Νέος τρόπος αντιμετώπισης για διάστρεμμα ή θλάση χωρίς εφαρμογή πάγου

Τα διαστρέμματα δεν αντιμετωπίζονται πλέον μόνο με την παλιά συμβουλή για ανάπαυση, πάγο, συμπίεση και ανύψωση (ακρωνύμιο RICE). Μια νεότερη προσέγγιση, που προτάθηκε από τους Blaise Dubois και Jean-François Esculier, φυσιοθεραπευτή και κλινικό αναπληρωτή καθηγητή ιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Βρετανικής Κολομβίας στην Κελόουνα, έχει τα ακρωνύμια PEACE και LOVE!

Η προσέγγισή τους δημοσιεύτηκε στο BMJ Sports Medicine.

Το μήνυμα είναι να μην αγνοείτε τον πόνο ή να επιστρέφετε βιαστικά στη δραστηριότητα. Στόχος είναι να προστατεύσετε τον τραυματισμένο ιστό για λίγο, να αποφύγετε την περιττή υπερβολική θεραπεία και στη συνέχεια να αποκαταστήσετε την κίνηση, τη δύναμη και την αυτοπεποίθηση με ελεγχόμενο τρόπο.

Σε ποιους τραυματισμούς εφαρμόζεται η ΕΙΡΗΝΗ και ΑΓΑΠΗ;

Ως θεραπευτικό πρωτόκολλο, το ΕΙΡΗΝΗ (PEACE) και ΑΓΑΠΗ (LOVE) προορίζεται για τραυματισμούς μαλακών ιστών. Ένα διάστρεμμα επηρεάζει τους συνδέσμους, οι οποίοι συνδέουν τα οστά σε μια άρθρωση, ενώ μια θλάση επηρεάζει έναν μυ ή τένοντα.

Συνηθισμένα παραδείγματα περιλαμβάνουν διαστρέμματα αστραγάλου ή καρπού και θλάσεις γάμπας ή οπίσθιων μηριαίων. Η νέα μέθοδος είναι πιο χρήσιμη για ήπιους έως μέτριους τραυματισμούς. Ο έντονος πόνος, η παραμόρφωση, το έντονο πρήξιμο, η αδυναμία αντοχής βάρους ή η απώλεια λειτουργίας θα πρέπει να αξιολογούνται ιατρικά.

Τι σημαίνει PEACE τις πρώτες ημέρες;

Το ακρωνύμιο PEACE εφαρμόζεται στην πρώιμη φάση μετά τον τραυματισμό, συνήθως τις πρώτες 1 έως 3 ημέρες. Στόχος του είναι να ηρεμήσει τα συμπτώματα χωρίς να εμποδίσει την κανονική επούλωση.

• P – Protection – Προστασία: Σημαίνει μείωση των κινήσεων ή των φορτίων που σαφώς επιδεινώνουν τον πόνο
• Ε- Elevation – Ανύψωση: Σημαίνει να σηκώνετε το τραυματισμένο άκρο όταν είναι δυνατόν για να βοηθηθεί το πρήξιμο
• A - Avoid – Αποφυγή: Σημαίνει να αποφύγετε τις αντιφλεγμονώδεις προσεγγίσεις, δηλαδή να μη βασίζεστε αυτόματα σε αντιφλεγμονώδη φάρμακα ή επαναλαμβανόμενη εφαρμογή πάγου, επειδή η φλεγμονή είναι μέρος της επιδιόρθωσης των ιστών
• C – Compression – Συμπίεση: Σημαίνει χρήση επιδέσμου ή ταινίας για στήριξη και έλεγχο του οιδήματος
• E – Education – Εκπαίδευση: Σημαίνει κατανόηση του τραυματισμού, αποφυγή περιττών παθητικών θεραπειών και γνώση πότε να ζητήσετε βοήθεια

Αυτή είναι μια μετατόπιση από το "μην κάνετε τίποτα και βάλτε πάγο", διότι η σύντομη προστασία μπορεί να βοηθήσει, αλλά η παρατεταμένη ανάπαυση μπορεί να επιβραδύνει την ανάρρωση.

Τι σημαίνει LOVE κατά την ανάρρωση;

Το ακρωνύμιο LOVE ξεκινά όταν ο τραυματισμός υποχωρεί και μπορείτε πλέον να κάνετε ήπιες δραστηριότητες. Μετακινεί την εστίαση από την προστασία στην αποκατάσταση.

• L – Load – Φορτίο: Σημαίνει σταδιακή επανεισαγωγή της κίνησης και της φόρτισης με τρόπο που καθοδηγείται από τον πόνο
• O – Optimism – Αισιοδοξία: Έχει σημασία επειδή ο φόβος της κίνησης μπορεί να καθυστερήσει την επιστροφή στην κανονική λειτουργία
• V – Vascularisation – Αγγειοποίηση: Σημαίνει χρήση ασφαλούς αερόβιας δραστηριότητας για τη βελτίωση της ροής του αίματος και της γενικής κατάστασης
• E – Exercise – Άσκηση: Σημαίνει αποκατάσταση της κινητικότητας, της δύναμης, της ισορροπίας και του ελέγχου

Το κλειδί είναι η εξέλιξη. Η υπερβολική κίνηση πολύ νωρίς μπορεί να ερεθίσει τον τραυματισμό, αλλά η πολύ λίγη κίνηση μπορεί να αφήσει τον ιστό αδύναμο και πιο πιθανό να τραυματιστεί ξανά.

Γιατί ο πάγος δεν είναι πλέον η αυτόματη αντιμετώπιση;

Ο πάγος μπορεί να μειώσει προσωρινά τον πόνο, αλλά δεν θεωρείται πλέον απαραίτητος για κάθε διάστρεμμα ή θλάση. Η νεότερη ανησυχία είναι ότι η επαναλαμβανόμενη χρήση πάγου και η τακτική χρήση αντιφλεγμονωδών μπορεί να επηρεάσουν ορισμένες φυσικές διαδικασίες αποκατάστασης.

Αυτό δεν σημαίνει ότι ο πάγος απαγορεύεται. Η βραχυπρόθεσμη ψύξη για την ανακούφιση από τον πόνο μπορεί να εξακολουθεί να είναι λογική. Αλλά δεν πρέπει να αντικαθιστά την κατάλληλη φόρτιση, αποκατάσταση ή ιατρική αξιολόγηση όταν τα συμπτώματα είναι σοβαρά ή επίμονα.

Τα αντιφλεγμονώδη φάρμακα χρειάζονται επίσης προσοχή, ειδικά για άτομα με έλκος στομάχου, νεφρική νόσο, καρδιακές παθήσεις, χρήση αραιωτικών αίματος, εγκυμοσύνη ή άλλους ιατρικούς κινδύνους.

Πότε πρέπει να πάτε σε ορθοπεδικό

Ζητήστε ιατρική συμβουλή εάν ο πόνος είναι έντονος, το πρήξιμο είναι γρήγορο, η άρθρωση φαίνεται παραμορφωμένη, οι μελανιές είναι εκτεταμένες ή δεν μπορείτε να περπατήσετε, να πιάσετε ή να χρησιμοποιήσετε την τραυματισμένη περιοχή.

Μούδιασμα, αδυναμία, ανοιχτές πληγές, πυρετός, επιδεινούμενη ερυθρότητα ή συμπτώματα που δεν βελτιώνονται μετά από αρκετές ημέρες χρειάζονται επίσης αξιολόγηση.

Επαναλαμβανόμενα διαστρέμματα ή θλάσεις θα πρέπει επίσης να ελέγχονται, επειδή η κακή αποκατάσταση μπορεί να αφήσει μια άρθρωση ασταθή ή έναν μυ ευάλωτο σε επανατραυματισμούς.

Συχνές Ερωτήσεις

Πρέπει να πέφτω σε κρεβάτι μετά από ένα διάστρεμμα;

Όχι. Η σύντομη προστασία είναι χρήσιμη, αλλά η πλήρης ανάπαυση για πολύ καιρό μπορεί να επιβραδύνει την ανάρρωση. Η ήπια κίνηση ενθαρρύνεται μόλις ο τραυματισμός μπορεί να την ανεχθεί.

Πότε μπορώ να επιστρέψετε στον αθλητισμό;

Η επιστροφή θα πρέπει να περιμένει μέχρι να ελεγχθεί ο πόνος, η κίνηση να είναι σχεδόν φυσιολογική, η δύναμη να βελτιωθεί και οι κινήσεις που αφορούν συγκεκριμένα το εκάστοτε άθλημα να μπορούν να γίνουν με ασφάλεια.

Συμπέρασμα

Το πρωτόκολλο θεραπείας με τα ακρωνύμια PEACE και LOVE εκμοντερνίζει την παλιά προσέγγιση για ανάπαυση, πάγο, συμπίεση και ανύψωση (RICE), αντιμετωπίζοντας τα διαστρέμματα και τις θλάσεις ως τραυματισμούς που χρειάζονται τόσο έγκαιρη προστασία όσο και ενεργή ανάρρωση. Οι πρώτες ημέρες αφορούν την αποφυγή βλάβης. Η επόμενη φάση αφορά την ανοικοδόμηση της κίνησης, της δύναμης και της αυτοπεποίθησης.

Για ήπιους τραυματισμούς, αυτό το πλαίσιο μπορεί να καθοδηγήσει την ασφαλέστερη αυτοφροντίδα. Για σοβαρούς, επιδεινούμενους ή ασαφείς τραυματισμούς, η επαγγελματική αξιολόγηση παραμένει απαραίτητη.

Πηγές:
washingtonpost.com
bmj.com
nhs.uk
medlineplus.gov