Το χωριό των πολυτέκνων που αψηφά τη δημογραφική κρίση στην Ελλάδα
Ο δείκτης γονιμότητας στην Ελλάδα βρίσκεται πλέον περίπου στο 1,3 παιδιά ανά γυναίκα, πολύ κάτω από το όριο των 2,1 παιδιών ανά γυναίκα
Ένα χωριό στην Ελλάδα αψηφά τη δημογραφική κρίση της χώρας, καθώς διαθέτει πολυμελείς οικογένειες με πολλά παιδιά.
Στο μικρό ορεινό χωριό Χρυσομηλιά, κοντά στην Καλαμπάκα της Θεσσαλίας, δεκάδες παιδιά παίζουν, πηγαίνουν στο σχολείο και στην εκκλησία και ζουν μέσα σε πολυμελείς οικογένειες. Το χωριό αποτελεί μια κοινότητα περίπου 500 κατοίκων, σε υψόμετρο 900 μέτρων, και χαρακτηρίζεται ως το «χωριό των πολλών παιδιών».
Χρυσομηλιά Τρικάλων – Το χωριό των πολυτέκνων
Χάρη στην τοποθεσία και τους κατοίκους της, η Χρυσομηλιά υπήρξε ένα ζωντανό και αυτάρκες χωριό, που βασιζόταν σε πολλές και διαφορετικές πηγές εισοδήματος, όπως η κτηνοτροφία, η γεωργία και η υλοτομία.
Ο πρόεδρος του τοπικού συμβουλίου, Νίκος Στεφόπουλος, εξήγησε τον ιστορικό λόγο για τον οποίο το χωριό φαίνεται να αψηφά τη δημογραφική τάση που επικρατεί στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τον ιερέα του χωριού, «ο θρύλος λέει ότι το 1800 το χωριό είχε υποστεί καθίζηση. Οικογένειες είχαν σκοτωθεί. Οι ιστορίες λένε ότι χάθηκε το μισό χωριό. Τότε οι κάτοικοι αποφάσισαν να το αναγεννήσουν κάνοντας πολλά παιδιά».
Ο ιερέας προσθέτει ότι ίσως δεν υπάρχει άλλο μέρος στην Ελλάδα όπου έως και 30 παιδιά δημοτικού να συμμετέχουν στις λειτουργίες. Τα παιδιά, μάλιστα, βοηθούν τους γονείς τους και στις αγροτικές εργασίες.
Η δημογραφική κρίση στην Ελλάδα
Η Ελλάδα αντιμετωπίζει σοβαρή δημογραφική κρίση, καθώς καταγράφει έναν από τους χαμηλότερους δείκτες αναπαραγωγής στην Ευρώπη. Η κατάσταση έχει λάβει ανησυχητικές διαστάσεις, με τους θανάτους να ξεπερνούν σημαντικά τις γεννήσεις.
Το 2010, η Ελλάδα κατέγραψε 114.766 γεννήσεις, έναντι 109.084 θανάτων. Μέσα σε μία δεκαετία, όμως, τα δεδομένα άλλαξαν δραματικά. Το 2020 καταγράφηκαν 84.717 γεννήσεις, ενώ οι θάνατοι ανήλθαν σε 131.084.
Σύμφωνα με την Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), το 2024 στην Ελλάδα καταγράφηκαν μόλις 71.249 γεννήσεις, έναντι 127.169 θανάτων. Η τάση αυτή έχει οδηγήσει σε σημαντική μείωση του πληθυσμού της χώρας.
Ο δείκτης γονιμότητας στην Ελλάδα βρίσκεται πλέον περίπου στο 1,3 παιδιά ανά γυναίκα, πολύ κάτω από το όριο των 2,1 παιδιών ανά γυναίκα που θεωρείται απαραίτητο για τη διατήρηση του πληθυσμού σταθερού μακροπρόθεσμα.
Το συγκεκριμένο δημογραφικό πρόβλημα καταγράφεται στην Ελλάδα εδώ και πολλές δεκαετίες. Η δρ. Φαίη Μακαντάση, διευθύντρια Ερευνών της διαΝΕΟσις, έχει επισημάνει ότι οι δείκτες γονιμότητας παρουσιάζουν πτωτική πορεία από το 1940, ως αποτέλεσμα παραγόντων που έχουν διαμορφωθεί στις προηγούμενες γενιές.
Η ίδια έχει εκφράσει την ανησυχία ότι, εάν οι σημερινές συνθήκες και οι παράγοντες που επηρεάζουν τις γεννήσεις παραμείνουν αμετάβλητοι, «θα μιλάμε για μείωση του πληθυσμού της Ελλάδας στο μισό».
Μεταξύ των παραγόντων που συμβάλλουν στη μείωση της γονιμότητας και στην επιδείνωση του δημογραφικού προβλήματος, η Μακαντάση αναφέρει και την καθυστέρηση στην απόκτηση παιδιών. Όπως σημειώνει, οι Ελληνίδες αποκτούν το πρώτο τους παιδί σε μέση ηλικία 30,3 ετών.
Η Ελλάδα έχει τα τελευταία χρόνια ανακοινώσει σειρά μέτρων για νέους γονείς, με στόχο να βοηθήσει τις οικογένειες να αντιμετωπίσουν το αυξανόμενο κόστος ζωής και παράλληλα να περιορίσει τις επιπτώσεις του δημογραφικού προβλήματος. Μεταξύ των μέτρων περιλαμβάνεται και η αύξηση του επιδόματος γέννησης.