«Επιχείρηση» για 5.000 μικρούς πιγκουίνους - Θα εμβολιαστούν κατά της γρίπης των πτηνών
Γιατί οι μικροσκοπικοί πιγκουίνοι είναι πιο εύκολο να εμβολιαστούν
Snapshot
- Περισσότεροι από 5.000 μικροί πιγκουίνοι στη Βικτώρια της Αυστραλίας θα εμβολιαστούν κατά της γρίπης των πτηνών H5N1 σε ένα μεγάλο πρόγραμμα προστασίας άγριων πτηνών.
- Οι μικροί πιγκουίνοι ζουν σε οργανωμένες αποικίες και επιστρέφουν σε σταθερές φωλιές, γεγονός που διευκολύνει τον εντοπισμό και τον εμβολιασμό τους, ο οποίος απαιτεί δύο δόσεις.
- Η γρίπη των πτηνών αποτελεί σοβαρή απειλή, με ήδη έναν πιγκουίνο στο Phillip Island να έχει χάσει τη ζωή του από τον ιό.
- Εκτός από τη γρίπη, οι μικροί πιγκουίνοι αντιμετωπίζουν επιπλέον απειλές όπως εισβολικά αρπακτικά, τεχνητή φωταγώγηση, υπεραλίευση και επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
- Η Αυστραλία και άλλες χώρες εφαρμόζουν τον εμβολιασμό ως μέτρο προστασίας και για άλλα απειλούμενα είδη πτηνών, με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση να εγκρίνει τη χρήση εμβολίων H5N1 για σημαντικά είδη.
Μια μεγάλη επιχείρηση προστασίας περισσότερων από 5.000 μικρών πιγκουίνων βρίσκεται σε εξέλιξη στην Αυστραλία, με τις αρχές της Βικτώριας να ετοιμάζονται να τους εμβολιάσουν κατά της ιδιαίτερα μεταδοτικής γρίπης των πτηνών H5N1.
Οι εμβολιασμοί θα πραγματοποιηθούν σε αποικίες μικρών πιγκουίνων στο Phillip Island και το St Kilda, σε αυτό που η πολιτειακή κυβέρνηση χαρακτηρίζει ως το μεγαλύτερο πρόγραμμα εμβολιασμού άγριων πτηνών στον κόσμο.
Η προσπάθεια έχει ήδη αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία, καθώς ένας μικρός πιγκουίνος στο Phillip Island έχει χάσει τη ζωή του από γρίπη των πτηνών.
Γιατί κινδυνεύουν οι μικροί πιγκουίνοι
Ο μικρός πιγκουίνος (Eudyptula minor) είναι το μικρότερο είδος πιγκουίνου στον κόσμο. Έχει ύψος περίπου 30 εκατοστά και βάρος περίπου 1,5 κιλό.
Ζει στις νότιες ακτές της Αυστραλίας, καθώς και στην Τασμανία και τη Νέα Ζηλανδία. Είναι ιδιαίτερα γνωστός στο Phillip Island, όπου κάθε χρόνο περισσότεροι από 700.000 άνθρωποι επισκέπτονται την περιοχή για να παρακολουθήσουν το περίφημο «penguin parade»: τους πιγκουίνους να επιστρέφουν από τη θάλασσα κατά το ηλιοβασίλεμα και να κατευθύνονται προς τις φωλιές τους.
Στις αποικίες του Phillip Island και του St Kilda ζουν περίπου 40.000 πιγκουίνοι. Το γεγονός ότι μεγάλος αριθμός πτηνών συγκεντρώνεται σε σχετικά περιορισμένους χώρους, σε συνδυασμό με την υψηλή μεταδοτικότητα του H5N1, δημιουργεί αυξημένο κίνδυνο για τις αποικίες.
Η ιδιαιτερότητα που κάνει τον εμβολιασμό ευκολότερο
Ο εμβολιασμός άγριων ζώων δεν είναι εύκολη υπόθεση. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, μάλιστα, απαιτούνται δύο δόσεις, κάτι που σημαίνει ότι κάθε πιγκουίνος πρέπει να εντοπιστεί και να συλληφθεί δύο φορές.
Οι μικροί πιγκουίνοι έχουν, όμως, ένα σημαντικό πλεονέκτημα.
Δεν μπορούν να πετάξουν, ζουν σε οργανωμένες αποικίες και επιστρέφουν κατά τη διάρκεια της νύχτας στην ίδια φωλιά. Έτσι, οι ειδικοί έχουν περισσότερες πιθανότητες να τους εντοπίσουν και να τους εμβολιάσουν χωρίς να χρειάζεται να τους αναζητούν σε τεράστιες εκτάσεις.
