Πώς να σταματήσετε επιτόπου ένα επεισόδιο κολπικής μαρμαρυγής
Κολπική μαρμαρυγή: Συμπτώματα, σημάδια κατεπείγοντος και τι να κάνετε κατά τη διάρκεια ενός επεισοδίου.
Η κολπική μαρμαρυγή μπορεί να προκαλέσει ταχυκαρδία, αίσθημα «φτερουγίσματος» ή ακανόνιστο καρδιακό ρυθμό, που εμφανίζονται ξαφνικά. Ορισμένα επεισόδια υποχωρούν από μόνα τους, ενώ άλλα απαιτούν ιατρική παρέμβαση.
Το να ξέρετε τις ενδείξεις κατεπείγουσας κατάστασης και να έχετε ένα εξατομικευμένο σχέδιο αντίδρασης είναι πολύ πιο σημαντικά από την εφαρμογή τεχνικών, που υπόσχονται να «επαναφέρουν» την καρδιά σας στον φυσιολογικό ρυθμό.
Πότε ένα επεισόδιο κολπικής μαρμαρυγής αποτελεί επείγουσα κατάσταση;
Καλέστε το 166 εάν ο γρήγορος ή ακανόνιστος καρδιακός ρυθμός συνοδεύεται από πόνο στο στήθος, δύσπνοια, λιποθυμία ή έντονη ζάλη. Μην υποθέτετε ότι αυτά τα συμπτώματα αποτελούν απλώς μια συνηθισμένη εκδήλωση της κολπικής μαρμαρυγής, που ήδη γνωρίζετε.
Αναζητήστε επίσης επείγουσα ιατρική βοήθεια εάν εμφανιστούν συμπτώματα που παραπέμπουν σε εγκεφαλικό επεισόδιο, όπως:
- Ξαφνική πτώση της μιας γωνίας του στόματος, αδυναμία ή μούδιασμα στην ίδια πλευρά του σώματος.
- Δυσκολία στην ομιλία, στην κατανόηση του λόγου και ξαφνική σύγχυση.
- Ξαφνική απώλεια όρασης ή έντονη δυσκολία στη διατήρηση της ισορροπίας.
ΠΡΟΣΟΧΗ: Τα συμπτώματα εγκεφαλικού επεισοδίου απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση, ακόμη και αν υποχωρήσουν. Μην οδηγήσετε οι ίδιοι και μην καθυστερήσετε την κλήση για βοήθεια δοκιμάζοντας «σπιτικές θεραπείες».
Τι είναι η κολπική μαρμαρυγή;
Η κολπική μαρμαρυγή είναι μια διαταραχή του καρδιακού ρυθμού που προκαλείται από αποδιοργανωμένη ηλεκτρική δραστηριότητα στους άνω θαλάμους της καρδιάς, τους κόλπους. Οι κόλποι «τρέμουν» (μαρμαίρουν) αντί να συστέλλονται αποτελεσματικά, με αποτέλεσμα ο καρδιακός ρυθμός να γίνεται ακανόνιστος και κατά κανόνα γρήγορος.
Μπορεί να προκαλέσει αίσθημα παλμών, κόπωση και μειωμένη αντοχή στη σωματική άσκηση, αν και ορισμένοι δεν παρουσιάζουν καθόλου συμπτώματα. Η κολπική μαρμαρυγή αυξάνει επίσης τον κίνδυνο δημιουργίας θρόμβων και εγκεφαλικού επεισοδίου, επομένως, η θεραπεία δεν στοχεύει μόνο στη διόρθωση του καρδιακού ρυθμού.
Για την επιβεβαίωση του ρυθμού απαιτείται ηλεκτροκαρδιογράφημα (ΗΚΓ). Ένας γρήγορος σφυγμός από μόνος του δεν αρκεί για να γίνει διάγνωση.
Τι πρέπει να κάνετε τη στιγμή που νιώθετε συμπτώματα;
Εάν έχετε ήδη διαγνωστεί με κολπική μαρμαρυγή και το τρέχον επεισόδιο μοιάζει με κάποιο που έχετε ξαναζήσει, δηλαδή δεν υπάρχουν σημάδια επείγουσας κατάστασης, ακολουθήστε το σχέδιο δράσης που έχετε συμφωνήσει με τον γιατρό σας.
Ορισμένες χρήσιμες άμεσες ενέργειες είναι:
- Σταματήστε κάθε σωματική δραστηριότητα και καθίστε σε ένα άνετο μέρος. Η ήπια, αβίαστη αναπνοή μπορεί να σας βοηθήσει να νιώσετε πιο ήρεμοι, αλλά δεν αποτελεί αξιόπιστο τρόπο, για να σταματήσει η κολπική μαρμαρυγή.
- Σημειώστε πότε ξεκίνησαν τα συμπτώματα, πώς τα αισθάνεστε, καθώς και τυχόν καταγραφές του σφυγμού ή ηλεκτροκαρδιογραφήματος (ΗΚΓ) που μπορείτε να λάβετε, χωρίς όμως να καθυστερήσετε την αναζήτηση βοήθειας.
