Explainer: Τι συμβαίνει με την Αίτνα και γιατί έχει τόσο έντονη ηφαιστειακή δραστηριότητα
Ο Μάρκο Βικάρο, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κατάνια και πρόεδρος του Εθνικού Ινστιτούτου Γεωφυσικής και Ηφαιστειολογίας της Ιταλίας, πιστεύει ότι γινόμαστε μάρτυρες σημαντικών αλλαγών που γίνονται στην εσωτερική δυναμική του ηφαιστείου
Snapshot
- Η έντονη ηφαιστειακή δραστηριότητα της Αίτνας οφείλεται σε σημαντικές αλλαγές στην εσωτερική δυναμική του ηφαιστείου που ξεκίνησαν πριν από δύο χρόνια.
- Η δραστηριότητα επικεντρώνεται στον κρατήρα Voragine, ο οποίος αντλεί μάγμα από μεγάλα βάθη και προκαλεί ισχυρές εκρήξεις.
- Το μάγμα που εκτοξεύεται τώρα είναι πλούσιο σε αέρια, γεγονός που οδηγεί σε πιο βίαιες εκρήξεις και εκτόξευση μεγάλης ποσότητας τέφρας.
- Από τις 6 Αυγούστου η νέα φάση δραστηριότητας έχει προκαλέσει προβλήματα στις αεροπορικές μετακινήσεις, με το αεροδρόμιο της Κατάνια να παραμένει κλειστό για οκτώ ημέρες.
- Η επανενεργοποίηση του βορειοανατολικού κρατήρα (Nord-Est) στα τέλη του 2025 υπογραμμίζει τον ενεργό ρόλο του κεντρικού αγωγού του ηφαιστείου στη συνολική ηφαιστειακή δραστηριότητα.
Μπορεί η έντονη δραστηριότητα της Αίτνας στη Σικελία, ενός από τα πιο ενεργά ηφαίστεια του κόσμου, να προσφέρει ένα εντυπωσιακό θέαμα, αλλά παράλληλα προκαλεί ταλαιπωρία σε δεκάδες χιλιάδες ταξιδιώτες, καθώς για 8η ημέρα το αεροδρόμιο της Κατάνια παραμένει κλειστό.
Τέφρα από το ηφαίστειο μετακινήθηκε και προς τον εναέριο χώρο της Μάλτας, προκαλώντας προβλήματα στις αεροπορικές μετακινήσεις και οδηγώντας στην ακύρωση πτήσεων προς το νησί, εν μέσω της κορύφωσης της τουριστικής περιόδου.
Τι συμβαίνει όμως με την Αίτνα και γιατί έχει τόσο έντονη ηφαιστειακή δραστηριότητα;
Ο Μάρκο Βικάρο, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κατάνια και πρόεδρος του Εθνικού Ινστιτούτου Γεωφυσικής και Ηφαιστειολογίας της Ιταλίας, πιστεύει ότι γινόμαστε μάρτυρες σημαντικών αλλαγών που γίνονται στην εσωτερική δυναμική του ηφαιστείου.
«Όλα ξεκίνησαν πριν από δύο χρόνια»
«Η αναζωπύρωση του κρατήρα Voragine προκαλεί σημαντικές αλλαγές στη δομική διαμόρφωση του ηφαιστείου και αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει την επακόλουθη εκρηκτική του συμπεριφορά για αρκετά χρόνια», δήλωσε ο Βικάρο στην ιταλική εφημερίδα Corriere della Sera.
Ο καθηγητής εξηγεί ότι η εκρηκτική δραστηριότητα στον κρατήρα Voragine τις τελευταίες ημέρες πρέπει να θεωρηθεί μέρος μιας πολύ πιο σύνθετης και ευρύτερης δυναμικής του ηφαιστείου, η οποία ξεκίνησε πριν από δύο χρόνια.
«Όλα ξεκίνησαν πριν από δύο χρόνια, όταν σημειώθηκαν έξι επακόλουθες εκρήξεις στον κρατήρα Voragine», δήλωσε ο Βικάρο, εξηγώντας ότι από εκείνη τη στιγμή και μετά, όλη η ηφαιστειακή δραστηριότητα έχει σημειωθεί στον συγκεκριμένο κρατήρα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, ο οποίο επικαλείται διάφορες μελέτες, η επανενεργοποίηση του βορειοανατολικού κρατήρα (Nord-Est) στα τέλη του 2025 και η επακόλουθη ηφαιστειακή του δραστηριότητα στις αρχές του 2026 καταδεικνύουν τον ενεργό ρόλο που διαδραματίζει επί του παρόντος ο κεντρικός αγωγός του ηφαιστείου, ο οποίος κορυφώνεται στον κρατήρα Voragine.
«Αυτός ο κεντρικός αγωγός έχει την ικανότητα να αντλεί μεγάλη ποσότητα μάγματος από τα βάθη της Αίτνας και να την εκτοξεύει σε μικρό χρονικό διάστημα», εξηγεί ο Βικάρο.
Εξηγώντας την ποσότητα της τέφρας που εκτοξεύεται ο Βικάρο είπε ότι: «Τον Ιούνιο, σύμφωνα με προκαταρκτικά δεδομένα που έχουμε στη διάθεσή μας, το ηφαίστειο εκτόξευε μάγμα που βρισκόταν στην επιφάνεια το οποίο περιέχει λιγότερα αέρια και γι' αυτόν τον λόγο δεν προκλήθηκαν έντονες εκρήξεις», σημειώνοντας ότι τώρα η Αίτνα εκτοξεύει μάγμα που βρίσκεται πολύ βαθιά στο εσωτερικό της, το οποίο είναι πλούσιο σε αέρια και, ως εκ τούτου οι εκρήξεις και η εκτόξευση τέφρας είναι έντονη και βίαιη.
Η νέα δραστηριότητα του ηφαιστείου ξεκίνησε την περασμένη εβδομάδα στις 6 Αυγούστου, προκαλώντας προβλήματα και στις αεροπορικές μετακινήσεις στη Σικελία και οδηγώντας στην προσωρινή διακοπή της λειτουργίας του αεροδρομίου της Κατάνια.