Ελεύθεροι επαγγελματίες: Ποιοι θα πληρώσουν λιγότερο φόρο φέτος - Ποιοι κερδίζουν και πόσο μειώνεται
Καταργούνται οι προσαυξήσεις στα τεκμαρτά εισοδήματα λόγω τζίρου και μισθοδοσίας – Μεγαλύτερες εκπτώσεις για επαγγελματίες με παιδιά, νέους, ταξιτζήδες και όσους δραστηριοποιούνται σε μικρούς οικισμούς
Snapshot
- Καταούνται οι προσαυξήσεις 10% για το κόστος μισθοδοσίας και 5% για τη διαφορά τζίρου στον υπολογισμό του τεκμαρτού εισοδήματος από το 2027.
- Περισσότεροι από 155.000 ελεύθεροι επαγγελματίες θα ωφεληθούν από τη μείωση του τεκμαρτού εισοδήματος και τη νέα φορολογική κλίμακα.
- Νέοι έως 30 ετών, επαγγελματίες με παιδιά, ταξιτζήδες και επιχειρήσεις σε μικρούς οικισμούς θα έχουν σημαντικές φορολογικές ελαφρύνσεις.
- Η μείωση του τεκμαρτού εισοδήματος εφαρμόζεται στα εισοδήματα του 2026 και θα φανεί στις φορολογικές δηλώσεις του 2027.
- Για να επωφεληθούν οι ελεύθεροι επαγγελματίες, πρέπει να μην έχουν κυρώσεις την τελευταία πενταετία και να έχουν υποβάλει εμπρόθεσμα δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος και ΦΠΑ.
Σημαντικές φορολογικές ανάσες αναμένεται να δουν από το 2027 χιλιάδες ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι, καθώς αλλάζει το πλαίσιο υπολογισμού του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος και τίθενται σε εφαρμογή οι νέες φορολογικές κλίμακες. Περισσότεροι από 155.000 επαγγελματίες εκτιμάται ότι θα ωφεληθούν από τις παρεμβάσεις, οι οποίες περιορίζουν τις επιβαρύνσεις που προκύπτουν από τον τζίρο και το κόστος μισθοδοσίας.
Σύμφωνα με την εφημερίδα «ΝΕΑ», οι αλλαγές θα αποτυπωθούν στα εκκαθαριστικά των φορολογικών δηλώσεων του 2027, οι οποίες θα αφορούν τα εισοδήματα που αποκτήθηκαν το 2026. Στο επίκεντρο βρίσκεται η κατάργηση των συγκεκριμένων προσαυξήσεων που επιβάρυναν μέχρι σήμερα το τεκμαρτό εισόδημα, αλλά και η εφαρμογή της νέας φορολογικής κλίμακας, η οποία μειώνει τον φόρο για όσους εμφανίζουν καθαρά εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ.
Στους βασικούς κερδισμένους συγκαταλέγονται οι επαγγελματίες με πολλά χρόνια δραστηριότητας, οι νέοι έως 30 ετών, οι γονείς με παιδιά, οι εκμεταλλευτές ταξί, καθώς και όσοι διατηρούν επιχειρήσεις σε μικρούς οικισμούς.
Τι αλλάζει στον υπολογισμό των τεκμαρτών εισοδημάτων
Η σημαντικότερη παρέμβαση αφορά την κατάργηση δύο επιβαρυντικών παραμέτρων που χρησιμοποιούνται σήμερα για τον προσδιορισμό του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος.
Πρόκειται για την προσαύξηση κατά 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας, καθώς και για την επιπλέον επιβάρυνση κατά 5% επί της διαφοράς μεταξύ του κύκλου εργασιών της επιχείρησης και του μέσου τζίρου που καταγράφεται στον αντίστοιχο κλάδο δραστηριότητας (ΚΑΔ).
Με τη νέα ρύθμιση οι συγκεκριμένες προσαυξήσεις καταργούνται, περιορίζοντας αισθητά το ελάχιστο εισόδημα που λαμβάνεται υπόψη για τη φορολόγηση αρκετών επαγγελματιών.
Ωστόσο, το βασικό σύστημα των τεκμηρίων εξακολουθεί να ισχύει. Η αφετηρία του υπολογισμού παραμένει συνδεδεμένη με τον κατώτατο μισθό, με τις προβλεπόμενες προσαυξήσεις λόγω προϋπηρεσίας, ενώ εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι υπόλοιποι κανόνες του συστήματος.
Για να επωφεληθούν από τις ελαφρύνσεις, οι επαγγελματίες θα πρέπει να πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις, μεταξύ των οποίων η μη επιβολή κυρώσεων από τη φορολογική διοίκηση ή την Επιθεώρηση Εργασίας κατά την τελευταία πενταετία, καθώς και η εμπρόθεσμη υποβολή των απαιτούμενων δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος και ΦΠΑ, εφόσον υπήρχε σχετική υποχρέωση.
