Άρωμα εκλογών - Σενάρια κυβερνήσεων συνεργασίας ή μεταβατικής κυβέρνησης

Άναψε η συζήτηση για τη λειτουργία του επιτελικού κράτους, με πρωτοβουλία, μάλιστα, πέντε βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας, ενώ καθίσταται πλέον εμφανές ότι αυτό το γεγονός συνιστά απλώς την κορυφή του παγόβουνου. Δεν είναι αμελητέος ο αριθμός των μελών της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του κυβερνώντος κόμματος, που αισθάνονται απλά πιόνια στο σύνθετο πολιτικό παιχνίδι- κάτι σαν δεδομένοι υποστηρικτές μιας σειράς αποφάσεων, στις οποίες πιστεύουν ότι δεν τους δίνεται η δυνατότητα ούτε (συν)διαμόρφωσης ούτε παρέμβασης, την ώρα μάλιστα που η κοινωνία βράζει.

Θεωρητικώς το πεδίο αντιπαράθεσης ορίζεται στη βάση τριών αξόνων: τη λειτουργία του εκτελεστικού κράτους, τη σύγκρουση των δύο, εκ διαμέτρου αντίθετων, σχολών σκέψης τεχνοκρατικών πολιτικών, και τη διάκριση ανάμεσα στους βουλευτές του κέντρου και της περιφέρειας. Λέω θεωρητικώς, γιατί ούτως ή άλλως τα ζητήματα προϋπήρχαν. Απλώς, τα έβγαλε στον αφρό, η χαμηλών πτήσεων δημοσκοπική εικόνα, το άγχος του τελικού ποσοστού, έτσι ώστε να διασφαλίζεται το μπόνους των σαράντα εδρών, σε συνδυασμό με τις πληροφορίες για εκτεταμένες παρεμβάσεις στη σύνθεση των επόμενων ψηφοδελτίων. Πάντως, η συνολική εικόνα που σχηματοποιείται είναι ότι αρκετοί στο γαλάζιο στρατόπεδο βρίσκονται στις επάλξεις, δρώντας ανάλογα με το status τους, αλλά άπαντες στη βάση της πρόβλεψης ότι ουδόλως αποκλείεται να υπάρξουν… τεκτονικές αλλαγές.

Τα δεδομένα που μελετούν, επιπρόσθετα, συνδέονται με τα προβλήματα και τον ντόρο που προκαλούν τα υπό διερεύνηση σκάνδαλα, καθώς επίσης και η πιεστική καθημερινότητα που τρέχει με αστρικές ταχύτητες. Ιδιαίτερα, οι βουλευτές της περιφέρειας, έρχονται σε επαφή με οργισμένους ψηφοφόρους του κυβερνώντος κόμματος που συμπιέζονται από την ακρίβεια (η οποία αποτυπώνεται και στο κόστος παραγωγής) αλλά και από ένα αίσθημα αδικίας που τους καταβάλει περαιτέρω, καθώς δεν έχουν λάβει την επιδότηση που νομίμως δικαιούνται, γιατί τους την άρπαξαν κάποιοι επιτήδειοι που… είχαν μπάρμπα στην Κορώνη. Όλα αυτά που περιγράψαμε, παρότι φαινομενικά ασύνδετα, εν τούτοις φαίνεται ότι αθροίζονται στη συλλογική συνείδηση, καθώς όπως και δημοσκοπικά προκύπτει, μεγάλη μερίδα των πολιτών πιστεύει ότι γίνεται ένα κλειστό πάρτι, από το οποίο παντελώς αποκλείεται.

Αυτό, άλλωστε, εξηγεί σε μεγάλο βαθμό τους λόγους για τους οποίους η κοινή γνώμη συγκινείται ελάχιστα από τα κυβερνητικά πακέτα παροχών, τα οποία αντικειμενικά αντιστοιχούν σε μεγάλα ποσά, αλλά παράγουν ταυτόχρονα χαμηλό αποτέλεσμα στην τσέπη του τελικού αποδέκτη. Συν το γεγονός ότι σειρά πραγμάτων, από την φιλοσοφία αντιμετώπισης της ακρίβειας που (δημοσκοπικά πάντα) αμφισβητείται ευρέως, ως τη δραματική κατάσταση σε υποδομές (Τέμπη), αλλά και δραστηριότητες που συγκρούονται με το κράτος δικαίου, έχουν θαμπώσει το λούστρο του εκσυγχρονιστικού προφίλ της κυβέρνησης και έχουν απομειώσει την πίστη στο αφήγημα περί εγγυημένου καλύτερου μέλλοντος.

Εδώ αξίζει να κάνουμε μια παρένθεση. Αθροιστικά, τα εξαγγελθέντα μέτρα στήριξης (250 και 500 εκατ. ευρώ), συν εκείνα που πρόκειται να ανακοινωθούν το φθινόπωρο στη ΔΕΘ (ύψους περίπου ενός δισ. βάσει των διαρροών που εκπορεύονται από το Μέγαρο Μαξίμου), φθάνουν στο ποσό του 1.750.000.000 ευρώ -ουδόλως ευκαταφρόνητο αλλά ο συγκεκριμένος σχεδιασμός, ήττας από τα αποδυτήρια λόγω των ρυθμών που κινείται η ακρίβεια- ενώ την ίδια ώρα απορρίπτεται οριζοντίως και καθέτως η σκέψη για μείωση των έμμεσων φόρων που θα μπορούσαν να παραγάγουν πολύ πιο ουσιαστικό αποτέλεσμα. Για την ιστορία, οι υψηλοί έμμεσοι φόροι επιβλήθηκαν από την τρόικα ως προσωρινό μέτρο, περισσότερο διαρθρωτικού χαρακτήρα, προκειμένου να περιορισθεί η κατανάλωση, να αποθαρρυνθούν οι εισαγωγές και να ενθαρρυνθούν τα ελληνικά προϊόντα -άρα να βελτιωθεί το ισοζύγιο εξωτερικών συναλλαγών. Σήμερα, διατηρούνται σε υψιπετείς σφαίρες, για λόγους αμιγώς εισπρακτικούς.

Αναγνωρίζεται αναμφίβολα, ότι η χώρα δεν έχει πλέον δημοσιονομικό ζόρι, καθώς την περίοδο των μνημονίων στήθηκε ένας ισχυρός μηχανισμός παραγωγής πρωτογενών πλεονασμάτων, που σε συνδυασμό με τη μερική πάταξη της φοροδιαφυγής, εξασφαλίζει απρόσκοπτη ροή εσόδων στα δημόσια ταμεία. Παραμένει, όμως, στο ακέραιο το πρόβλημα της χαμηλής παραγωγικότητας της εργασίας, μαζί με την έλλειψη εργατικών χεριών, που φρενάρει την ανάπτυξη και καθιστά τη χώρα ευάλωτη σε κρίσεις. Ο πακτωλός των ευρωπαϊκών πόρων (Ταμείο Ανάκαμψης, ΕΣΠΑ κ.α.) δεν στάθηκε ικανός να αλλάξει αυτά τα αρνητικά δεδομένα -δεν αξιοποιήθηκε επαρκώς, υποστηρίζεται από αρκετές πλευρές. Η δε απόκτηση της επενδυτικής βαθμίδας -σημαντικότατο γεγονός- δεν είχε επαρκή αντανάκλαση στην πραγματική οικονομία, με αποτέλεσμα οι εντρυφούντες στα οικονομικά, να παρατηρούν πικρόχολα ότι… η golden visa έφερε περισσότερες επενδύσεις, απ’ ό,τι η επενδυτική βαθμίδα.

Στο δια ταύτα, ο αναμφισβήτητος δημοσιονομικός θρίαμβος (του χρόνου το ελληνικό χρέος προϋπολογίζεται στο 130% επί του ΑΕΠ, δηλαδή σε επίπεδα χαμηλότερα από αυτά της Ιταλίας) δεν μιλάει πλέον στην καρδιά του εκλογικού σώματος, γιατί δεν συνδέθηκε με τις προσδοκίες για ορατή βελτίωση της προοπτικής, εμπορικής, αγροτικής ή εταιρικής κατάστασης των περισσότερων ψηφοφόρων -των ελεύθερων επαγγελματιών περιλαμβανομένων.

Από την πρόσφατη έρευνα της κοινής γνώμης της Metron Analysis προκύπτει υποχώρηση της Νέας Δημοκρατίας κατά περίπου δυόμιση μονάδες με κατεύθυνση, όμως, την αδιευκρίνιστη ψήφο και ενίσχυση του εν αναμονή κόμματος Τσίπρα. Παράλληλα, αποτυπώνεται αρνητικό κλίμα για τα πεπραγμένα της κυβέρνησης στον τομέα της οικονομίας, το 78% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι είναι επωφελής για τη χώρα η συμμετοχή της στο θεσμό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, ενώ έξι στους δέκα θεωρούν ότι πρέπει να υπάρξει «πολιτική αλλαγή» (το ερώτημα τίθεται σε αντίστιξη με την «πολιτική σταθερότητα»).

Με βάση όλα αυτά, θα μπορούσαμε να οδηγηθούμε σε κάποια πρώτα συμπεράσματα, όπως για παράδειγμα, ότι υπάρχει άρωμα εκλογών και σενάρια κυβερνήσεων συνεργασίας, ή μεταβατικής κυβέρνησης. Τα πάντα, ωστόσο, θα κριθούν επί του πεδίου.

Διαβάστε επίσης