New York Times: Το ρωσικό σχέδιο κατάρρευσης ΝΑΤΟ και ΕΕ μέσω της Μολδαβίας
Πώς οι μυστικές υπηρεσίες προσπάθησαν να επηρεάσουν το δημοψήφισμα του 2024
Snapshot
- Η Ρωσία επιχείρησε να υπονομεύσει το ΝΑΤΟ και την ΕΕ μέσω της Μολδαβίας, στοχεύοντας ειδικά στο δημοψήφισμα του 2024 για ένταξη της χώρας στην ΕΕ.
- Η ρωσική επιρροή περιλάμβανε κυβερνοεπιθέσεις, παραπληροφόρηση, αγορά ψήφων και τη συμμετοχή ιερέων για να αποτρέψουν τη φιλοευρωπαϊκή ψήφο.
- Εκπαιδευτικά στρατόπεδα στη Σερβία, Βοσνία και Ρωσία προετοίμασαν μαχητές για να διαταράξουν τις εκλογές και να υποστηρίξουν ρωσικές επιθετικές ενέργειες.
- Ο Μολδαβός δισεκατομμυριούχος Ιλάν Σορ, εγκατεστημένος στη Ρωσία, φέρεται να χρηματοδότησε το πρόγραμμα εξαγοράς ψήφων και σχετίζεται με κυβερνητικά στελέχη του Κρεμλίνου.
- Οι μολδαβικές αρχές, με υποστήριξη δυτικών συμμάχων, απέκρουσαν τις επιθέσεις, συνέλαβαν εκπαιδευμένους πράκτορες και διατήρησαν την κοινοβουλευτική πλειοψηφία της προέδρου Μάια Σάντου.
Εκτενές άρθρο των New York Times αποκαλύπτει τα μυστικά σχέδια της Ρωσίας να προκαλέσουν «την κατάρρευση του ΝΑΤΟ και της ΕΕ από μέσα» και συγκεκριμένα μέσω της Μολδαβίας.
Μάλιστα, ανάμεσα στα σχέδια ήταν και η επιρροή στο δημοψήφισμα του 2024 για την ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, χρησιμοποιώντας ακόμη και ιερείς που θα πληρώνονταν 1.000 δολάρια ο καθένας.
Όπως γράφει η εφημερίδα που επικαλείται άτομα από τη Ρωσία και τη Μολδαβία, οι οποίοι συμμετείχαν στην εκστρατεία του Πούτιν, καθώς και αξιωματούχους των δυτικών μυστικών υπηρεσιών, η κορυφαία προτεραιότητα του Κρεμλίνου είναι η υποταγή της Ουκρανίας, ακολουθούμενη από την ανάληψη του ελέγχου της Μολδαβίας.
Περίπου την ίδια περίοδο, όμως — σε μια συνάντηση ανώτερων αξιωματούχων του υπουργείου Άμυνας — ο Πούτιν επέκρινε δημοσίως τους Ευρωπαίους ηγέτες για το ότι «υποδαυλίζουν την υστερία» σχετικά με την απειλή ρωσικής επίθεσης. «Το έχω πει πολλές φορές: είναι ψέμα, είναι ανοησία, απόλυτη ανοησία — αυτή η συζήτηση για κάποια φανταστική ρωσική απειλή προς τις ευρωπαϊκές χώρες», δήλωσε.
Η Μολδαβία θα αποτελούσε ιδανικό ορμητήριο για περαιτέρω ρωσική επιθετικότητα τόσο κατά της Ουκρανίας όσο και κατά της Δύσης, ανέφεραν οι πηγές των Times. Ανέφεραν επίσης ότι ο Πούτιν εξακολουθεί να ελπίζει να καταλάβει εδάφη στη νότια Ουκρανία, προκειμένου να δημιουργήσει έναν χερσαίο διάδρομο που θα συνδέει τη Ρωσία με τη Μολδαβία.
Τα σχέδια του Κρεμλίνου
Προς τον σκοπό αυτό, η Ρωσία προσπάθησε, μεταξύ άλλων, να παρέμβει στις κοινοβουλευτικές εκλογές της Μολδαβίας, που διεξήχθησαν στις 28 Σεπτεμβρίου 2025, χρησιμοποιώντας κυβερνοεπιθέσεις, παραπληροφόρηση, αγορά ψήφων και προεκλογική εκστρατεία.
Στην εκστρατεία του Κρεμλίνου συμμετείχαν επίσης ιερείς από τη Μολδαβία. Ταξίδεψαν στη Ρωσία, όπου τους δόθηκαν χρεωστικές κάρτες της Promsvyazbank. Επιστρέφοντας στη Μολδαβία, επρόκειτο να πληρωθούν 1.000 δολάρια για να πείσουν τους ενορίτες να ψηφίσουν κατά του δημοψηφίσματος για την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση και να εκφράσουν την αντίθεσή τους στις φιλοδυτικές πολιτικές της χώρας.
Οι εκλογές χαρακτηρίστηκαν «ιστορικές» την εποχή εκείνη, με παρατηρητές να αναφέρουν ότι το μέλλον της ευρωπαϊκής ένταξης της Μολδαβίας εξαρτιόταν σε μεγάλο βαθμό από το αποτέλεσμά τους.
Στρατόπεδα εκπαίδευσης
Το καλοκαίρι του 2025, δημιουργήθηκε ένα στρατόπεδο εκπαίδευσης στη Σερβία. Στους συμμετέχοντες — οι περισσότεροι από τους οποίους ήταν πολίτες της Μολδαβίας — διδάχθηκαν να χειρίζονται τουφέκια, να διαπερνούν αστυνομικούς φραγμούς και να πυρπολούν κτίρια. Πληρώθηκαν 400 δολάρια για ένα πρόγραμμα διάρκειας τριών έως τεσσάρων ημερών. Οι εκπαιδευτές ήταν πράκτορες συνδεδεμένοι με τη ρωσική στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών — τη GRU — και σκοπός της κατασκήνωσης ήταν η δημιουργία ενός πυρήνα μαχητών εκπαιδευμένων για να διαταράσσουν εκλογές, σύμφωνα με δυτικούς αξιωματούχους των υπηρεσιών πληροφοριών.
Μια παρόμοια εκπαίδευση πραγματοποιήθηκε στη Βοσνία, καθώς και μια άλλη έξω από τη Μόσχα. Οι εισαγγελείς της Μολδαβίας ανέφεραν ότι περισσότεροι από 100 νέοι Μολδαβοί συμμετείχαν στην εκπαίδευση της Μόσχας, όπου διδάχθηκαν να κατασκευάζουν και να χρησιμοποιούν εμπρηστικά υλικά και αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς, καθώς και να χειρίζονται drones «με ειδικά εξαρτήματα για εκρηκτικά ή εμπρησμό».
Ο Στανισλάβ Σεκριέρου, σύμβουλος του Προέδρου της Μολδαβίας για θέματα εθνικής ασφάλειας και άμυνας, δήλωσε ότι η Ρωσία επιθυμεί να χρησιμοποιήσει τη Μολδαβία «ως εφαλτήριο για εχθρικές δραστηριότητες κατά της Ουκρανίας, καθώς και κατά του κύριου αμυντικού και οικονομικού υποστηρικτή της, της ΕΕ». «Για τους λόγους αυτούς», πρόσθεσε, «η Ρωσία διέθεσε τα τελευταία χρόνια πόρους χωρίς προηγούμενο».
Ο βασικός χρηματοδότης
Πίσω από τη χρηματοδότηση του προγράμματος εξαγοράς ψήφων βρίσκεται ο Μολδαβός δισεκατομμυριούχος Ιλάν Σορ. Ο Σορ έφυγε από τη Μολδαβία το 2019, όταν κατηγορήθηκε για απάτη σε βάρος τραπεζών ύψους 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων.
Πλέον έχει εγκατασταθεί στη Ρωσία, όπου, σύμφωνα με αξιωματούχους δυτικών υπηρεσιών πληροφοριών, υπάγεται στον Σεργκέι Β. Κιριγένκο, υψηλόβαθμο στέλεχος της κυβέρνησης Πούτιν που είναι αρμόδιος για χώρες όπως η Μολδαβία, τις οποίες το Κρεμλίνο θεωρεί ότι βρίσκονται στη σφαίρα επιρροής του.
Πριν τις εκλογές
Ωστόσο, σύμφωνα με την εφημερίδα The Times, οι αρχές της Μολδαβίας ήταν προετοιμασμένες. Τις εβδομάδες πριν από τις εκλογές, η αστυνομία έκανε έρευνες σε εκατοντάδες σπίτια και συνέλαβε άτομα που είχαν εκπαιδευτεί στα στρατόπεδα.
Οι ειδικοί της Μολδαβίας στον τομέα της κυβερνοασφάλειας, με την υποστήριξη των δυτικών συμμάχων, απέκρουσαν τις κυβερνοεπιθέσεις. Το κόμμα της προέδρου Μάια Σάντου διατήρησε την κοινοβουλευτική του πλειοψηφία. «Κερδίσαμε τη μάχη», δήλωσε ο Μιχάι Λουπάσκου, διευθυντής της Υπηρεσίας Κυβερνοασφάλειας της Μολδαβίας. «Αλλά δεν κερδίσαμε τον πόλεμο».
Τελικά, ξέσπασαν διαμαρτυρίες, αλλά δεν σημειώθηκαν σοβαρά επεισόδια βίας. Το κόμμα της Μάγια Σάντου κέρδισε συγκεντρώνοντας λίγο πάνω από το 50% των ψήφων, κυρίως χάρη στη στήριξη της μολδαβικής διασποράς.
Οι New York Times καταλήγουν ότι η νίκη αυτή δεν είναι καθόλου αποτυχία, όμως χρειάστηκε να δαπανηθεί τεράστιο ποσό από την κυβέρνηση για να μπορέσει να αποτρέψει την παρέμβαση της Ρωσίας.
