Σύλληψη έκπτωτου πρίγκιπα Άντριου: «Το 12ώρο της πιο σκοτεινής ημέρας για το βρετανικό στέμμα»

Ήταν λίγο μετά τις 08.00 το πρωί της Πέμπτης (τοπική ώρα), όταν μια μικρή ομάδα περιπολικών χωρίς διακριτικά έφτασε στο Wood Farm, στην ιδιωτική έπαυλη του βασιλιά Κάρολου στο Σάντρινγκχαμ του Νόρφοκ.

Αστυνομικοί με πολιτικά ρούχα βγήκαν έξω στη βροχή και ετοιμάστηκαν για μια ιστορική πράξη που η βασιλική οικογένεια ίσως περίμενε και φοβόταν ότι θα συμβεί εδώ και εβδομάδες. Μέσα στο σπίτι, ο έκπτωτος πρίγκιπας Άντριου ίσως καθόταν στο τραπέζι και έτρωγε πρωινό, την ημέρα των γενεθλίων του.

Στις 19 Φεβρουαρίου 1960, η βασίλισσα Ελισάβετ Β' γέννησε το τρίτο της παιδί – και, σύμφωνα με κάποιους, το αγαπημένο και το πιο χαϊδεμένο – στο παλάτι του Μπάκιγχαμ. Ακριβώς 66 χρόνια αργότερα, ο Άντριου – που δεν είναι πλέον πρίγκιπας και έχει απομονωθεί από πολλά μέλη της οικογένειάς του – επρόκειτο να αντιμετωπίσει την ταπείνωση της σύλληψης από την αστυνομία.

Στις 20.00 το βράδυ, ο πρώην πρίγκιπας Άντριου αφέθηκε ελεύθερος, ολοκληρώνοντας το 12ώρο της πιο σκοτεινής ημέρας για το βρετανικό στέμμα.

Ήταν, όπως είπε ο υποστράτηγος Alastair Bruce, ιστορικός και βασιλικός σχολιαστής του Sky News, «η πιο σκοτεινή μέρα για το βρετανικό στέμμα». Η σύλληψη ήταν «ένα από τα πιο κρίσιμα γεγονότα που θα μπορούσε να αντιμετωπίσει ο θεσμός», είπε.

Άλλοι σχολιαστές περιέγραψαν τη σύλληψη ως εξαιρετική, άνευ προηγουμένου και θεαματική.

Καθώς η είδηση σύλληψης του Άντριου διαδόθηκε σε όλο τον κόσμο, η αστυνομία ξεκίνησε έρευνες στο πρώην σπίτι του έκπτωτου πρίγκιπα στο Royal Lodge στο Ουίνσδορ και σε ακίνητα στο Νόρφολκ.

Χωρίς να κατονομάσει τον άνδρα που βρισκόταν στο επίκεντρο των ενεργειών της, η αστυνομία του Thames Valley δήλωσε: «Σήμερα συλλάβαμε έναν άνδρα εξήντα ετών από το Νόρφολκ με την υποψία για το αδίκημα της παράβασης καθήκοντος... Ο άνδρας παραμένει υπό αστυνομική κράτηση αυτή τη στιγμή».

Ο Όλιβερ Ράιτ, βοηθός του αρχηγού της αστυνομίας του Thames Valley, πρόσθεσε: «Μετά από ενδελεχή αξιολόγηση, έχουμε πλέον ξεκινήσει έρευνα για την καταγγελία παράβασης καθήκοντος. Είναι σημαντικό να προστατεύσουμε την ακεραιότητα και την αντικειμενικότητα της έρευνάς μας, καθώς συνεργαζόμαστε με τους εταίρους μας για να διερευνήσουμε αυτό το φερόμενο αδίκημα. Κατανοούμε το σημαντικό δημόσιο ενδιαφέρον για αυτή την υπόθεση και θα παρέχουμε ενημερώσεις την κατάλληλη στιγμή».

Οι αντιδράσεις βασιλιά Κάρολου, του Ουίλιαμ και της Κέιτ και του Στάρμερ

Ο βασιλιάς Κάρολος δεν ενημερώθηκε εκ των προτέρων για τη σύλληψη του αδελφού του, αν και είναι αναμενόμενο ότι έμαθε αρκετά γρήγορα την είδηση. Μετά από μια σύντομη περίοδο σιωπής, ο Κάρολος κατέστησε σαφής τη θέση του. «Ο νόμος πρέπει να ακολουθήσει την πορεία του», δήλωσε σε επίσημη ανακοίνωση που εκδόθηκε το μεσημέρι της Πέμπτης. Η αστυνομία είχε την «πλήρη και ανεπιφύλακτη υποστήριξη και συνεργασία» της βασιλικής οικογένειας.

