Σάλος στην Εσθονία: Παραιτήθηκε ο υπουργός Άμυνας μετά το φιάσκο με ινδική επιχείρηση
Ο Χάνο Πέβκουρ υπέβαλε την παραίτησή του την Τετάρτη στο Ταλίν, καθώς ευρωπαϊκά κονδύλια κατέληξαν σε ινδική επιχείρηση χωρίς καμία εμπειρία στην παραγωγή πυρομαχικών.
Την παραίτησή του ανακοίνωσε την Τετάρτη ο υπουργός Άμυνας της Εσθονίας, Χάνο Πέβκουρ, καθώς η κυβέρνηση της χώρας βρέθηκε στο επίκεντρο σοβαρών αποκαλύψεων σχετικά με τη διαχείριση ευρωπαϊκών κονδυλίων για την αγορά πυρομαχικών που προορίζονταν για το ουκρανικό μέτωπο.
Όπως μετέδωσε η εσθονική δημόσια ραδιοτηλεόραση ERR, το Ταλίν είχε συνάψει συμφωνία το 2024 για την προμήθεια βλημάτων πυροβολικού, καταβάλλοντας προκαταβολικά 70 εκατομμύρια ευρώ. Το ποσό εκταμιεύθηκε απευθείας από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό για την Ειρήνη (European Peace Facility). Όμως, οι εταιρείες που επιλέχθηκαν για την υλοποίηση της παραγγελίας, ανάμεσα στις οποίες περιλαμβάνεται και ινδική επιχείρηση, δεν είχαν πουλήσει ποτέ στο παρελθόν ούτε ένα βλήμα πυροβολικού. Η υπόθεση έχει πάρει πλέον τη δικαστική οδό, με την Εσθονία να προσφεύγει κατά των συμβάσεων ενώπιον του Ευρωπαϊκού Διαιτητικού Δικαστηρίου στο Στρασβούργο.
Ο Πέβκουρ, ο οποίος βρισκόταν στο τιμόνι του υπουργείου από το 2022, τοποθετήθηκε για την υπόθεση στο δημόσιο τηλεοπτικό κανάλι ETV, αναγνωρίζοντας ότι οφείλει να αναλάβει το βάρος για τον τομέα της ευθύνης του. «Παρότι ο υπουργός δεν μετράει κάλτσες και πυρομαχικά ούτε διεξάγει διαπραγματεύσεις για συμβόλαια, οι επικρίσεις της Εθνικής Υπηρεσίας Ελέγχου, οι οποίες αφορούν κυρίως τις δραστηριότητες των Ενόπλων Δυνάμεων και του Κέντρου Αμυντικών Επενδύσεων, θέτουν ζήτημα πολιτικής ευθύνης», δήλωσε.
Τον περασμένο μήνα, η Εθνική Υπηρεσία Ελέγχου της Εσθονίας είχε ασκήσει δριμεία κριτική στις αμυντικές δαπάνες της χώρας, εστιάζοντας στις επενδύσεις του στρατεύματος αλλά και στη λειτουργία του Εσθονικού Κέντρου Αμυντικών Επενδύσεων, του αρμόδιου φορέα για τις στρατιωτικές προμήθειες. Αναφερόμενος στις επίμαχες συμβάσεις, ο υπουργός Άμυνας της Εσθονίας υποστήριξε ότι δεν τις είχε διαβάσει, σημειώνοντας πως η πολιτική ηγεσία παραδοσιακά δεν υπεισέρχεται στις τεχνικές λεπτομέρειες των εξοπλιστικών πακέτων. Σύμφωνα με τον ίδιο, αποστολή του υπουργού είναι να λαμβάνει τη θεμελιώδη πολιτική απόφαση για τη στήριξη της Ουκρανίας.
Επαφές με τις Βρυξέλλες για την ανάκτηση κονδυλίων
Ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός για την Ειρήνη θεσπίστηκε πριν από τη ρωσική εισβολή του 2022 με σκοπό την ενίσχυση της ασφάλειας, την πρόληψη εντάσεων και τη διατήρηση της διεθνούς σταθερότητας. Σταδιακά εξελίχθηκε στον κύριο μηχανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αποστολή στρατιωτικής βοήθειας στο Κίεβο.
Την ίδια ώρα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρακολουθεί τις εξελίξεις. Ο εκπρόσωπος της Κομισιόν, Κρίστιαν Βίγκαντ, δήλωσε ότι οι Βρυξέλλες βρίσκονται σε ανοιχτή γραμμή με τις εσθονικές αρχές, εξετάζοντας εάν η χώρα θα υποχρεωθεί να επιστρέψει τα 70 εκατομμύρια ευρώ. «Υπάρχουν δικλίδες ασφαλείας και σαφείς διαδικασίες ανάκτησης ώστε τα χρήματα των Ευρωπαίων φορολογουμένων να αξιοποιούνται σωστά», ανέφερε, αποφεύγοντας να ορίσει συγκεκριμένη ημερομηνία για την έναρξη των επίσημων συνομιλιών.
Η αποχώρηση του Πέβκουρ ακολουθεί εκείνη του υπουργού Άμυνας της Λετονίας, Άντρις Σπρουντς, ο οποίος παραιτήθηκε επίσης από τη θέση του τον περασμένο Μάιο.