Ευρωμπάσκετ 1987: Οι ήρωες, οι αριθμοί και η κληρονομιά ενός αθλητικού θαύματος
Στις 14 Ιουνίου 1987, η Ελλάδα κατέκτησε το πρώτο χρυσό μετάλλιο σε μεγάλη διεθνή διοργάνωση ομαδικού αθλήματος, νικώντας τη Σοβιετική Ένωση 103-101 στην παράταση του τελικού του Ευρωμπάσκετ
Snapshot
- Στις 14 Ιουνίου 1987, η Ελλάδα κατέκτησε το πρώτο χρυσό μετάλλιο σε μεγάλη διεθνή διοργάνωση ομαδικού αθλήματος, νικώντας τη Σοβιετική Ένωση 103
- 101 στην παράταση του τελικού του Ευρωμπάσκετ.
- Η νίκη αυτή μεταμόρφωσε το μπάσκετ σε εθνικό σπορ της Ελλάδας, προκαλώντας σημαντική αύξηση της δημοτικότητας και της συμμετοχής στο άθλημα.
- Ο Νίκος Γκάλης ήταν ο MVP και πρώτος σκόρερ του τουρνουά με 296 πόντους σε 8 αγώνες, σημειώνοντας μέσο όρο 37 πόντους ανά αγώνα.
- Σημαντικοί παίκτες της ομάδας ήταν οι Γκάλης, Γιαννάκης, Φασούλας, Χριστοδούλου και Καμπούρης, με τον τελευταίο να ευστοχεί στις κρίσιμες βολές του τελικού.
- Η επιτυχία του 1987 ενέπνευσε την ελληνική κοινωνία, αναδεικνύοντας την αυτοπεποίθηση των Ελλήνων απέναντι σε υπερδυνάμεις όπως η Σοβιετική Ένωση και η Γιουγκοσλαβία.
Υπάρχουν αθλητικές επιτυχίες που μνημονεύονται... εις τους αιώνας των αιώνων, υπάρχουν κι άλλες που αλλάζουν τον ρου της Ιστορίας μιας χώρας. Το Ευρωμπάσκετ του 1987 είναι μία από αυτές που ανήκουν στη δεύτερη κατηγορία.
Στις 14 Ιουνίου 1987, μπροστά σε ένα κατάμεστο ΣΕΦ, η Ελλάδα νίκησε τη Σοβιετική Ένωση με 103-101 στην παράταση και κατέκτησε το πρώτο χρυσό μετάλλιο της Ιστορίας της σε μεγάλη διοργάνωση ομαδικού αθλήματος. Από εκείνο το βράδυ το μπάσκετ έπαψε να είναι ένα σχετικά δημοφιλές άθλημα και έγινε το εθνικό σπορ των Ελλήνων.
Η Ελλάδα από το επόμενο κιόλας πρωί γέμισε με μπασκέτες κι ο «βασιλιάς των σπορ», το ποδόσφαιρο, πέρασε εκείνη την περίοδο δε δεύτερη μοίρα. Ολοένα και περισσότεροι ασχολούνταν πλέον με το μπάσκετ, το οποίος τις επόμενες δεκαετίες θα γνώριζε μεγάλη άνθηση, κυρίως σε συλλογικό επίπεδο, αλλά και σε εθνικό όπου η «γαλανόλευκη» παρέμεινε στην ελίτ του πανευρωπαϊκού, αλλά και του παγκόσμιου μπάσκετ.

Η πορεία προς τον θρίαμβο
Η Ελλάδα του Κώστα Πολίτη ξεκίνησε τη διοργάνωση με μεγάλες προσδοκίες αλλά όχι ως φαβορί.
Α' Φάση
Αγώνας Σκορ
Ελλάδα - Ρουμανία 109-77
Ελλάδα - Γιουγκοσλαβία 84-78
Ελλάδα - Ισπανία 89-106
Ελλάδα - Σοβιετική Ένωση 66-69
Ελλάδα - Γαλλία 82-69
Η ήττα από τους Σοβιετικούς έδειξε τη δυναμική της ομάδας αλλά και το μέγεθος της πρόκλησης που ακολουθούσε.
Προημιτελικός
Ελλάδα - Ιταλία 90-78
Ο Γκάλης ήταν ασταμάτητος και η Ελλάδα μπήκε στη ζώνη των μεταλλίων.
Ημιτελικός
Ελλάδα - Γιουγκοσλαβία 81-77
Η ομάδα του Ντράζεν Πέτροβιτς, ο οποίος θεωρούνταν ένα από τα μεγαλύτερα ταλέντα που είχε δει ποτέ η Ευρώπη κι έσβησε άδοξα σε τροχαίο, ήταν το ακλόνητο φαβορί. Όμως η Ελλάδα, δεν γινόταν να χάσει, καθώς η μοίρα είχε ήδη αποφασίσει τα μελλούμενα... Η Ελλάδα όμως άντεξε και πέρασε στον πρώτο μεγάλο τελικό της ιστορίας της.

