ΣΦΕΕ: Επιβράδυνση παρουσιάζουν οι κλινικές μελέτες στη χώρα μας - 160 εκατ. ευρώ το 2025
Ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ) αναδεικνύει τον στρατηγικό ρόλο της κλινικής έρευνας
Snapshot
- Η Ελλάδα παρουσιάζει επιβράδυνση στην προσέλκυση νέων κλινικών μελετών, παρά το υψηλό επιστημονικό δυναμικό της.
- Οι επενδύσεις σε κλινικές μελέτες το 2025 υπολογίζονται στα 160 εκατ. ευρώ.
- Οι κλινικές μελέτες προσφέρουν πρώιμη πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες και ενισχύουν οικονομικά και επιστημονικά το σύστημα υγείας.
- Η ενίσχυση της κλινικής έρευνας θεωρείται στρατηγική επιλογή δημόσιας υγείας που επηρεάζει την πρόσβαση των ασθενών, τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας και την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας.
Στις κλινικές μελέτες είναι αφιερωμένη η 20ή Μαΐου και ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ), με αφορμή την παγκόσμια ημέρα, υπενθυμίζει τον στρατηγικό ρόλο της κλινικής έρευνας για τους ασθενείς, το σύστημα υγείας και την εθνική οικονομία, σε μια περίοδο αυξανόμενων διεθνών προκλήσεων και έντονου ανταγωνισμού για την προσέλκυση επενδύσεων.
Μέσα στη σημερινή διεθνή συγκυρία που χαρακτηρίζεται από γεωπολιτική αστάθεια, αναδιάταξη των εφοδιαστικών αλυσίδων, αυξημένο ενεργειακό κόστος και αυστηρότερα κανονιστικά πλαίσια στην Ευρώπη, οι κλινικές μελέτες εξελίσσονται σε πεδίο έντονου διεθνούς ανταγωνισμού. Ο ΣΦΕΕ επισημαίνει ότι η Ευρώπη χάνει σταδιακά έδαφος απέναντι στις ΗΠΑ και στην Κίνα, ενώ και η Ελλάδα εμφανίζει τα τελευταία χρόνια επιβράδυνση στην προσέλκυση νέων κλινικών μελετών, παρά το υψηλό επιστημονικό δυναμικό και τις δυνατότητες του συστήματος υγείας.
Οι επενδύσεις στον τομέα των κλινικών μελετών παραμένουν στάσιμες, σε επίπεδα χαμηλότερα αντίστοιχων χωρών. Σύμφωνα με στοιχεία που παραθέτει ο ΣΦΕΕ, οι επενδύσεις σε κλινικές μελέτες για το 2025 ήταν περίπου στα 160 εκατ. ευρώ, επίπεδο σημαντικά χαμηλότερο από το πραγματικό δυναμικό της Ελλάδας, το οποίο θα μπορούσε να είναι πολλαπλάσιο στη βάση ενός πιο ανταγωνιστικού και σταθερού θεσμικού πλαισίου.
Ο ΣΦΕΕ επισημαίνει οι κλινικές μελέτες αποφέρουν σημαντικά οφέλη, καθώς προσφέρουν στους ασθενείς πρώιμη πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες αρκετά χρόνια πριν από την κυκλοφορία τους, ενισχύουν οικονομικά και επιστημονικά τα δημόσια νοσοκομεία και τους ερευνητές, συμβάλλουν στη συγκράτηση υψηλής εξειδίκευσης ανθρώπινου δυναμικού στη χώρα και δημιουργούν σημαντική εξοικονόμηση πόρων για το σύστημα υγείας, μέσω της δωρεάν παροχής ακριβών θεραπειών και διαγνωστικών/εργαστηριακών εξετάσεων στο πλαίσιο υλοποίησης των μελετών.
Ενώ έχουν γίνει σημαντικές βελτιώσεις σε θεσμικά θέματα, όπως μείωση της γραφειοκρατίας, τυποποίηση διαδικασιών, μείωση χρόνου κ.λπ., προβληματική κατά τον ΣΦΕΕ παραμένει η εισαγωγή κινήτρων για την προσέλκυση κλινικών μελετών. Για παράδειγμα, δεν θεωρούνται δικαιούχοι του επενδυτικού clawback οι αλλοδαπές μητρικές εταιρείες που υλοποιούν μελέτες στην Ελλάδα απευθείας από το εξωτερικό και όχι μέσω των θυγατρικών τους, παρότι πρόκειται για βασικούς φορείς ανάπτυξης κλινικών προγραμμάτων διεθνώς. Επιπλέον, δεν προβλέπεται διακριτό κονδύλι προς συμψηφισμό για έργα Έρευνας & Ανάπτυξης και παραγωγικές επενδύσεις, γεγονός που περιορίζει τη στοχευμένη ενίσχυση της κλινικής έρευνας. Η δε απαίτηση ολοκλήρωσης τουλάχιστον του 70% του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου έως το τέλος του 2028 δεν ανταποκρίνεται στη φύση των κλινικών μελετών, οι οποίες συχνά διαρκούν 3 – 5 χρόνια και κορυφώνονται επιχειρησιακά προς το τέλος της υλοποίησής τους.
Σχολιάζοντας τα παραπάνω, ο Γενικός Διευθυντής του ΣΦΕΕ, Μιχάλης Χειμώνας, σημείωσε σχετικά: «Μία πολυεθνική εταιρεία μπορεί να επιλέξει οποιαδήποτε χώρα για τη διεξαγωγή κλινικών μελετών. Εάν οι μελέτες δεν πραγματοποιηθούν στην Ελλάδα, θα πραγματοποιηθούν σε άλλη χώρα. Ο πραγματικά χαμένος, όμως, είναι ο Έλληνας ασθενής, ο οποίος στερείται έγκαιρης πρόσβασης σε καινοτόμες θεραπείες που ενδέχεται να διατεθούν ευρέως στην αγορά μετά από έως και 10 χρόνια. Παράλληλα, το σύστημα υγείας χάνει την ευκαιρία παροχής σύγχρονων και υψηλού κόστους θεραπειών χωρίς επιβάρυνση για το Δημόσιο, ενώ η εθνική οικονομία στερείται πολύτιμων επενδύσεων, νέων θέσεων εργασίας υψηλής εξειδίκευσης και σημαντικής επιστημονικής δραστηριότητας. Η ενίσχυση των κλινικών μελετών δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακή προτεραιότητα. Είναι στρατηγική επιλογή δημόσιας υγείας, που επηρεάζει άμεσα την πρόσβαση των ασθενών στην καινοτομία, τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας».