Χρόνος: Αλλάζει η παγκόσμια ρύθμιση μέτρησης της ώρας από το 2027 - Ποιοι είναι οι λόγοι
Οι υπεύθυνοι χρονομέτρησης σε παγκόσμιο επίπεδο αποφάσισαν να καταργήσουν το εμβόλιμο δευτερόλεπτο
Snapshot
- Από τις 20 Μαΐου 7 καταργείται η προσθή εμβόλιμων δευτερολέπτων στη Συντονισμένη Παγκόσμια Ώρα (UTC).
- Η απόφαση ελήφθη να αποφευχθεί κίνδυνοςνητικού δευλέπτου, το οποίο θα μπορούσε να προκαλέσει τεχνικά προβλήματα σε υπολογιστικά συστήματα.
- Η διαφορά μεταξύ της ατομικής ώρας και της αστρονομικής ώρας θα επιτρέπεται να αυξάνεται μέχρι και μία ώρα χωρίς επιπλέον διορθώσεις.
- Η αλλαγή επηρεάζει κυρίως τομείς που απαιτούν ακριβή ευθυγράμμιση με την περιστροφή της Γης, όπως η αστρονομία και η γεωδαισία.
- Η νέα ρύθμιση στοχεύει στην απλούστευση και αξιοπιστία της διεθνούς χρονομέτρησης, ειδικά για ψηφιακά συστήματα και δίκτυα.
Μία πολύ σημαντική αλλά ανεπαίσθητη αλλαγή έρχεται από το επόμενο έτος στον τρόπο που υπολογίζεται η ώρα παγκοσμίως.
Οι υπεύθυνοι για τη χρονομέτρηση σε παγκόσμιο επίπεδο ψήφισαν για την κατάργηση της πρακτικής προσθήκης ενός επιπλέον δευτερολέπτου στη Συντονισμένη Παγκόσμια Ώρα (UTC) καθώς υπάρχει κίνδυνος να σημειωθεί το πρώτο αρνητικό δευτερόλεπτο στην ιστορία.
Η πρακτική προσθήκης ενός δευτερόλεπτου στην παγκόσμια ώρα δεν επηρεάζει καθόλου τους πολίτες, ωστόσο ενδέχεται να προκαλέσει κινδύνους στη λειτουργία των συστημάτων υπολογιστών.
Η Γενική Διάσκεψη για τα Μέτρα και τα Σταθμά (CGPM) αποφάσισε να καταργήσει την πρακτική αυτή την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2026, κατά την 28η συνεδρίαση στις Βερσαλλίες, όπου οι εκπρόσωποι συζήτησαν το μέλλον της παγκόσμιας ώρας.
Το επίσημο παγκόσμιο πρότυπο χρόνου θα σταματήσει να προσθέτει δευτερόλεπτα άλματος από τις 20 Μαΐου 2027.
Τι είναι το δευτερόλεπτο άλματος
Οι υπεύθυνοι για τη Συντονισμένη Παγκόσμια Ώρα (UTC) υιοθέτησαν την πρακτική προσθήκης ενός δευτερολέπτου, λόγω της απόκλισης που μπορεί να έχει η περιστροφή της Γης. Μέχρι τώρα, τα δευτερόλεπτα άλματος προστίθεντο κατά καιρούς, με στόχο να διατηρήσουν συγχρονισμένους δύο διαφορετικούς τρόπους μέτρησης του χρόνου.
Το UTC βασίζεται σε εξαιρετικά ακριβή ατομικά ρολόγια. Η αστρονομική ώρα εξαρτάται από την περιστροφή της Γης, και η ταχύτητα αυτής της περιστροφής παρουσιάζει μικρές διακυμάνσεις. Για να διατηρηθεί μικρή η διαφορά μεταξύ των δύο χρονικών κλιμάκων, έχουν προστεθεί 27 δευτερόλεπτα άλματος από το 1972. Το πιο πρόσφατο ήταν στα τέλη του 2016. Ως αποτέλεσμα, ένα λεπτό μπορούσε, κατ’ εξαίρεση, να διαρκέσει 61 δευτερόλεπτα.
Αυτές οι διορθώσεις είναι σχεδόν ανεπαίσθητες για τους ανθρώπους, αλλά μπορούν να προκαλέσουν τεχνικά προβλήματα. Τα συστήματα υπολογιστών, τα τηλεπικοινωνιακά δίκτυα, η δορυφορική πλοήγηση και οι υποδομές ηλεκτρικής ενέργειας εξαρτώνται όλα από τον ακριβή και αξιόπιστο χρονικό συγχρονισμό. Τα προηγούμενα δευτερόλεπτα άλματος έχουν ήδη προκαλέσει διαταραχές σε συστήματα υπολογιστών και διαδικτυακές υπηρεσίες.
Γιατί καταργείται το μέτρο
Ένας από τους λόγους για την απόφαση αυτή είναι ο τρόπος με τον οποίο εξελίσσεται η περιστροφή της Γης, καθώς για πρώτη φορά δημιουργείται ο κίνδυνος απόκλισης του χρόνου προς τα πίσω.
Σε πολύ μακροπρόθεσμες περιόδους, οι παλιρροιακές δυνάμεις επιβραδύνουν την περιστροφή του πλανήτη, αλλά τα τελευταία χρόνια η περιστροφή του έχει κατά καιρούς επιταχυνθεί ελαφρώς.
Αυτό έθεσε το ενδεχόμενο να χρειαστεί, για πρώτη φορά, ένα λεγόμενο «αρνητικό δευτερόλεπτο άλματος», κατά το οποίο θα αφαιρεθεί ένα δευτερόλεπτο αντί να προστεθεί. Επειδή κάτι τέτοιο δεν έχει γίνει ποτέ στο παρελθόν, δεν είναι βέβαιο πόσο αξιόπιστα θα ανταποκριθούν τα τεχνικά συστήματα.
Η διεθνής κοινότητα εμπειρογνωμόνων επέλεξε, επομένως, να καταργήσει τους ισχύοντες κανόνες νωρίτερα από το προβλεπόμενο. Σύμφωνα με το νέο καθεστώς, θα επιτρέπεται η αύξηση της διαφοράς μεταξύ του UTC και της αστρονομικής ώρας, η οποία ενδέχεται να φτάσει τα 3.600 δευτερόλεπτα, ή μία ώρα.
Οι ειδικοί πιστεύουν, ωστόσο, ότι θα χρειαστεί ακόμη κάποιος χρόνος προτού μια τέτοια διαφορά απαιτήσει πράγματι κάποια διόρθωση, οπότε το μέτρο είναι ουσιαστικά προληπτικό.
Τι είναι η CGPM
Η Γενική Διάσκεψη για τα Μέτρα και τα Σταθμά (CGPM) συγκεντρώνει εκπροσώπους των κρατών μελών, καθώς και των συνδεδεμένων κρατών και οικονομικών περιοχών, και συνήθως συνεδριάζει κάθε τέσσερα χρόνια.
Σύμφωνα με το Διεθνές Γραφείο Μέτρων και Σταθμών (BIPM), αριθμεί σήμερα 69 κράτη μέλη και 34 συνδεδεμένα κράτη και οικονομίες.
Στην Ευρώπη, περιλαμβάνονται η Γερμανία, η Αυστρία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Ελβετία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Πολωνία και η Ουκρανία.
Η Αμερική εκπροσωπείται από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά, τη Βραζιλία, την Αργεντινή, το Μεξικό και το Περού, η Ασία από την Κίνα, την Ιαπωνία, την Ινδία, τη Νότια Κορέα, την Ινδονησία και την Ταϊλάνδη, και η Αφρική από τη Νότια Αφρική, την Αίγυπτο, το Μαρόκο, την Τυνησία και την Κένυα. Εκπροσωπούνται επίσης η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία.
Ποιους τομείς επηρεάζει
Ο αντίκτυπος θα γίνει πιο αισθητός σε εξειδικευμένους τομείς που απαιτούν εξαιρετικά ακριβή ευθυγράμμιση με την περιστροφή της Γης. Σε αυτούς περιλαμβάνονται η αστρονομία, η γεωδαισία (η επιστήμη της μέτρησης και χαρτογράφησης της Γης και του προσδιορισμού του σχήματος, του μεγέθους και του βαρυτικού της πεδίου) καθώς και ορισμένες δορυφορικές εφαρμογές.
Για αυτούς τους κλάδους, η ακριβής γνώση της περιστροφής της Γης θα παραμείνει ζωτικής σημασίας. Επειδή τα δευτερόλεπτα άλματος δεν θα συνδέουν πλέον την παγκόσμια ώρα με την περιστροφή αυτή, θα πρέπει να λαμβάνουν ξεχωριστά υπόψη το αυξανόμενο χάσμα μεταξύ της ώρας του ρολογιού και της αστρονομικής ώρας, όταν αυτό είναι απαραίτητο.
Κατ’ αρχήν, ο στόχος των νέων κανόνων είναι να καταστεί η διεθνής χρονομέτρηση απλούστερη και πιο αξιόπιστη μακροπρόθεσμα. Ειδικότερα, τα ψηφιακά συστήματα δεν θα χρειάζεται πλέον να αντιμετωπίζουν την εισαγωγή επιπλέον δευτερολέπτων σε ακανόνιστα χρονικά διαστήματα.