Μυστήριο στην Αδριατική: Η θάλασσα ξεβράζει μαύρους πλαστικούς δίσκους
Άγνωστη η πηγή της διαρροής
Snapshot
- Μικροί μαύροι πλαστικοί δίσκοι που χρησιμοποιούνται σε μονάδες βιολογικού καθαρισμού λυμάτων εμφανίζονται από τον Ιανουάριο του 2025 στις ακτές της Αδριατικής και η προέλευσή τους παραμένει άγνωστη.
- Η διαρροή πιθανόν προέρχεται από βλάβη ή ανεπαρκές σύστημα σε εγκατάσταση επεξεργασίας λυμάτων στη λεκάνη απορροής του ποταμού Άντιτζε, με τα πλαστικά να μεταφέρονται μέσω των υδάτων στις ακτές.
- Οι δίσκοι έχουν πλέον εντοπιστεί σε ευρύτερη περιοχή, συμπεριλαμβανομένων των ακτών της Ρομάνια και της Απουλίας, δείχνοντας σημαντική διασπορά του φαινομένου.
- Η οργάνωση Plastic Free Onlus ζητά άμεση κινητοποίηση των αρμόδιων αρχών για την εντοπισμό της πηγής της ρύπανσης και τη διακοπή της εισροής πλαστικών στη θάλασσα.
- Υπάρχει ανησυχία για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις λόγω της παρουσίας των δίσκων και άλλων μικρών πλαστικών τεμαχίων στις παράκτιες περιοχές.
Το μυστήριο γύρω από τους μικρούς μαύρους πλαστικούς δίσκους που εμφανίζονται εδώ και περισσότερο από έναν χρόνο στις ακτές της Αδριατικής παραμένει άλυτο. Νέες αναφορές από τη Ρομάνια και την Απουλία επιβεβαιώνουν ότι το φαινόμενο συνεχίζεται, ενώ η διασπορά των υλικών έχει ξεπεράσει κατά πολύ την περιοχή όπου εντοπίστηκαν αρχικά, στις ακτές του Βένετο.
Την υπόθεση επαναφέρει στο προσκήνιο η οργάνωση Plastic Free Onlus, που δρα από το 2019 κατά της πλαστικής ρύπανσης. Η οργάνωση ζητά από τις αρμόδιες αρχές να κινητοποιηθούν άμεσα, ώστε να εντοπιστεί η πηγή της διαρροής και να σταματήσει η είσοδος αυτών των υλικών στη θάλασσα.
Πότε εμφανίστηκαν οι μαύροι δίσκοι
Τα πρώτα ίχνη του φαινομένου καταγράφηκαν τον Ιανουάριο του 2025, όταν χιλιάδες μικροί, λεπτοί, ελαφρώς κοίλοι μαύροι δίσκοι άρχισαν να συσσωρεύονται στην παραλία Ροζολίνα Μάρε, στην επαρχία Ροβίγκο, κοντά στις εκβολές του ποταμού Άντιτζε.
Κατά τη διάρκεια των ερευνών και των δράσεων καθαρισμού, οι εθελοντές εντόπισαν επίσης κομμάτια πλαστικής επένδυσης και τμήματα μικρών κυματοειδών σωλήνων.
Τα αντικείμενα αυτά, σύμφωνα με τις αναλύσεις, δεν αποτελούν απλά πλαστικά απορρίμματα. Πρόκειται για εξειδικευμένα εξαρτήματα που χρησιμοποιούνται σε μονάδες επεξεργασίας λυμάτων.
Συγκεκριμένα, είναι φορείς βιολογικής ανάπτυξης (carriers), μικρά πλαστικά στοιχεία που χρησιμοποιούνται στις μονάδες βιολογικού καθαρισμού. Η λειτουργία τους είναι να προσφέρουν επιφάνεια πάνω στην οποία αναπτύσσονται μικροοργανισμοί που συμβάλλουν στον καθαρισμό των λυμάτων.
Άγνωστη η πηγή της διαρροής
Παρά την ταυτοποίηση των υλικών, η ακριβής προέλευση της διαρροής παραμένει άγνωστη.
Η πιο πιθανή θεωρία είναι ότι σημειώθηκε κάποιο πρόβλημα σε εγκατάσταση επεξεργασίας λυμάτων στη λεκάνη απορροής του ποταμού Άντιτζε, πιθανότατα κάπου ανάμεσα στο Βένετο και το Τρεντίνο-Άλτο Άντιτζε.
Μια βλάβη, μια τυχαία διαρροή ή ένα ανεπαρκές σύστημα συγκράτησης θα μπορούσε να επιτρέψει στους πλαστικούς φορείς να καταλήξουν στον ποταμό. Από εκεί, μέσω των ρευμάτων, μεταφέρθηκαν στις εκβολές του Άντιτζε και στη συνέχεια εξαπλώθηκαν κατά μήκος της ακτογραμμής της Αδριατικής.
Η ρύπανση εξαπλώνεται
Ο χάρτης των ευρημάτων ενισχύει αυτή την εκτίμηση. Οι μεγαλύτερες συγκεντρώσεις εντοπίστηκαν αρχικά στην περιοχή της Ροζολίνα Μάρε και στις εκβολές του Άντιτζε.
Ωστόσο, τους τελευταίους μήνες οι μαύροι δίσκοι έχουν αναφερθεί σε πολλές ακόμη περιοχές:
στη Χιότζα, στη Σοτομαρίνα, στην Ίζολα Βέρντε, κατά μήκος του Άντιτζε στην περιοχή της Βερόνας, στις ακτές της Ρομάνια, ακόμη και στην Απουλία.
Η έκταση του προβλήματος καταγράφηκε και κατά τη διάρκεια της δράσης «Weekend of the Sea», που διοργάνωσε η Plastic Free τον περασμένο Μάιο.
Οι εθελοντές, ακολουθώντας το πρωτόκολλο του ISPRA και τις ευρωπαϊκές οδηγίες για την παρακολούθηση θαλάσσιων απορριμμάτων, μέτρησαν συνολικά 87 δίσκους σε τέσσερις περιοχές δειγματοληψίας μήκους 100 μέτρων μεταξύ Χιότζα, Ροζολίνα Μάρε, Πόρτο Βίρο και Πόρτο Τόλε.
Νέες συλλογές κατά μήκος της ακτής της Ροζολίνα Μάρε επιβεβαίωσαν ότι η διασπορά συνεχίζεται, καθώς καινούργια κομμάτια εξακολουθούν να εμφανίζονται στην ακτογραμμή.
Έκκληση για άμεση δράση
«Ήμασταν οι πρώτοι που αναφέραμε την παρουσία των δίσκων στη Ροζολίνα τον Ιανουάριο του 2025», δήλωσε ο Ρικάρντο Μαντσίν, εκπρόσωπος της Plastic Free.
«Ελπίζαμε ότι θα καταλαβαίναμε γρήγορα τι είναι αυτά τα αντικείμενα, από πού προέρχονται και ότι θα λαμβάνονταν άμεσα μέτρα για την επίλυση του προβλήματος. Μας λυπεί ιδιαίτερα το γεγονός ότι εξακολουθούν να εντοπίζονται σε τόσο μεγάλες ποσότητες».
Ο Μαντσίν εξέφρασε επίσης ανησυχία για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, καθώς μαζί με τους δίσκους εντοπίζονται μεγάλες ποσότητες από μικρά κομμάτια κυματοειδών πλαστικών σωλήνων.
Η Plastic Free ζητά από τις αρχές και τους αρμόδιους φορείς να εντοπίσουν την πηγή της ρύπανσης και να σταματήσουν τη ροή πλαστικών υλικών προς τα ποτάμια και τη θάλασσα.
«Χρειάζεται μεγαλύτερη δέσμευση για την αντιμετώπιση αυτού του ζητήματος, για την προστασία της περιοχής, του περιβάλλοντος και των ανθρώπων που ζουν εκεί», καταλήγει ο εκπρόσωπος της οργάνωσης.