Τελικός
Ελλάδα - Σοβιετική Ένωση 103-101 (παρ.)
Η μεγαλύτερη βραδιά του ελληνικού αθλητισμού.
- 40 πόντοι ο Γκάλης
- 12 ο Φασούλας
- 10 ο Γιαννάκης
- 10 ο Καμπούρης
- 10 ο Χριστοδούλου
- 10 ο Ανδρίτσος
Με το σκορ στο 101-101, ο Αργύρης Καμπούρης ευστόχησε στις δύο πιο διάσημες βολές της ελληνικής αθλητικής ιστορίας. Η τελευταία επίθεση των Σοβιετικών δεν βρήκε στόχο και το ΣΕΦ μετατράπηκε σε ηφαίστειο.
Τα επινίκια
Με τη κόρνα της λήξης στήθηκε ολονύχτιο πανηγύρι σε κάθε σημείο της χώρας. Στα αποδυτήρια επικράτησε πανδαιμόνιο. Χαρακτηριστική εικόνα, η Μελίνα Μερκούρη στην αγκαλιά του Παναγιώτη Φασούλα.
Στους δρόμους το μποτιλιάρισμα ήταν τεράστιο, καθώς οι Έλληνες ξεχύθηκαν κατά εκατοντάδες χιλιάδες στους δρόμους. Η ομάδα έφτασε στο ξενοδοχείο της Γλυφάδας, ύστερα από τρεις ώρες. Μάλιστα, ο Νίκος Φιλίππου αναγκάστηκε να κατέβει από το πούλμαν και να ανέβει σε δίτροχο της Τροχαίας για να φτάσει πιο γρήγορα στη Γλυφάδα.
Εκεί περίμενε τον Κώστα Πολίτη και η μητέρα του, που ήταν άρρωστη και σηκώθηκε να πάει στο ξενοδοχείο για να φιλήσει τον γιο της. Εκεί την επομένη ο εφοπλιστής Γιάννης Λάτσης έστειλε ένα πολύ συγκινητικό ποίημα-μήνυμα στον Κώστα Πολίτη και μαζί ανοιχτές επιταγές για να μοιραστούν στους παίκτες. Τα δώρα από παντού, οι προσκλήσεις για φιλοξενία σε διάφορα νησιά ήταν μία αυθόρμητη πράξη ευγνωμοσύνης.

Τα στατιστικά του τουρνουά
MVP και πρώτος σκόρερ
Ο Νίκος Γκάλης ήταν:
- MVP της διοργάνωσης
- Πρώτος σκόρερ
- 296 πόντοι σε 8 αγώνες
- 37,0 πόντοι ανά αγώνα
Επίδοση που παραμένει μία από τις κορυφαίες στην ιστορία των Ευρωμπάσκετ.
Το ρόστερ των πρωταθλητών Ευρώπης
Νίκος Γκάλης
Παναγιώτης Γιαννάκης
Παναγιώτης Φασούλας
Φάνης Χριστοδούλου
Αργύρης Καμπούρης
Νίκος Φιλίππου
Νίκος Σταυρόπουλος
Μιχάλης Ρωμανίδης
Λιβέρης Ανδρίτσος
Μέμος Ιωάννου
Παναγιώτης Καρατζάς
Νίκος Λινάρδος
Προπονητής: Κώστας Πολίτης.