Η πλήρης δήλωση του βασιλιά ήταν επίσημη, καθώς αναφερόταν στον Άντριου με το πλήρες όνομά του, Άντριου Μαουντμπάτεν-Γουίντσορ, χωρίς να αναφέρει ότι ήταν αδέλφια. «Με βαθιά ανησυχία έμαθα τα νέα για τον Άντριου Μαουντμπάτεν- Ουίνδσορ και την υποψία για ανάρμοστη συμπεριφορά σε δημόσιο αξίωμα. Αυτό που ακολουθεί τώρα είναι η πλήρης, δίκαιη και σωστή διαδικασία με την οποία το θέμα αυτό διερευνάται με τον κατάλληλο τρόπο και από τις αρμόδιες αρχές.

Σε αυτό, όπως έχω πει και πριν, έχουν την πλήρη και ολόψυχη υποστήριξη και συνεργασία μας. Επιτρέψτε μου να δηλώσω ξεκάθαρα: ο νόμος πρέπει να κάνει τη δουλειά του χωρίς παρεμβάσεις. Καθώς αυτή η διαδικασία συνεχίζεται, δεν θα ήταν σωστό να σχολιάσω περαιτέρω το θέμα. Εν τω μεταξύ, η οικογένειά μου και εγώ θα συνεχίσουμε το καθήκον και την υπηρεσία μας προς όλους σας».

Ο πρίγκιπας και η πριγκίπισσα της Ουαλίας έσπευσαν να δηλώσουν ότι υποστηρίζουν τη δήλωση του Κάρολου. Ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου, Κιρ Στάρμερ, ήταν επίσης κατηγορηματικός σχετικά με το θέμα. «Κανείς δεν είναι υπεράνω του νόμου», δήλωσε ο ίδιος λίγες ώρες πριν από τη σύλληψη του Άντριου. Άλλοι ανώτεροι πολιτικοί επανέλαβαν την ίδια θέση.

Ο Άντριου έστειλε ευαίσθητα κυβερνητικά έγγραφα στον Έπσταϊν

Πριν από τρεις εβδομάδες, το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ δημοσίευσε εκατομμύρια έγγραφα σχετικά με τον Τζέφρι Έπσταϊν, τον καταδικασμένο παιδόφιλο, που πέθανε στη φυλακή πριν δικαστεί για κατηγορίες σεξουαλικής διακίνησης το 2019. Μεταξύ του μεγάλου δικτύου ισχυρών φίλων και συνεργατών του Επστάιν βρισκόταν και ο πρώην πρίγκιπας Άντριου.

Τα αρχεία εξακολουθούν να εξετάζονται για να αποκαλυφθούν κι άλλες δραστηριότητες και συνεργάτες του Επστάιν. Ωστόσο, πρώτα ευρήματα παρουσίαζαν email που φαίνεται να δείχνουν ότι ο Άντριου, τότε επίσημος εμπορικός απεσταλμένος του Ηνωμένου Βασιλείου, διαβίβαζε ευαίσθητα κυβερνητικά έγγραφα και πληροφορίες στον Επστάιν.

Τον Νοέμβριο του 2010, ο Άντριου φαίνεται να προώθησε στον Έπσταϊν ένα email που είχε λάβει από τον τότε ειδικό του σύμβουλο, Αμίτ Πατέλ, πέντε μόλις λεπτά αργότερα.

Σε ένα άλλο email, την παραμονή των Χριστουγέννων του 2010, ο Άντριου φαίνεται να έστελνε στον Έπσταϊν μια εμπιστευτική ενημέρωση σχετικά με επενδυτικές ευκαιρίες στην ανοικοδόμηση της επαρχίας Χελμάντ στο Αφγανιστάν. Σύμφωνα με επίσημες οδηγίες, οι εμπορικοί απεσταλμένοι έχουν καθήκον εμπιστευτικότητας όσον αφορά ευαίσθητες, εμπορικές ή πολιτικές πληροφορίες σχετικά με τις επίσημες επισκέψεις τους.

