Κούβα: 100 Χρόνια από τη γέννησή του Φιντέλ Κάστρο η Αβάνα βυθίζεται στο χάος
Η Κούβα γιόρτασε την 100ή επέτειο από τη γέννηση του Φιντέλ Κάστρο, με φοντο μία από τις πιο σοβαρές οικονομικές και πολιτικές κρίσεις στην ιστορία της
Snapshot
- Η Κούβα τίμησε την 100ή επέτειο από τη γέννηση του Φιντέλ Κάστρο εν μέσω σοβαρής οικονομικής και πολιτικής κρίσης.
- Η κυβέρνηση των ΗΠΑ επέβαλε εμπάργκο πετρελαίου και αυστηρότερες κυρώσεις, προκαλώντας εκτεταμένες διακοπές ρεύματος και οικονομική αστάθεια στην Κούβα.
- Η κουβανική κυβέρνηση υιοθέτησε πακέτο 176 μέτρων για άνοιγμα της οικονομίας σε ιδιωτικές και ξένες επενδύσεις, σηματοδοτώντας σημαντική στροφή από το σοσιαλιστικό μοντέλο.
- Η κρίση έχει αυξήσει την κοινωνική ανισότητα και την ανάπτυξη μαύρης αγοράς, ενώ προκαλεί νοσταλγία για την εποχή της ηγεσίας του Κάστρο.
- Η κληρονομιά του Φιντέλ Κάστρο παραμένει σημαντική για την εθνική ταυτότητα της Κούβας, με πολλούς να πιστεύουν ότι υπό την ηγεσία του η χώρα θα ήταν διαφορετική.
Περισσότεροι από 1.500 ακτιβιστές και εκπρόσωποι οργανώσεων από περισσότερες από 60 χώρες της Λατινικής Αμερικής, της Ευρώπης, της Αφρικής και της Ασίας ταξίδεψαν στο νησί της Καραϊβικής αυτή την εβδομάδα για να συμμετάσχουν σε εκδηλώσεις μνήμης προς τιμήν του Φιντέλ Κάστρο. «Η κληρονομιά του Φιντέλ μας μιλάει σήμερα με μεγαλύτερη δύναμη από ποτέ», δήλωσε ο πρόεδρος της Κούβας Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ κατά την έναρξη του διεθνούς συνεδρίου για την κληρονομιά του Κάστρο τη Δευτέρα.
Ο Ντίας-Κανέλ πρόσθεσε ότι είναι σημαντικό να θυμόμαστε τον Κάστρο όχι μόνο ως ιστορική προσωπικότητα, αλλά και «ως οδηγό για την υπέρβαση των προκλήσεων που έχουμε μπροστά μας σήμερα, στην πραγματική Κούβα του 2026». Η επέτειος μνήμης πραγματοποιείται εν μέσω ολοένα και πιο τεταμένων σχέσεων μεταξύ Αβάνας και Ουάσινγκτον. Τον Ιανουάριο, η κυβέρνηση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επέβαλε εμπάργκο πετρελαίου κατά του νησιού για να πιέσει την κουβανική κυβέρνηση. Η Ουάσινγκτον έχει επίσης αυστηροποιήσει τις κυρώσεις, με την Αβάνα να κάνει λόγο για μία άνευ προηγουμένου προσπάθεια να παραλύσει τα οικονομικά και τις λειτουργίες της.
Μπλακ άουτ και άνοιγμα στην ελεύθερη αγορά
Η πολιτική των ΗΠΑ είχε εκτεταμένες επιπτώσεις σε όλο το νησί. Οι διακοπές ρεύματος, οι οποίες υπερβαίνουν τις 20 ώρες την ημέρα στις περισσότερες επαρχίες, έχουν παραλύσει την παραγωγή τροφίμων, τις μεταφορές και τον τουρισμό, ωθώντας το εθνικό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας της Κούβας στο χείλος της κατάρρευσης. Το δίκτυο υπέστη τρεις βλάβες σε εθνικό επίπεδο μόνο τον Ιούλιο.
Σε απάντηση στην κρίση, η κυβέρνηση ενέκρινε τον Ιούνιο ένα πακέτο 176 μέτρων που στοχεύουν στο άνοιγμα της σοσιαλιστικής οικονομίας του νησιού σε ιδιωτικές και ξένες επενδύσεις. Τα μέτρα, εάν εφαρμοστούν πλήρως, θα αντιπροσωπεύουν μια άνευ προηγουμένου υιοθέτηση του καπιταλισμού της ελεύθερης αγοράς και θα έρχονται σε έντονη αντίθεση με το σοσιαλιστικό μοντέλο που καθόρισε τη διακυβέρνηση του Κάστρο για δεκαετίες.
Ορισμένες μεταρρυθμίσεις βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη. Στον ενεργειακό τομέα, για παράδειγμα, οι εξαγωγές καυσίμων των ΗΠΑ προς τις ιδιωτικές επιχειρήσεις της Κούβας έχουν εκτοξευθεί στα ύψη φέτος, τροφοδοτώντας την ανάπτυξη μιας χαοτικής μαύρης αγοράς και επιδεινώνοντας την κοινωνική και οικονομική ανισότητα.
Νοσταλγία για τον Κάστρο
Για ορισμένους κατοίκους στην Αβάνα, η οικονομική κρίση και η πολιτική αβεβαιότητα έχουν προκαλέσει βαθιά νοσταλγία για την ηγεσία του Κάστρο. «Σε μια στιγμή κρίσης όπως αυτή, θα μπορούσε να είχε άλλες λύσεις που σήμερα εμείς απλά δεν έχουμε», δήλωσε ο 62χρονος Μπενίτο Θισνέρος.
Ο Κάστρο γεννήθηκε στην ανατολική επαρχία Ολγκίν στις 13 Αυγούστου του 1926. Ηγέτης της κουβανέζικης επανάστασης του 1959, έγινε μία από τις πιο επιδραστικές προσωπικότητες της διεθνούς αριστεράς. Μια δεκαετία μετά τον θάνατό του, η κληρονομιά του παραμένει κεντρικής σημασίας για την εθνική ταυτότητα της Κούβας.
Ο Φάμπιο Φερνάντεζ, καθηγητής ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Αβάνας, δήλωσε ότι πολλοί από εκείνους που είναι τώρα υπεύθυνοι για τη διακυβέρνηση της χώρας δεν έχουν φανεί αντάξιοι του προκατόχου τους. «Η επίκλησή του είναι μια προσπάθεια να διατηρηθεί η συναίνεση», δήλωσε ο Φερνάντεζ.
«Αλλά όταν μιλάς με ανθρώπους στον δρόμο, αναδύεται κάτι πολύ προφανές: πολλοί πιστεύουν ότι αν ο Φιντέλ εξακολουθούσε να οδηγεί το πεπρωμένο της χώρας, η Κούβα θα ήταν μια διαφορετική χώρα».