Η γρίπη των πτηνών μπορεί να προκαλέσει στα προσβεβλημένα ζώα αδυναμία να σταθούν ή να κινηθούν, λήθαργο και ασυνήθιστη στάση του κεφαλιού ή του λαιμού. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα πτηνά μπορεί να πεθάνουν ξαφνικά χωρίς να έχουν εμφανίσει προηγουμένως εμφανή συμπτώματα.
Ήδη αντιμετωπίζουν πολλές απειλές
Η γρίπη των πτηνών δεν είναι η μοναδική απειλή για τους μικρούς πιγκουίνους.
Οι αποικίες τους βρίσκονται ήδη αντιμέτωπες με εισβολικά αρπακτικά, όπως οι γάτες και οι αλεπούδες, αλλά και με την τεχνητή φωταγώγηση, τους δρόμους και την υπεραλίευση.
Παράλληλα, η κλιματική αλλαγή επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την κατάσταση, καθώς η άνοδος της θερμοκρασίας των ωκεανών επηρεάζει τους πληθυσμούς των ψαριών, από τους οποίους εξαρτώνται οι πιγκουίνοι για την τροφή τους.
Στην Τασμανία, μάλιστα, δημοφιλές τουριστικό αξιοθέατο χρειάστηκε πρόσφατα να κλείσει προσωρινά, όταν ενήλικοι πιγκουίνοι δεν επέστρεφαν από τη θάλασσα στις ακτές και άφηναν πίσω τους νεοσσούς. Οικολόγοι συνέδεσαν το φαινόμενο με απότομη αύξηση της θερμοκρασίας της θάλασσας.
Στο επίκεντρο και άλλα απειλούμενα πτηνά
Η Αυστραλία δεν είναι η μόνη χώρα που χρησιμοποιεί τον εμβολιασμό ως εργαλείο προστασίας της άγριας ζωής.
Στη Νέα Ζηλανδία εμβολιάζονται περίπου 300 πτηνά που βρίσκονται σε αιχμαλωσία, από πέντε διαφορετικά είδη. Μεταξύ αυτών είναι το κρίσιμα απειλούμενο kākāpō και το απειλούμενο South Island takahē.
Παράλληλα, σε ζωολογικούς κήπους της Αυστραλίας εμβολιάζονται απειλούμενα είδη, όπως ο regent honeyeater, ο orange-bellied parrot και μαύρα κοκατού της Δυτικής Αυστραλίας.
Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση έχει επίσης εγκρίνει τη χρήση εμβολίων H5N1 για είδη αυτόχθονων πτηνών που θεωρούνται προτεραιότητα.
Γιατί χρειάζονται δύο δόσεις
Το εμβόλιο κατά του H5N1 απαιτεί αναμνηστική δόση, όπως συμβαίνει και με αρκετά εμβόλια που χορηγούνται στους ανθρώπους.
Μετά την πρώτη δόση, το ανοσοποιητικό σύστημα αναγνωρίζει τα ξένα σωματίδια του ιού και αρχίζει να δημιουργεί αντισώματα. Παράλληλα, δημιουργούνται κύτταρα «μνήμης», τα οποία μπορούν να αναγνωρίσουν ξανά τον ιό σε μελλοντική έκθεση.
Η δεύτερη δόση ενισχύει αυτή την ανοσολογική απόκριση, αυξάνοντας σημαντικά την παραγωγή αντισωμάτων και ενισχύοντας την άμυνα του οργανισμού απέναντι στον ιό.
Μια μεγάλη προσπάθεια για να προστατευτούν
Οι επιστήμονες ξεκαθαρίζουν ότι κανένα εμβόλιο δεν μπορεί να εγγυηθεί πως θα αποτρέψει κάθε μόλυνση, ενώ φυσικά δεν είναι δυνατό να εμβολιαστούν όλοι οι πιγκουίνοι.
Ωστόσο, ο εμβολιασμός αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό εργαλείο για να περιοριστούν οι επιπτώσεις της γρίπης των πτηνών στους άγριους πληθυσμούς.
Και για τους μικρούς πιγκουίνους της Βικτώριας, η επιχείρηση αυτή είναι μια πρωτοφανής προσπάθεια. Xιλιάδες μικροσκοπικά πτηνά θα πρέπει να εντοπιστούν, να συλληφθούν δύο φορές και να εμβολιαστούν, ώστε να έχουν μεγαλύτερη προστασία απέναντι σε έναν ιό που μπορεί να απειλήσει ολόκληρες αποικίες.