Για έναν θεσμό που υπερηφανεύεται για την υπηρεσία του προς την πατρίδα και την προώθηση των συμφερόντων της Βρετανίας, η ανακάλυψη της βασιλικής οικογένειας ότι ο Άντριου είχε χρησιμοποιήσει την επίσημη ιδιότητά του ως εμπορικού απεσταλμένου για να ωφελήσει ενδεχομένως τον Επστάιν και τους συνεργάτες του, ήταν ένα ακόμη τεράστιο πλήγμα.

Ο έκπτωτος πρίγκιπας έχει αρνηθεί συστηματικά οποιαδήποτε παράνομη πράξη.

«Δεν ήταν ποτέ πρίγκιπας»

Η φιλία του πρώην πρίγκιπα με τον Επστάιν είναι γνωστή στο κοινό εδώ και χρόνια.

Ο Άντριου έχει αρνηθεί τον ισχυρισμό της Βιρτζίνια Τζιούφρε, ενός θύματος του Έπσταϊν, ότι είχε σεξουαλική επαφή μαζί της – αφού την γνώρισε μέσω του καταδικασμένου παιδόφιλου – όταν αυτή ήταν 17 ετών. Η Τζιούφρε αυτοκτόνησε πέρυσι.

Σε δήλωση τους την Πέμπτη, η οικογένεια της Τζιούφρε είπε ότι «επιτέλους, οι πληγωμένες καρδιές μας ένιωσαν χαρά με την είδηση ότι κανείς δεν είναι υπεράνω του νόμου- ούτε καν η βασιλική οικογένεια. Δεν ήταν ποτέ πρίγκιπας. Σε όλους τους επιζώντες: Η Βιρτζίνια το έκανε αυτό για εσάς».

Τον Νοέμβριο του 2025, μετά από χρόνια κατηγοριών και φημών, ο βασιλιάς Κάρολος έλαβε τελικά τα ισχυρότερα μέτρα που είχε στη διάθεσή του εναντίον του αδελφού του, του αφαίρεσε τον τίτλο του «πρίγκιπα» και του έδωσε προειδοποίηση να εκκενώσει το σπίτι του στο Ουίνδσορ, στο οποίο κατοικούσε για περισσότερα από 20 χρόνια. Αποκλείστηκε από τις παραδοσιακές βασιλικές εορταστικές εκδηλώσεις των Χριστουγέννων στο Σάντριγχχαμ, και οι κόρες του φαίνεται να έχουν διακόψει κάθε επαφή μαζί του.

Ωστόσο, ο βασιλιάς Κάρολος, ο οποίος έχει δεχτεί κριτική από μέλη του κοινού για τις ενέργειες του αδελφού του τις τελευταίες εβδομάδες, δεν μπορεί να του αφαιρέσει τη βασιλική καταγωγή. Παρά το γεγονός ότι προκάλεσε ντροπή και σκάνδαλο στην βασιλική οικογένεια και τώρα ενδέχεται να αντιμετωπίσει ποινικές κατηγορίες, ο Άντριου παραμένει όγδοος στη σειρά διαδοχής του θρόνου.

Οι πρώτες φωτογραφίες μετά τη σύλληψη του

Νωρίτερα αυτό το μήνα, ο πρώην πρίγκιπας μετακόμισε προσωρινά στο Wood Farm, το σημείο στο οποίο συνελήφθη, ενώ το νέο του σπίτι στο κτήμα Σάντριγχχαμ, μακριά από τα βλέμματα του κοινού, ετοιμαζόταν.

Το πρωί της Πέμπτης, μετά τη σύλληψή του, η αστυνομία πιθανότατα έψαχνε για υπολογιστές, τηλέφωνα και άλλες συσκευές που θα μπορούσαν να αποδώσουν στοιχεία με τη μορφή email, κειμένων και εικόνων.

Ο δικηγόρος ή οι δικηγόροι του Άντριου, σίγουρα, εγκατέλειψαν γρήγορα οποιαδήποτε σχέδια είχαν για την ημέρα, προκειμένου να βοηθήσουν τον πελάτη τους. Ίσως τον συμβούλεψαν να αρνηθεί να απαντήσει σε ερωτήσεις σε αυτό το στάδιο.