- Πάρτε τη φαρμακευτική σας αγωγή αυστηρά σύμφωνα με τις οδηγίες. Χρησιμοποιήστε δόση ειδικά για την αντιμετώπιση του επεισοδίου μόνο εάν αυτό προβλέπεται στο θεραπευτικό σας πλάνο.
- Ζητήστε ιατρική συμβουλή εάν το επεισόδιο διαρκέσει περισσότερο από το συνηθισμένο, αν το αισθάνεστε διαφορετικό ή αν δεν ανταποκρίνεται σύμφωνα με το πλάνο που έχετε καταρτίσει.
Σε περίπτωση πρώτου επεισοδίου (ή υποψίας αυτού), αναζητήστε άμεσα ιατρική αξιολόγηση, αντί να υποθέσετε ότι μπορείτε να το διαχειριστείτε μόνοι σας. Εάν δεν έχετε συμφωνημένο πλάνο δράσης και τα συμπτώματα επιμένουν, καλέστε τις Πρώτες Βοήθειες για συμβουλές.
Ποιες θεραπείες μπορούν πραγματικά να σταματήσουν ένα επεισόδιο;
Τα φάρμακα ή η ηλεκτρική ανάταξη (καρδιομετατροπή) μπορούν να αποκαταστήσουν τον φυσιολογικό καρδιακό ρυθμό. Η ηλεκτρική ανάταξη περιλαμβάνει τη χορήγηση ελεγχόμενου ηλεκτρικού σοκ από επαγγελματίες υγείας. Ο χρόνος διενέργειάς της εξαρτάται, εν μέρει, από τη διάρκεια της κολπικής μαρμαρυγής και τον κίνδυνο εμφάνισης θρόμβων.
Σε επιλεγμένους ασθενείς μπορεί να χορηγηθεί οδηγία για λήψη φαρμάκου «κατά περίπτωση» (η λεγόμενη στρατηγική «χάπι στην τσέπη» ή «pill-in-the-pocket»), η οποία συνήθως αφορά την ουσία φλεκαϊνίδη ή την προπαφαινόνη. Αυτό απαιτεί αξιολόγηση από ειδικό γιατρό, σαφές δοσολογικό πλάνο και προηγούμενη δοκιμή υπό ιατρική παρακολούθηση. Η μέθοδος αυτή ΔΕΝ είναι κατάλληλη για όλους.
Άλλα φάρμακα στοχεύουν κυρίως στην επιβράδυνση του καρδιακού ρυθμού. Το γεγονός ότι αισθάνεστε καλύτερα ή ότι ο σφυγμός σας είναι πιο αργός, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ο μη φυσιολογικός ρυθμός έχει σταματήσει.
Τεχνικές όπως ο βήχας, η καταβολή προσπάθειας (ζόρισμα) ή η χρήση κρύου νερού δεν πρέπει να προβάλλονται ως συνήθεις θεραπείες για την κολπική μαρμαρυγή. Κάποιοι ιδιαίτεροι χειρισμοί (vagal manoeuvres) χρησιμοποιούνται κυρίως για άλλους τύπους ταχυκαρδίας. Μην προσπαθήσετε να σταματήσετε ένα επεισόδιο μέσω σωματικής άσκησης.
Συχνές Ερωτήσεις
Μπορεί ένα «έξυπνο ρολόι» (smartwatch) να επιβεβαιώσει ότι ένα επεισόδιο έχει σταματήσει;
Ένα smartwatch μπορεί να παρέχει χρήσιμες καταγραφές, ωστόσο ούτε τα συμπτώματα ούτε μια καθησυχαστική ένδειξη στη συσκευή μπορούν να επιβεβαιώσουν με βεβαιότητα ότι η κολπική μαρμαρυγή έχει σταματήσει. Μοιραστείτε τις καταγραφές με τον θεράποντα ιατρό σας. Μην τις χρησιμοποιείτε, για να αγνοήσετε συμπτώματα επείγουσας φύσης ή για να τροποποιήσετε τη θεραπεία σας.
Πρέπει να διακόψω την λήψη αντιπηκτικών, όταν ο καρδιακός ρυθμός επανέλθει στο φυσιολογικό;
Όχι, εκτός εάν σας το υποδείξει ο θεράπων ιατρός σας. Τα αντιπηκτικά μειώνουν τον κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου, που σχετίζεται με θρόμβους, αλλά δεν σταματούν τα επεισόδια κολπικής μαρμαρυγής. Οι αποφάσεις σχετικά με τη συνέχιση της αγωγής εξαρτώνται από τον ατομικό σας κίνδυνο και όχι απλώς από το αν έχετε εκείνη τη στιγμή αίσθημα παλμών.
Συμπέρασμα
Συμφωνήστε εκ των προτέρων τι θα πάρετε μαζί σας, με ποιον θα επικοινωνήσετε και πότε θα ζητήσετε βοήθεια. Κατά τη διάρκεια ενός επεισοδίου, ακολουθήστε αυτό το σχέδιο και αντιμετωπίστε τυχόν συμπτώματα έκτακτης ανάγκης ως άμεσο λόγο για να καλέσετε το 166.
Πηγές: