας. Λίγες εταιρείες επένδυσαν σημαντικά σε επιχειρήσεις και υπαλλήλους, σύμφωνα με ανάλυση του Brookings, και οι αυξήσεις που έλαβαν οι μισθωτοί εργαζόμενοι σπάνια ήταν αρκετά υψηλές για να αντισταθμίσουν το υψηλότερο κόστος των τροφίμων και της στέγασης.

Η πανδημία ήταν ένας πολλαπλασιαστής ισχύος

Η πανδημία του κορονοϊού ενίσχυσε τα αποτελέσματα των φορολογικών περικοπών. Η αγορά της τεχνολογίας εκτοξεύτηκε καθώς οι εργαζόμενοι ετοιμάζονταν να εργαστούν από το σπίτι, και τα κέρδη τους συνέβαλαν στο μισό περίπου του πλούτου που απέκτησαν όλοι οι δισεκατομμυριούχοι. Περίπου τα δύο τρίτα των νέων δισεκατομμυριούχων που εμφανίστηκαν από τις αρχές του 2020 επένδυσαν επίσης τα χρήματά τους στον τομέα της τεχνολογία.

Ο Έλον Μασκ ηγήθηκε της «λίστας» των δισεκατομμυριούχων, με τον πλούτο του να αυξήθηκε σε πάνω από μισό τρισεκατομμύριο δολάρια, από 25 δισεκατομμύρια δολάρια στις αρχές του 2020 — μια αύξηση 2.100%. Η καθαρή αξία του Τζεφ Μπέζος αυξήθηκε κατά 165%, του Μαρκ Ζούκερμπεργκ αυξήθηκε περισσότερο από τέσσερις φορές και του Λάρι Έλισον, του δισεκατομμυριούχου συνιδρυτή της Oracle, αυξήθηκε κατά 275%.

Η πανδημία ανέδειξε τις κοινωνικοοικονομικές ανισότητες που εμφανίστηκαν κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του Τραμπ. Το μεγαλύτερο μέρος της χώρας παρέμεινε στο σπίτι και αντιμετώπισε μια απότομη ύφεση στις αρχές του 2020, και στη συνέχεια αντιμετώπισε τον εκρηκτικό πληθωρισμό που «κατάπιε» το μεγαλύτερο μέρος των αυξήσεων των μισθών που είχαν δώσει οι εταιρείες στους εργαζομένους.

Ωστόσο, οι πλούσιοι Αμερικανοί εκμεταλλεύτηκαν την ύφεση για να αγοράσουν μετοχές, ακίνητα και άλλα περιουσιακά στοιχεία, τα οποία ουσιαστικά ήταν σε «προσφορά». Η UBS, ελβετικός όμιλος χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, διαπίστωσε ότι οι περίπου 2.000 δισεκατομμυριούχοι που υπήρχαν τότε αύξησαν την περιουσία τους κατά περισσότερα από 2 τρισεκατομμύρια δολάρια, σημειώνοντας άνοδο 28% από τον Απρίλιο έως τον Ιούλιο του 2020. Και οι δαπάνες τους, ιδίως σε ακίνητα και κατασκευές, συνέβαλαν στην αύξηση του κόστους στέγασης και κατασκευής για όλους.

Ο τεράστιος πλούτος στην κομητεία Τίτον

Αυτή η σύμπτωση γεγονότων έγινε ιδιαίτερα αισθητή στην κομητεία Τίτον, όπου οι πλούσιοι είδαν την περιουσία τους να αυξάνεται κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του Τραμπ. Ακόμα περισσότεροι ελίτ συγκεντρώθηκαν στην περιοχή κατά τη διάρκεια της πανδημίας, ανεβάζοντας στα ύψη τις τιμές των ακινήτων, καθώς η μέση τιμή για μια μονοκατοικία έχει ξεπεράσει τα 7 εκατομμύρια δολάρια.

Μέχρι το 2024, το κατά κεφαλήν εισόδημα της κομητείας Τίτον έφτασε τα 532.903 δολάρια, το υψηλότερο ποσό για μια κομητεία σε ολόκληρη τη χώρα. Η κομητεία Σάμιτ της Γιούτα, με μέση τιμή τα 280.000 δολάρια, βρίσκεται στην 2η θέση, με μεγάλη διαφορά. Αυτό το υψηλό εισόδημα οφειλόταν σε μεγάλο βαθμό στο 1% των κατοίκων με το υψηλότερο εισόδημα, οι οποίοι έχουν εκτιμώμενο ετήσιο εισόδημα περίπου 35 εκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με ανάλυση φορολογικών δεδομένων των Nrew York Times. Αυτό αντιστοιχεί σε 221 φορές το μέσο ετήσιο εισόδημα του κατώτερου 99% της κομητείας.

Σήμερα, ορισμένοι άνθρωποι δεν αναγνωρίζουν πλέον την πόλη τους. Ο Άντριου Μουνζ, ο οποίος μεγάλωσε στο Jackson Hole, είπε ότι ήταν «σαν η περιοχή να έπεσε σε βαθύ ύπνο κατά την διάρκεια της πανδημίας και ξύπνησε διαπιστώνοντας ότι οι υπερπλούσιοι είχαν αναλάβει τον έλεγχο».