Ένταση νοτίως του Καστελόριζου: «Σκιά» του Λιμενικού σε τουρκικό ερευνητικό και άμεση anti-NAVTEX
Το τουρκικό σκάφος απέπλευσε από τη Μαρμαρίδα δεσμεύοντας περιοχή πάνω στην ελληνική υφαλοκρηπίδα έως τις 15 Σεπτεμβρίου - Άμεση κινητοποίηση των ελληνικών αρχών σε επιχειρησιακό και διοικητικό επίπεδο
Σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα τέθηκαν οι ελληνικές δυνάμεις στη θαλάσσια περιοχή νοτιοδυτικά του Καστελλόριζου, μετά τον απόπλου του τουρκικού επιστημονικού ερευνητικού σκάφους R/V TÜBİTAK MARMARA από το λιμάνι της Μαρμαρίδας σήμερα. Πλωτό σκάφος του Λιμενικού Σώματος, σε άμεσο συντονισμό με μονάδες του Πολεμικού Ναυτικού, ανέλαβε ρόλο διακριτικής σκιάς, παρακολουθώντας στενά κάθε κίνηση του τουρκικού πλοίου από ασφαλή απόσταση.
Η νέα αυτή εστία τριβής εκδηλώθηκε με την έκδοση της παράνομης οδηγίας NAVTEX 0862/26 από τον αναρμόδιο σταθμό της Αττάλειας, με την οποία η Τουρκία επιχείρησε να δεσμεύσει εκτεταμένο τμήμα της θαλάσσιας περιοχής νότια του Καστελλόριζου έως τις 15 Σεπτεμβρίου 2026. Η απάντηση από την Αθήνα δόθηκε ήδη από το βράδυ της 31ης Αυγούστου, πριν ακόμη το τουρκικό ερευνητικό εγκαταλείψει τις ακτές της Μαρμαρίδας.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, ο υδρογραφικός σταθμός Ηρακλείου της Υδρογραφικής Υπηρεσίας του Πολεμικού Ναυτικού εξέδωσε την αντί-NAVTEX 1036/26 (312050 UTC AUG 26). Το μήνυμα ξεκαθαρίζει πως ο σταθμός της Αττάλειας ενήργησε χωρίς καμία εξουσιοδότηση, τονίζοντας ρητά ότι τμήμα των ερευνών που εξαγγέλθηκαν επικαλύπτει την ελληνική υφαλοκρηπίδα, όπου απαιτείται ειδική άδεια από την Ελλάδα.
Ταυτόχρονα, η ελληνική πλευρά υπενθύμισε πως ο συντονισμός της ναυσιπλοΐας και η έκδοση οδηγιών ασφαλείας στη συγκεκριμένη ζώνη ανήκουν στην αποκλειστική δικαιοδοσία του σταθμού Ηρακλείου, κάτι που καθιστά την τουρκική navtex παράνομη και άκυρη.
Οι κίνδυνοι και το δικαίωμα για έρευνα
Το R/V TÜBİTAK MARMARA κινείται σε ζώνη που κατά το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) λογίζεται ως Ανοιχτή Θάλασσα όσον αφορά τη στήλη των υδάτων. Υπό αυτό το καθεστώς, το πλοίο καλύπτεται από την αρχή της ελευθερίας διεξαγωγής επιστημονικών μετρήσεων στην επιφάνεια και στα ύδατα, όπως είναι η καταγραφή της θερμοκρασίας και της αλατότητας.
Όμως, το κρίσιμο σημείο εντοπίζεται στον υποκείμενο βυθό. Οποιαδήποτε απόπειρα πόντισης οργάνων, λήψης δειγμάτων από τον πυθμένα ή γεωφυσικής εξέτασης του υπεδάφους παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας στην υφαλοκρηπίδα της. Για τον λόγο αυτό, το σκάφος του Λιμενικού Σώματος διατηρεί συνεχή οπτική επαφή και καταγράφει τα τεχνικά χαρακτηριστικά των ενεργειών του τουρκικού πληρώματος. Στόχος της αποστολής είναι να αποτραπεί κάθε ενδεχόμενο δημιουργίας τετελεσμένων ή de facto αμφισβήτησης ελληνικών αρμοδιοτήτων υπό το πρόσχημα των ωκεανογραφικών μετρήσεων.
Η συγκεκριμένη κίνηση φυσικά δεν αποτελεί και δεν αντιμετωπίζεται ως μεμονωμένο περιστατικό. Συνδέεται άμεσα με τη στρατηγική της Άγκυρας να προβάλλει τις μονομερείς διεκδικήσεις της περί τουρκικών «θαλάσσιων πάρκων», επιχειρώντας να οικειοποιηθεί διοικητικό και περιβαλλοντικό ρόλο σε περιοχές διεθνούς και ελληνικού ενδιαφέροντος.