Δώδεκα ώρες αργότερα, το βράδυ της Πέμπτης, ο Άντριου αφέθηκε ελεύθερος.

Οι πρώτες φωτογραφίες μετά τη σύλληψη του, τον έδειχναν να είναι καθισμένος στο πίσω κάθισμα ενός αυτοκινήτου, εμφανώς τρομοκρατημένος, και προσπαθώντας να κρυφτεί από τα φλας των φωτογράφων.

Σε ενημέρωση της, η αστυνομία ανέφερε ότι: «Η αστυνομία του Thames Valley είναι σε θέση να δώσει μια ενημέρωση σχετικά με την έρευνα για το αδίκημα της παράβασης καθήκοντος. Την Πέμπτη συλλάβαμε έναν άνδρα 60-70 ετών από το Νόρφολκ με την υποψία της παράβασης καθήκοντος.

Ο συλληφθείς έχει πλέον αφεθεί ελεύθερος και μένει υπό έρευνα. Μπορούμε επίσης να επιβεβαιώσουμε ότι οι έρευνές μας στο Νόρφολκ έχουν πλέον ολοκληρωθεί».

Τι σημαίνει η κατηγορία παράβασης καθήκοντος σε δημόσιο αξίωμα

Η παράβαση καθήκοντος σε δημόσιο αξίωμα είναι μια πολύπλοκη κατηγορία, δήλωσε η Γουέντι Τζόσεφ στο BBC. «Πρέπει να αποδείξετε ότι σκόπιμα παρέβη τα καθήκοντά του. Υπάρχουν αρκετά εμπόδια που πρέπει να ξεπεραστούν», είπε. Σύμφωνα με τον ιστότοπο της Βασιλικής Εισαγγελικής Αρχής, η κατηγορία επισύρει ποινή φυλάκισης έως και ισόβια κάθειρξη.

Ο Τζόσουα Ρόζενμπεργκ, νομικός σχολιαστής, δήλωσε στο Sky News ότι πρόκειται για ένα «ασυνήθιστο» αδίκημα «επειδή είναι ένα αδίκημα που δημιουργήθηκε από τους δικαστές, επιβλήθηκε από τα δικαστήρια επί πολλά χρόνια». «Για αυτόν τον λόγο, δεν υπάρχει στην πραγματικότητα μέγιστη ποινή. Είναι ισόβια κάθειρξη, επειδή το κοινοβούλιο δεν έχει ποτέ ορίσει ανώτατο όριο».

Λόγω της «περίπλοκης» φύσης του αδικήματος, ο Ρόζενμπεργκ δήλωσε ότι η κυβέρνηση προσπαθεί να το αντικαταστήσει με έναν νέο νόμο, το νομοσχέδιο για τις δημόσιες υπηρεσίες (λογοδοσία), το οποίο βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο κοινοβούλιο.

Μέρος του νομοσχεδίου καλύπτει την ανάρμοστη συμπεριφορά σε δημόσιο αξίωμα, ορίζοντας ότι ένα άτομο διαπράττει αδίκημα εάν χρησιμοποιεί «το αξίωμά του για να αποκομίσει όφελος, είτε για τον εαυτό του είτε για κάποιον άλλο, ή για να προκαλέσει ζημία σε κάποιον άλλο».

Τελευταία σύλληψη μέλους της βασιλικής οικογένειας ήταν το 1647

Μέλη της βασιλικής οικογένειας έχουν εμπλακεί στο παρελθόν σε μικρές διαμάχες με το νόμο, όπως η πριγκίπισσα Άννα, η οποία τιμωρήθηκε με πρόστιμο βάσει του νόμου περί επικίνδυνων σκύλων το 2002. Ωστόσο, η εξέλιξη της Πέμπτης ήταν η πρώτη φορά που ένα ανώτερο μέλος της βασιλικής οικογένειας συνελήφθη στη σύγχρονη ιστορία.

Η τελευταία σύλληψη μέλους της βασιλικής οικογένειας ήταν το 1647, κατά τη διάρκεια του αγγλικού εμφυλίου πολέμου, όταν ο Κάρολος Α΄ συνελήφθη από δυνάμεις που ήταν σύμμαχοι του κοινοβουλίου. Καταδικάστηκε για εσχάτη προδοσία και εκτελέστηκε στις 30 Ιανουαρίου 1649.

Διαβάστε επίσης