Πού βρίσκονται σήμερα οι πρωταγωνιστές
Ο μοναδικός από την αποστολή του 1987 που έχει φύγει από τη ζωή είναι ομοσπονδιακός προπονητής, Κώστας Πολίτης, ο οποίος πέθανε το 2018. Από τους πιο εμβληματικούς είναι οι:
Νίκος Γκάλης
Παραμένει η πιο εμβληματική μορφή του ελληνικού μπάσκετ. Δεν εργάζεται σε ομάδα ή στην ομοσπονδία. Συμμετέχει σε εκδηλώσεις και αποτελεί πρεσβευτή του αθλήματος.
Παναγιώτης Γιαννάκης
Ακολούθησε μεγάλη προπονητική καριέρα. Οδήγησε την Ελλάδα στο Ευρωμπάσκετ του 2005 ως προπονητής και έγινε ο πρώτος Έλληνας που κατέκτησε το τρόπαιο ως παίκτης και ως προπονητής. Πέρα από την επίσημη αγαπημένη, εργάστηκε ως προπονητής σε Πανιώνιο, Μαρούσι, Ολυμπιακό, Λιμόζ και Κίνα. Εδώ και πολλά χρόνια είναι ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελλήνων Προπονητής Καλαθοσφαίρισης (ΣΕΠΚ).
Παναγιώτης Φασούλας
Η «αράχνη» διετέλεσε μεταξύ άλλων δήμαρχος Πειραιά, υπήρξε βουλευτής και αργότερα ασχολήθηκε ενεργά με τα διοικητικά του μπάσκετ, διεκδικώντας και την προεδρία της ΕΟΚ, όπου παρέμεινε τα επόμενα χρόνια σε ρόλο συμβούλου.
Φάνης Χριστοδούλου
Ο «μπέμπης» του ελληνικού μπάσκετ, που ήταν ένα από τα μεγαλύτερα ταλέντα που έχει βγάλει ποτέ η Ελλάδα, το 1987 ήταν 22 ετών κι ένας εκ των τεσσάρων πυλώνων της Εθνικής, μαζί με τους Γκάλη, Γιαννάκη και Φασούλα. Άφησε την πρωτεύουσα κι έφυγε στην Πάρο, όπου διατηρούσε πρακτορείο ΟΠΑΠ.
Νίκος Σταυρόπουλος
Μετά το τέλος της καριέρας του ασχολήθηκε για πολλά χρόνια κι επί χρόνια διετέλεσε τεχνικός διευθυντής στον ΠΑΟΚ. Διατηρεί μπασκετικό camp ενώ είναι κι Επίκουρος Καθηγητής στα ΤΕΦΑΑ.
Νίκος Φιλίππου
Ασχολήθηκε με προπονητική και διοικητικά πόστα σε συλλόγους και αναπτυξιακά προγράμματα. Σήμερα είναι συνταξιούχος αστυνομικός και παράλληλα επιχειρηματίας.
Αργύρης Καμπούρης
Μετά το τέλος της καριέρας του έγινε προπονητής και σήμερα εξακολουθεί να ασχολείται ενεργά με το μπάσκετ, καθώς εδώ και πολλά χρόνια είναι τεχνικός σύμβουλος στα τμήματα υποδομής του Ολυμπιακού.

Οι αριθμοί που σημάδεψαν το 1987
103-101
Το πιο διάσημο σκορ στην ιστορία του ελληνικού αθλητισμού.
40
Οι πόντοι του Γκάλη στον τελικό.
37,0
Μέσος όρος πόντων του Γκάλη στο τουρνουά.
17.000
Οι θεατές που μετέτρεψαν το ΣΕΦ σε «καζάνι» στον τελικό.
Το "The Final Countdown" και η ελληνική έκρηξη αλά Europe
Αν υπάρχει ένα τραγούδι που συνδέθηκε όσο κανένα άλλο με το βράδυ της 14ης Ιουνίου 1987, αυτό είναι το The Final Countdown. Το κομμάτι κυκλοφόρησε το 1986, έναν χρόνο πριν από τον ελληνικό θρίαμβο, και έγινε το απόλυτο soundtrack των πανηγυρισμών. Στην Ελλάδα ο δίσκος έγινε χρυσός και πούλησε περισσότερα από 50.000 αντίτυπα.
Αν κάτι έμεινε λοιπόν από εκείνον τον αθλητικό άθλο, που πέρασε κι ως νοοτροπία στην ελληνική κοινωνία, αλλάζοντας τις φιλοδοξίες μιας ολόκληρης χώρας, ήταν η εμπιστοσύνη στις δυνάμεις μας. Για πρώτη φορά οι Έλληνες είδαν ότι μπορούσαν να κοιτάξουν στα μάτια υπερδυνάμεις όπως η Σοβιετική Ένωση και η Γιουγκοσλαβία και να τις νικήσουν. Αυτό ήταν το μεγάλο κέρδος του έπους του '87. Και γι αυτό, όσα χρόνια κι αν περάσουν, θα αποτελεί σημείο αναφοράς και θα συγκινεί σαν να συνέβη... χθες.