Μαύρη Θάλασσα: Επί ποδός το ΝΑΤΟ για τις επιθέσεις σε πλοία - Φόβοι για κλιμάκωση από την Ρωσία
Οι επιθέσεις σε πλοία εντός της ΑΟΖ Ρουμανίας και Βουλγαρίας έχουν κινητοποιήσει τον βορειοατλαντική Συμμαχία
Snapshot
- Επίθεση με drones σε τουλάχιστον επτά εμπορικά πλοία εντός της ΑΟΖ Ρουμανίας και Βουλγαρίας έχει προκαλέσει ανησυχία στο ΝΑΤΟ για πιθανή ρωσική κλιμάκωση στη Μαύρη Θάλασσα.
- Οι επιθέσεις έχουν προκαλέσει δύο νεκρούς και τουλάχιστον 25 αγνοούμενους, αυξάνοντας τον κίνδυνο εμπλοκής άλλων χωρών στον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας.
- Το ΝΑΤΟ ενισχύει την αποτροπή και την άμυνα στη Μαύρη Θάλασσα, εξετάζοντας και το ενδεχόμενο ενεργοποίησης του άρθρου 5 για τις επιθέσεις σε μέλη της Συμμαχίας.
- Ρουμανία, Βουλγαρία και Τουρκία επεκτείνουν τις ναυτικές τους συνεργασίες για την προστασία κρίσιμων υποδομών και εξετάζουν τη δημιουργία στρατιωτικοποιημένων διαδρόμων ασφαλείας για τη συνοδεία πλοίων.
- Οι επιθέσεις έχουν αυξήσει το κόστος ασφάλισης των πλοίων στην περιοχή, αν και μέχρι στιγμής δεν έχουν επηρεάσει σημαντικά το εμπόριο στο λιμάνι της Κωνστάντζας.
Το μπαράζ επιθέσεων με drones εναντίον τουλάχιστον επτά φορτηγών πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα αυτό το μήνα, στα ανοικτά των ακτών της Ρουμανίας και της Βουλγαρίας, προκαλεί ανησυχία στο ΝΑΤΟ ότι ο πρόεδρος της Ρωσίας, Βλαντιμίρ Πούτιν επιδιώκει κλιμάκωση της σύγκρουσης με τη Συμμαχία.
Οι επιθέσεις στις ΑΟΖ των δύο κρατών - μελών του ΝΑΤΟ απειλούν μια παγκόσμια ναυτιλιακή διαδρομή. Μέχρι στιγμής 2 άνθρωποι σκοτώθηκαν και τουλάχιστον 25 άνθρωποι εξακολουθούν να αγνοούνται. Επίσης, ενέχουν τον κίνδυνο να εμπλέξουν άμεσα και άλλες χώρες στον πόλεμο Ρωσίας - Ουκρανίας.
Καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου, η Ρωσία έχει βομβαρδίσει επανειλημμένα τα λιμάνια της Ουκρανίας στη Μαύρη Θάλασσα και στον Δούναβη, με αποτέλεσμα το Κίεβο να εξαρτάται όλο και περισσότερο από εναλλακτικές διαδρομές για να μεταφέρει τις σιτηρά στις αγορές της Αφρικής και της Μέσης Ανατολής. Ρωσικά drones έχουν παραβιάσει επανειλημμένα τον εναέριο χώρο της Ρουμανίας κοντά σε ορισμένα από τα λιμάνια της Ουκρανίας στον Δούναβη. Στα πιο πρόσφατα περιστατικά, ξέσπασαν πυρκαγιές σε δύο πλοία που χτυπήθηκαν από drones την Τετάρτη και την Πέμπτη. Το ένα πλοίο βρίσκονταν εντός των χωρικών υδάτων της Ρουμανίας.
Ο πρόεδρος της Ρουμανίας Νικουσόρ Νταν δήλωσε την Πέμπτη στις Βρυξέλλες ότι «δύο drones» είχαν χτυπήσει τα πλοία, χωρίς όμως να διευκρινίσει αν ήταν ρωσικά. «Θα υπάρξει αντίδραση από το ρουμανικό κράτος», προειδοποίησε.
