Ο κυρίαρχος Μητσοτάκης, η συμπαθής Καρυστιανού και ο «υπολογίσιμος» Τσίπρας
Οι ιδιομορφίες των δημοσκοπήσεων και τα μηνύματα που στέλνουν οι πολίτες στον δρόμο για τις κάλπες
Snapshot
- Η Νέα Δημοκρατία διατηρεί σαφές προβάδισμα και η καταλληλότητα του Κυριάκου Μητσοτάκη για πρωθυπουργός δεν απειλείται από άλλους πολιτικούς.
- Ο Αλέξης Τσίπρας επανέρχεται ως ο κύριος εναλλακτικός πόλος εξουσίας, κερδίζοντας ψήφους που απομακρύνονται από τον ΣΥΡΙΖΑ και απειλώντας την κυριαρχία της ΝΔ χωρίς να την ανατρέπει.
- Η Μαρία Καρυστιανού απολαμβάνει υψηλή κοινωνική συμπάθεια και απειλεί το ΠΑΣΟΚ, αλλά η υποστήριξή της δεν μεταφράζεται ακόμα σε εμπιστοσύνη για διακυβέρνηση.
- Το ΠΑΣΟΚ πιέζεται έντονα τόσο από το πολιτικό όχημα του Τσίπρα όσο και από την αντισυστημική ψήφο που απορροφά η Καρυστιανού.
- Οι πολίτες εκφράζουν οργή και δυσαρέσκεια προς το σύστημα, αλλά προτιμούν τη σταθερότητα στις εκλογικές επιλογές τους, διαχωρίζοντας την αίσθηση διαμαρτυρίας από την ψήφο εξουσίας.
Η πρόσφατη δημοσκόπηση της ALCO αποτυπώνει ένα πολιτικό σκηνικό γεμάτο αντιφάσεις: η κοινωνική συμπάθεια δεν μετατρέπεται αυτόματα σε ψήφο εξουσίας, το ΠΑΣΟΚ πιέζεται ασφυκτικά και ο Αλέξης Τσίπρας εμφανίζεται ως ο μόνος που μπορεί να απειλήσει την κυριαρχία της ΝΔ, χωρίς όμως να τη ρίχνει από την κορυφή.
Αυτά είναι τα βασικά συμπεράσματα που αποτυπώνει η πρώτη μεγάλη δημοσκόπηση μετά την επίσημη εμφάνιση των νέων πολιτικών σχηματισμών του Αλέξη Τσίπρα και της Μαρίας Καρυστιανού και δεν καταγράφει απλώς νέα ποσοστά.
Καταγράφει μια κοινωνία πολιτικά κατακερματισμένη, συναισθηματικά φορτισμένη και ταυτόχρονα βαθιά αντιφατική. Μπερδεμένη μεταξύ του συναισθήματος και της ικανότητας διακυβέρνησης.
Από τη μία, υπάρχει έντονη κόπωση από το υπάρχον σύστημα, βαθιά δυσπιστία προς τους θεσμούς και ανάγκη πολιτικής ανανέωσης. Από την άλλη, παραμένει ισχυρός ο φόβος της αστάθειας και η αναζήτηση μιας ασφαλούς επιλογής εξουσίας.
Η Νέα Δημοκρατία παραμένει πρώτη με σαφές προβάδισμα, όμως το πραγματικό πολιτικό γεγονός είναι αλλού: ο Αλέξης Τσίπρας επανέρχεται δυναμικά ως δεύτερος πόλος του συστήματος, ενώ η Μαρία Καρυστιανού καταγράφει εντυπωσιακή κοινωνική αποδοχή, χωρίς ακόμη να μετατρέπεται σε καθαρά κυβερνητική προοπτική.
Η καταλληλότητα του Κυριάκου Μητσοτάκη στην πρωθυπουργία δεν φαίνεται να απειλείται από κανέναν παρά τα σημαντικά ποσοστά που καταγράφει ο Αλέξης Τσίπρας.
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι ένα μεγάλο κομμάτι ψηφοφόρων φαίνεται να σκέφτεται περίπου ως εξής: «Η Καρυστιανού εκφράζει την οργή μου, αλλά για διακυβέρνηση θα επιλέξω Μητσοτάκη». Πρόκειται για ένα πολιτικό διπλό μήνυμα που εξηγεί γιατί η κυβέρνηση διατηρεί αντοχές παρά τη φθορά.
Εναλλακτικός πόλος ο Τσίπρας
Η δημοσκόπηση της ALCO καταγράφει στην πρόθεση ψήφου την ΕΛ.Α.Σ. του Αλέξη Τσίπρα στη δεύτερη θέση με ποσοστά που αλλάζουν άρδην τον χάρτη της Κεντροαριστεράς και οδηγούν τον ΣΥΡΙΖΑ σε σχεδόν εκλογική εξαΰλωση.