Ποιοι επαγγελματίες θα δουν μικρότερο εκκαθαριστικό
Οι αλλαγές καλύπτουν διαφορετικές κατηγορίες φορολογουμένων, με το όφελος να διαφοροποιείται ανάλογα με το εισόδημα, την οικογενειακή κατάσταση και τον τόπο άσκησης της επαγγελματικής δραστηριότητας.
Επαγγελματίες με πολλά χρόνια δραστηριότητας: Αναμένεται να ωφεληθούν από την κατάργηση των προσαυξήσεων που συνδέονται με τον τζίρο και τη μισθοδοσία, καθώς μειώνεται η τεκμαρτή βάση πάνω στην οποία υπολογίζεται ο φόρος.
Νέοι επαγγελματίες: Για όσους είναι έως 25 ετών προβλέπεται μηδενικός φόρος για εισόδημα έως 20.000 ευρώ. Για τους φορολογουμένους ηλικίας 26 έως 30 ετών, ο φορολογικός συντελεστής για το τμήμα εισοδήματος από 10.001 έως 20.000 ευρώ μειώνεται στο 9%.
Επαγγελματίες με παιδιά: Το φορολογικό όφελος αυξάνεται ανάλογα με τον αριθμό των προστατευόμενων τέκνων και το ύψος του εισοδήματος. Ενδεικτικά, η ελάφρυνση υπολογίζεται από 200 έως 2.000 ευρώ για ένα παιδί, από 300 έως 2.400 ευρώ για δύο παιδιά και από 650 έως 3.300 ευρώ για τρίτεκνες οικογένειες.
Επαγγελματίες σε μικρούς οικισμούς: Η μείωση κατά 50% του τεκμαρτού εισοδήματος επεκτείνεται σε περιοχές με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους, από 1.500 που ισχύει σήμερα. Εξαιρείται η Αττική, με την προβλεπόμενη εξαίρεση για την Περιφερειακή Ενότητα Νήσων, ενώ στη Δυτική Μακεδονία το πληθυσμιακό όριο αυξάνεται στους 2.200 κατοίκους.
Εκμεταλλευτές ταξί: Προβλέπεται ειδική προσαρμογή του τεκμαρτού εισοδήματος, ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι ιδιαιτερότητες της συγκεκριμένης επαγγελματικής δραστηριότητας και το ποσοστό εκμετάλλευσης του οχήματος.
Παραδείγματα: Πόσο μειώνεται το τεκμαρτό εισόδημα
Τα στοιχεία που παρουσιάζουν «ΤΑ ΝΕΑ» αποτυπώνουν στην πράξη τη διαφορά που δημιουργούν οι νέες παρεμβάσεις σε επαγγελματίες με διαφορετικό αντικείμενο δραστηριότητας.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση ατομικής επιχείρησης καφέ, η οποία λειτουργεί επί 15 χρόνια και απασχολεί πέντε εργαζομένους, με ετήσιο κόστος μισθοδοσίας 105.000 ευρώ. Το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα, που σήμερα διαμορφώνεται στα 27.444 ευρώ, περιορίζεται με τη νέα ρύθμιση στα 16.744 ευρώ. Η διαφορά φτάνει τα 10.700 ευρώ, καθώς καταργείται η προσαύξηση που αντιστοιχεί στο 10% της μισθοδοσίας.
Αντίστοιχη εικόνα καταγράφεται σε ατομική επιχείρηση λιανικού εμπορίου, με τέσσερα χρόνια λειτουργίας, δύο εργαζομένους και ετήσιο κύκλο εργασιών 120.000 ευρώ. Το τεκμαρτό εισόδημα μειώνεται από τα 18.552 ευρώ στα 12.880 ευρώ, καθώς αφαιρούνται οι επιβαρύνσεις που συνδέονται με τη μισθοδοσία και την υπέρβαση του μέσου τζίρου του κλάδου.
Ελάφρυνση προκύπτει και για έναν ελεύθερο επαγγελματία, όπως ένας λογιστής με 20 χρόνια δραστηριότητας και χωρίς προσωπικό. Στην περίπτωσή του, το τεκμαρτό εισόδημα περιορίζεται από τα 19.820 ευρώ στα 16.744 ευρώ, καθώς καταργείται η προσαύξηση που προκύπτει από τη διαφορά του τζίρου του με τον μέσο όρο του αντίστοιχου ΚΑΔ.
Νέα δεδομένα στη φορολόγηση από το 2027
Το νέο πλαίσιο συνδυάζει την αναμόρφωση του συστήματος τεκμαρτής φορολόγησης με τις αλλαγές στη φορολογική κλίμακα, δημιουργώντας διαφορετικά επίπεδα ελάφρυνσης για τους αυτοαπασχολουμένους.
Το τελικό όφελος θα εξαρτηθεί από τα εισοδήματα, τα οικογενειακά χαρακτηριστικά και τις προϋποθέσεις που θα πρέπει να πληροί κάθε φορολογούμενος. Σε κάθε περίπτωση, η κατάργηση των προσαυξήσεων λόγω τζίρου και μισθοδοσίας αποτελεί τη βασική αλλαγή για όσους μέχρι σήμερα επιβαρύνονταν σημαντικά από τον τρόπο υπολογισμού του τεκμαρτού εισοδήματος.