Οι υποψίες
Όλο και περισσότερο, οι υποψίες στρέφονται προς τη Ρωσία. «Δεν υπάρχει λογική στην άποψη ότι η Ουκρανία επιτίθεται στα δικά της πλοία και πληρώματα, δεδομένου ότι το αποτέλεσμα όλων αυτών των επιθέσεων ευνοεί τη Ρωσία και πράγματι, η λογική οδηγεί προς αυτή την κατεύθυνση. Το πρόβλημα είναι ότι δεν μπορούμε να το αποδείξουμε», δήλωσε ο πρωθυπουργός της Βουλγαρίας, Ρούμεν Ράντεφ.
Πολλά πλοία χτυπήθηκαν από drones τον Οκτώβριο. Το «Wine Trader», δεξαμενόπλοιο υπό σημαία Σαν Μαρίνο που ταξίδευε από την Τυνησία προς τη Ρουμανία, χτυπήθηκε από drone την Πέμπτη και πήρε φωτιά. Πέντε μέλη του πληρώματος διασώθηκαν και ακόμη επτά αγνοούνται.
Την Τετάρτη, αναφέρθηκε επίθεση με drone και πυρκαγιά στο «Yara J», ένα χημικό και πετρελαιοφόρο πλοίο υπό σημαία των Κομορών που ταξίδευε από την Τουρκία προς τη Ρουμανία. Ο αναπληρωτής υπουργός Άμυνας της Ρουμανίας, Ραντού Μιρούτα, δήλωσε ότι διεξάγεται έρευνα.
Την Τρίτη, δύο πλοία χτυπήθηκαν από drones ανοικτά των ακτών της Βουλγαρίας. Οι διασώστες εκκένωσαν και τα 15 μέλη του πληρώματος από το «Chelsea 3», το οποίο εκμεταλλεύεται η Ουκρανία και πλέει υπό σημαία της Μάλτας, αλλά 11 μέλη του πληρώματος του «HS Dignity», που φέρει σημαία της Γουινέας-Μπισάου, εξακολουθούν να αγνοούνται.
Το πλήρωμα του «Chelsea 3» ανέφερε ότι το κατάστρωμα και ο κύτος του πλοίου χτυπήθηκαν από τρία drones.Νωρίτερα αυτό το μήνα, θαλάσσια και εναέρια drones επιτέθηκαν σε δύο άλλα εμπορικά πλοία στην αποκλειστική οικονομική ζώνη της Βουλγαρίας. Ένα πλοίο υπό σημαία του Τόγκο βυθίστηκε χωρίς να βρεθεί ίχνος των 12 ναυτικών του. Ένα βουλγαρικό πλοίο εκκένωσε 18 μέλη του πληρώματος από ένα πλοίο υπό σημαία του Παλάου που υπέστη ζημιές.
Μια μέρα νωρίτερα, ένα τουρκικής ιδιοκτησίας φορτηγό πλοίο που μετέφερε καλαμπόκι πήρε φωτιά έπειτα από επίθεση με drone και στη συνέχεια βυθίστηκε στα ανοικτά των ακτών της Ρουμανίας. Δύο άτομα έχασαν τη ζωή τους και 11 μέλη του πληρώματος διασώθηκαν. Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι χαρακτήρισε την επίθεση ως «μια φρικτή επίθεση από δύο ρωσικά drone εναντίον ενός πολιτικού πλοίου» σε ουδέτερα ύδατα.
Η πρέσβης της Ρωσίας στη Σόφια της Βουλγαρίας δήλωσε ότι δεν είχε καμία πληροφορία από το ρωσικό υπουργείο Άμυνας.
Αμερικανοί στρατιώτες σε βάση κοντά στη Μαύρη Θάλασσα
APΕξετάζεται το άρθρο 5
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, δήλωσε την Πέμπτη στο X ότι συναντήθηκε με τους Ράντεφ και Νταν για να συζητήσουν θέματα ασφάλειας στη Μαύρη Θάλασσα και «τις πρόσφατες επιθέσεις κατά της εμπορικής ναυτιλίας».
«Το ΝΑΤΟ έχει ενισχύσει τη στάση του κατά μήκος της ανατολικής πλευράς, μεταξύ άλλων με την αύξηση των δυνατοτήτων αντιμετώπισης των drones», ανέφερε. «Το ΝΑΤΟ θα συνεχίσει να συνεργάζεται στενά με τους Συμμάχους μας στη Μαύρη Θάλασσα, προσαρμόζοντας τη στάση αποτροπής και άμυνας μας ανάλογα με τις ανάγκες».
Το άρθρο 5 της Ιδρυτικής Διακήρυξης του ΝΑΤΟ προβλέπει ότι μια επίθεση εναντίον ενός μέλους της Συμμαχίας αποτελεί επίθεση εναντίον όλων. Ωστόσο ο Ρουμάνος αναλυτής αμυντικών θεμάτων Ράντου Τούντορ δήλωσε ότι δεν είναι βέβαιο εάν αυτό καλύπτει πολλές από τις επιθέσεις με drones στη Μαύρη Θάλασσα, καθώς αυτές έλαβαν χώρα στις αποκλειστικές οικονομικές ζώνες των μελών της Συμμαχίας. «Είναι θέμα προς συζήτηση το εάν η ΑΟΖ περιλαμβάνεται στην αντίδραση τύπου Άρθρου 5 ή όχι. Και φαίνεται ότι μέχρι τώρα δεν περιλαμβάνεται κάτι που προκάλεσε πολλά ερωτήματα», ανέφερε ο αναλυτής.
Το ΝΑΤΟ έχει αντιδράσει με μεγάλη καθυστέρηση στη Μαύρη Θάλασσα, υποστήριξε. «Συμβαίνουν δεκάδες περιστατικά και η Ρωσία πλησιάζει όλο και περισσότερο τα σύνορα του ΝΑΤΟ. Τα λόγια δεν αρκούν», δήλωσε ο Τούντορ.
Φωτ. Αρχείου - Στρατιώτες της 101ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας των Ηνωμένων Πολιτειών τρέχουν κατά τη διάρκεια άσκησης στην αεροπορική βάση Mihail Kogalniceanu, κοντά στο λιμάνι της Κωνστάντζας στη Μαύρη Θάλασσα, Ρουμανία, Παρασκευή, 31 Μαρτίου 2023.
AP/Vadim GhirdaΜια αυξανόμενη απειλή
Τα περιστατικά με τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη στη Μαύρη Θάλασσα τον Οκτώβριο είναι τα τελευταία σε μία σειρά ρωσικών εισβολών σε εναέριο χώρο του ΝΑΤΟ. Τον Αύγουστο, η Ρουμανία «σήκωσε» δύο μαχητικά F-16 για να καταστρέψει ένα drone που, σύμφωνα με πληροφορίες, μετέφερε εκρηκτικά και εντοπίστηκε κοντά σε ένα σημαντικό έργο εξόρυξης φυσικού αερίου στη Μαύρη Θάλασσα. Αυτή η απόφαση, όπως δήλωσε ο αναπληρωτής υπουργός Άμυνας της Ρουμανίας Ράντου Μιρούτα, ελήφθη με σκοπό την «προστασία της ζωής των αρκετών εκατοντάδων ανθρώπων» που εργάζονται στην πλατφόρμα εξόρυξης φυσικού αερίου.
Μια πηγή από τον τομέα της άμυνας της Ρουμανίας δήλωσε στο Associated Press ότι οι επιθέσεις έχουν ως στόχο να πλήξουν οικονομικά την Ουκρανία και ότι «η Ρουμανία δεν αποτελεί στόχο αυτή τη στιγμή». «Όλο το καλοκαίρι ψάχναμε κάθε είδους συντρίμμια (από drones), υποβρύχια drones, θαλάσσια drones, εναέρια drones, συντρίμμια στο νερό, στις παραλίες. Αν αυτό συνεχιστεί κάποιος πρέπει να κάνει κάτι γι’ αυτό», ανέφερε.
Εκκλήσεις για τη συνοδεία ασφαλείας στα πλοία
Η πηγή πρόσθεσε ότι έχει ακούσει ότι η Τουρκία «θα ήθελε να καλέσει όλα τα παραθαλάσσια κράτη (σ.σ. της Μαύρης Θάλασσας) να σχεδιάσουν μια αποστολή για τη συνοδεία αυτών των νηοπομπών» μέσω ενός στρατιωτικοποιημένου διαδρόμου ασφαλείας.
«Δεν είμαι σίγουρος για τα τουρκικά, αλλά τα ρουμανικά σκάφη μας δεν διαθέτουν συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας για προστασία από τα drones. Αυτό θα αποτελούσε υψηλό κίνδυνο για το Πολεμικό Ναυτικό, αν τα στρατιωτικά σκάφη αναλάμβαναν τη συνοδεία», ανέφερε η πηγή
Τον Ιούλιο, η Ρουμανία, η Βουλγαρία και η Τουρκία επέκτειναν τη ναυτική συμφωνία της Ομάδας Δράσης για την Αντιναρκική Άμυνα στη Μαύρη Θάλασσα, προκειμένου να «επεκτείνουν τις αποστολές στην προστασία κρίσιμων υποβρύχιων υποδομών», σύμφωνα με το υπουργείο Άμυνας της Ρουμανίας. Αυτό θα περιλαμβάνει μόνιμη ναυτική παρουσία στην αποκλειστική οικονομική ζώνη της Ρουμανίας.
«Γιατί η Ρουμανία και η Τουρκία να συνοδεύσουν ένα πλοίο από τις Βερμούδες, το οποίο, ας πούμε, ανήκει σε Αργεντινό, μόνο και μόνο για να μεταφέρει μερικές εκατοντάδες τόνους σιτηρών από την Αίγυπτο; Είναι δύσκολο», ανέφερε η πηγή.
Ο υπουργός Άμυνας της Βουλγαρίας, Ντιμίταρ Στογιάνοφ, δήλωσε την Τετάρτη ότι η χώρα σχεδιάζει να ενταχθεί στο πρόγραμμα «Drone Edge» του ΝΑΤΟ μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου. Η πρωτοβουλία, η οποία ξεκίνησε τον Ιούλιο και στην οποία έχει ενταχθεί και η Ρουμανία, στοχεύει στην επένδυση περισσότερων από 40 δισ. δολαρίων σε «ικανότητες αντιμετώπισης drones» τα επόμενα πέντε χρόνια.
Ο Τσέζαρ Γκεόργκε, ιδρυτής της εταιρείας συμβούλων σιτηρών Agricolumn, δήλωσε στο AP ότι τα περιστατικά με τα drones δεν έχουν επηρεάσει αρνητικά το εμπόριο στο λιμάνι της Κωνστάντζας στη Μαύρη Θάλασσα της Ρουμανίας. Η κύρια ανησυχία είναι η αύξηση του κόστους ασφάλισης στην ευρύτερη περιοχή της Μαύρης Θάλασσας, είπε.
«Το (ασφάλιστρο) για τον κίνδυνο αυξάνεται, ... όποιος θέλει να έρθει στην Κωνστάντζα, ας πούμε από την Τουρκία, από τον Βόσπορο και την ευρύτερη περιοχή, θα επιβαρυνθεί με τα ασφαλιστικά κόστη», ανέφερε. Πρόσθεσε ότι η κύρια ανησυχία του είναι να συμβεί ένα «σοβαρό περιστατικό» στην Κωνστάντζα ή κοντά σε αυτήν. Τον Ιούνιο, ένα ουκρανικό θαλάσσιο drone εξερράγη στο λιμάνι, καθώς και άλλα τρία σε κοντινή απόσταση. «Είναι θέμα χρόνου», είπε.