Ο πρώην πρωθυπουργός δείχνει να ανακτά κάτι που είχε χάσει μετά το 2019: την αίσθηση «χρήσιμης ψήφου» απέναντι στη ΝΔ. Ακόμη και πολίτες που εξακολουθούν να έχουν επιφυλάξεις για την περίοδο διακυβέρνησής του, φαίνεται να θεωρούν ότι είναι ο μόνος που μπορεί να συγκροτήσει εναλλακτικό πόλο εξουσίας.
Στο ερώτημα ποιος πολιτικός θα μπορούσε να είναι ο πιο δύσκολος αντίπαλος του Κυριάκου Μητσοτάκη στην πορεία προς τις κάλπες – και με αυθόρμητες απαντήσεις – η απάντηση «κανένας» παραμένει η πλειοψηφική με ποσοστό 29%. Αλλά στη δεύτερη θέση πλέον και με υψηλό ποσοστό (25%) εμφανίζεται ο Αλέξης Τσίπρας.
Στο Μέγαρο Μαξίμου βλέπουν πλέον καθαρά ότι το πρόβλημα δεν είναι μόνο η κοινωνική δυσαρέσκεια αλλά η πιθανότητα να αποκτήσει ξανά πολιτικό όχημα και κυβερνητική έκφραση.
Το παράδοξο της Καρυστιανού
Η περίπτωση της Μαρίας Καρυστιανού είναι εντελώς διαφορετική. Η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» εμφανίζεται να απειλεί ευθέως το ΠΑΣΟΚ για την τρίτη θέση, απορροφώντας ψήφο διαμαρτυρίας, αντισυστημική διάθεση αλλά και ηθική αγανάκτηση γύρω από τα Τέμπη και τη λειτουργία των θεσμών.
Ωστόσο, οι ίδιες μετρήσεις δείχνουν ότι η προσωπική απήχηση της Καρυστιανού δεν μεταφράζεται αυτόματα σε εμπιστοσύνη διακυβέρνησης. Είναι μια ψήφος συναισθηματικής ταύτισης, όχι ακόμη ψήφος κυβερνητικής ανάθεσης.
Στη δημοφιλία των πολιτικών αρχηγών η Μαρία Καρυστιανού με 32% θετικές γνώμες προηγείται του Κυριάκου Μητσοτάκη που συγκεντρώνει το 28%.
Αυτό ακριβώς δημιουργεί το πολιτικό παράδοξο της εποχής: η κοινωνία αποδοκιμάζει το σύστημα, αλλά μεγάλο μέρος της συνεχίζει να επιλέγει τη σταθερότητα όταν φτάνει στην κάλπη.
Με απλά λόγια, πολλοί πολίτες δηλώνουν ότι «τους εκφράζει» η Καρυστιανού, αλλά δεν είναι βέβαιο ότι τη θεωρούν έτοιμη για διακυβέρνηση. Πρόκειται περισσότερο για ψήφο ηθικής διαμαρτυρίας και λιγότερο για ψήφο εξουσίας.
Το πιεσμένο ΠΑΣΟΚ
Το μεγαλύτερο στρατηγικό πρόβλημα της νέας δημοσκόπησης αφορά τη Χαριλάου Τρικούπη. Το ΠΑΣΟΚ πιέζεται ταυτόχρονα από δύο διαφορετικές κατευθύνσεις.
Από τη μία, ο Τσίπρας επαναπατρίζει αντιδεξιούς ψηφοφόρους που αναζητούν κυβερνητική εναλλακτική. Από την άλλη, η Καρυστιανού απορροφά πολίτες που βλέπουν το ΠΑΣΟΚ ως μέρος ενός παλιού και κουρασμένου πολιτικού συστήματος.
Το αποτέλεσμα είναι ένα ασφυκτικό «ντέρμπι» για την τρίτη θέση που ακυρώνει τη στρατηγική του Νίκου Ανδρουλάκη να εμφανιστεί ως ο φυσικός αντίπαλος της ΝΔ.
Παρά τις ανατροπές, η Νέα Δημοκρατία διατηρεί καθαρό προβάδισμα. Όχι επειδή κυριαρχεί κοινωνικά, αλλά επειδή η αντιπολίτευση εξακολουθεί να μην έχει πείσει ότι διαθέτει πειστική και ασφαλή εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης.
Η ακρίβεια, η κρίση εμπιστοσύνης στους θεσμούς και η φθορά της εξουσίας πιέζουν εμφανώς την κυβέρνηση. Όμως απέναντι σε αυτά, οι πολίτες εμφανίζονται να διαχωρίζουν την οργή από την τελική εκλογική επιλογή.
Διαβάστε επίσης
