Πότε ανακοινώνει τα νέα μέτρα ενόψει του ενεργειακού σοκ ο Κυριάκος Μητσοτάκης
Η κυβέρνηση ετοιμάζει παρεμβάσεις «χειρουργικής ακρίβειας» για καύσιμα, ρεύμα και πρωτογενή τομέα – Στο τραπέζι fuel pass και ενισχύσεις με αυστηρά κριτήρια
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης
Σε τροχιά ανακοινώσεων μπαίνει η κυβέρνηση, καθώς ο χρόνος μετρά αντίστροφα για την παρουσίαση του δεύτερου πακέτου μέτρων στήριξης απέναντι στις οικονομικές επιπτώσεις της κρίσης στη Μέση Ανατολή μετά την επιβολή του πλαφόν στο περιθώριο κέρδους.
Σε σύσκεψη του Μεγάρου Μαξίμου υπό τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη το Σαββατοκύριακο, με τη συμμετοχή του αντιπροέδρου Κωστή Χατζηδάκη και του οικονομικού επιτελείου, αποτιμήθηκαν τα δεδομένα και «ζυγίστηκαν» οι αντοχές της οικονομίας.
Οι τελικές αποφάσεις αναμένονται άμεσα, ακόμη και εντός των επόμενων ωρών, με το κυβερνητικό επιτελείο να επιδιώκει συγχρονισμό με τις εξελίξεις στην ενέργεια και τις αγορές.
Το μήνυμα Μητσοτάκη και η ευρωπαϊκή διάσταση
Ο πρωθυπουργός έθεσε στο επίκεντρο την ανάγκη για στοχευμένες εθνικές παρεμβάσεις, αποφεύγοντας κινήσεις πανικού. Παράλληλα, ανέδειξε την ευθύνη της Ευρώπης να ενεργοποιήσει μια «εργαλειοθήκη» στήριξης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ώστε να αποτραπεί ένα νέο ενεργειακό σοκ αντίστοιχο του 2022.
Η στάση αυτή συνδέεται άμεσα με τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και την πιθανή ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής, που θα δώσει δημοσιονομικό χώρο στα κράτη-μέλη. Μεγάλος πονοκέφαλος για την κυβέρνηση είναι και οι μετακινήσεις των πολιτών ενόψει του Πάσχα και ο στόχος είναι να συγκρατηθούν οι τιμές τόσο των καυσίμων όσο και των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων για να μην πληγεί ο εσωτερικός τουρισμός.
Στοχευμένες ενισχύσεις αντί για οριζόντια μέτρα
Το βασικό στίγμα της κυβερνητικής πολιτικής είναι σαφές: αποφυγή μαζικών επιδοτήσεων και έμφαση σε στοχευμένες παρεμβάσεις. Όπως έχει επισημάνει και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, τα μέτρα θα ξεδιπλωθούν σταδιακά και όχι μονομιάς.
Στο επίκεντρο μπαίνουν οι ευάλωτες ομάδες – νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα, αγρότες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις – με ενισχύσεις που θα ενεργοποιούνται ανάλογα με την ένταση της κρίσης.
Καύσιμα και ρεύμα στο μικροσκόπιο
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στην αγορά ενέργειας. Στο τραπέζι βρίσκεται η επαναφορά του fuel pass, με εισοδηματικά και γεωγραφικά κριτήρια, ως πρώτο «ανάχωμα» στις αυξήσεις της βενζίνης. Το κόστος εκτιμάται κοντά στα 200 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα, εξετάζεται επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης, με στόχο τη συγκράτηση των τιμών στις μεταφορές και τη στήριξη της αγροτικής παραγωγής. Αντίστοιχα, στο ρεύμα, το σενάριο προβλέπει περιορισμένες επιδοτήσεις λογαριασμών, μόνο εφόσον υπάρξει έντονη ανατίμηση.
Παρεμβάσεις στον πρωτογενή τομέα και την αγορά
Η κυβέρνηση εξετάζει και μέτρα για την αποτροπή νέου κύματος ανατιμήσεων στα βασικά αγαθά. Στο πλαίσιο αυτό, συζητείται η επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους στα λιπάσματα, καθώς η μεταφορά τους επηρεάζεται από τις εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ.
Παράλληλα, προωθείται ενίσχυση των παραγωγών, ώστε να περιοριστούν οι πιέσεις στο κόστος παραγωγής και να αποφευχθεί μετακύλιση των αυξήσεων στον καταναλωτή.
Κόκκινες γραμμές και δημοσιονομικά όρια
Παρά τις πιέσεις, η κυβέρνηση αποκλείει – τουλάχιστον σε αυτή τη φάση – τη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης και την κατάργηση του ΦΠΑ στα καύσιμα. Η στρατηγική βασίζεται σε μέτρα περιορισμένου κόστους, με σαφή χρονικό ορίζοντα και ελεγχόμενο δημοσιονομικό αποτύπωμα.
Το τελικό πακέτο θα εξαρτηθεί και από τις ευρωπαϊκές αποφάσεις, που θα καθορίσουν τον βαθμό ευελιξίας της οικονομικής πολιτικής.
Το βλέμμα στον κατώτατο μισθό
Καθοριστικό ορόσημο αποτελεί το υπουργικό συμβούλιο της ερχόμενης Πέμπτης, όπου αναμένεται να «κλειδώσει» και η νέα αύξηση του κατώτατου μισθού. Η απόφαση αυτή θα λειτουργήσει συμπληρωματικά στα μέτρα στήριξης, ενισχύοντας το διαθέσιμο εισόδημα σε μια περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας.
Η κυβέρνηση επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη στήριξη της κοινωνίας και τη διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας, σε ένα περιβάλλον που παραμένει εξαιρετικά ρευστό.