Σάμιουελ Παπάρο: Ο ναύαρχος που σχεδιάζει την «κόλαση» των drones στα στενά της Ταϊβάν

Snapshot

• Ο ναύαρχος Σαμιουελ Παπάρο ηγείται της Διοίκησης Ινδο-Ειρηνικού των ΗΠΑ με αποστολή την αποτροπή κινεζικής εισβολής στην Ταϊβάν.
• Η Κίνα έχει αυξήσει σημαντικά τον ναυτικό της στόλο και στοχεύει στην κατάληψη της Ταϊβάν έως το 2027, επενδύοντας σε σύγχρονες τεχνολογίες και στρατιωτικές δυνάμεις.
• Το σχέδιο του Παπάρο προβλέπει τη χρήση μαζικών drones και πυραύλων για να μετατραπούν τα στενά της Ταϊβάν σε «κόλαση» και να αναχαιτιστεί κάθε επιθετική κίνηση.
• Ο πόλεμος στο Ιράν και η υποστήριξη προς την Ουκρανία έχουν εξαντλήσει τα αμερικανικά αποθέματα πυρομαχικών, αναβάλλοντας την αποστολή νέων εξοπλισμών προς την Ταϊβάν.
• Ο Παπάρο διαχειρίζεται με ψυχραιμία τις πολιτικές και στρατιωτικές προκλήσεις, αποφεύγοντας δημόσιες αντιπαραθέσεις και εστιάζοντας στην αποτροπή σύγκρουσης.

Snapshot powered by AI

Το καλοκαίρι του 1986, όντας ακόμα φοιτητής στην Πενσιλβάνια, ο Σάμιουελ Παπάρο πήγε με τη μέλλουσα σύζυγό του, Μορίν, στον κινηματογράφο για να δει το «Top Gun». Χιλιάδες νέοι στην Αμερική έβγαιναν τότε από τις αίθουσες μαγεμένοι από τον ριψοκίνδυνο και επιδεικτικό «Μάβερικ» του Τομ Κρουζ, ο οποίος μετατράπηκε σε σύμβολο ισχύος στο λυκόφως του Ψυχρού Πολέμου. Ο Παπάρο, ωστόσο, αποκόμισε ένα εντελώς διαφορετικό μάθημα. Για εκείνον, πραγματικός ήρωας της ταινίας δεν ήταν ο Κρουζ, αλλά ο μεθοδικός αντίπαλός του, ο «Άισμαν». Ο συγκρατημένος επαγγελματίας που αποφεύγει τους άσκοπους κινδύνους, δουλεύει σκληρά και εκτελεί το καθήκον του χωρίς περιττά σόου. Κάπως έτσι ξεκινά το αφιέρωμα του περιοδικού Time στον άνθρωπο που καλείται να διαχειρισθεί όχι μόνον τις εκατοντάδες χιλιάδες αμερικανών στρατιωτών στον Ειρηνικό Ωκεανό, αλλά και το σημείο στο οποίο είναι πιθανότερο από κάθε άλλο να ξεσπάσει η πιο βίαιη σύγκρουση στην ιστορία της Γης.

Όπως σημειώνει το περιοδικό ο ίδιος, είχε ήδη περάσει τις εξετάσεις εισαγωγής στο Ναυτικό όταν μπήκε στην αίθουσα και κατατάχθηκε τον επόμενο χρόνο. Η πραγματική του καριέρα εξελίχθηκε σαν πιστό αντίγραφο της κινηματογραφικής πορείας του «Άισμαν». Φοίτησε στη σχολή TOPGUN, υπηρέτησε ως χειριστής μαχητικών γράφοντας πάνω από 6.000 ώρες πτήσης σε F-14, F-15 και F/A-18 με 1.100 προσνηώσεις σε αεροπλανοφόρα, έγινε ναύαρχος τεσσάρων αστέρων και ανέλαβε τον Στόλο του Ειρηνικού. Σήμερα βρίσκεται στην κορυφή της Διοίκησης Ινδο-Ειρηνικού των ΗΠΑ (USINDOPACOM), της αρχαιότερης και μεγαλύτερης γεωγραφικής στρατιωτικής διοίκησης της χώρας, η οποία εκτείνεται στη μισή σχεδόν επιφάνεια του πλανήτη.

Ελάχιστοι πολίτες στις Ηνωμένες Πολιτείες γνωρίζουν το όνομά του, κι αυτό είναι κάτι που τον ικανοποιεί απόλυτα. «Εάν κάνω σωστά τη δουλειά μου, η ιστορία δεν θα μάθει ποτέ το όνομά μου», δηλώνει στο TIME από το γραφείο του στη Χαβάη, σε έναν λόφο που δεσπόζει πάνω από το Περλ Χάρμπορ. Κι όμως, ο 61χρονος αξιωματικός κρατά στα χέρια του την πιο κρίσιμη αποστολή του αμερικανικού στρατεύματος: να αποτρέψει την κινεζική εισβολή στην Ταϊβάν και να διασφαλίσει ότι η αμερικανική ηγεμονία δεν θα ανατραπεί. Υπό τις διαταγές του βρίσκονται 400.000 στρατιωτικοί και πολιτικοί υπάλληλοι, ένας στόλος περίπου 200 πολεμικών πλοίων, πέντε ομάδες κρούσης αεροπλανοφόρων και περισσότερα από 1.000 αεροσκάφη.

Η γιγάντωση του κινέζικου ναυτικού και το ορόσημο του 2027

Ο πρόεδρος της Κίνας, Σι Τζινπίνγκ, έχει χαρακτηρίσει την επανένωση της Ταϊβάν με την ηπειρωτική χώρα «ιστορική αναπόφευκτη ανάγκη». Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, ο Σι έχει δώσει ρητή εντολή στον στρατό του να είναι επιχειρησιακά έτοιμος να καταλάβει το νησί με τη βία μέχρι το 2027, όταν συμπληρώνονται 100 χρόνια από την ίδρυση του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού. Παρόλο που η ετήσια έκθεση απειλών του περασμένου Μαρτίου δεν κατέγραψε άμεσα σχέδια εισβολής για την επόμενη χρονιά, τα απαραίτητα στρατιωτικά εργαλεία μπαίνουν σταθερά στη θέση τους.

Τα νούμερα προκαλούν ίλιγγο. Σύμφωνα με το Center for Strategic and International Studies (CSIS), οι αμυντικές δαπάνες της Κίνας έχουν αυξηθεί δεκατρείς φορές μέσα στις τελευταίες τρεις δεκαετίες. Πλέον ξεπερνούν τον συνολικό αμυντικό προϋπολογισμό των επόμενων 22 κρατών του Ινδο-Ειρηνικού μαζί.

Ο Παπάρο βλέπει από το παράθυρό του τα γαλαζοπράσινα νερά του Περλ Χάρμπορ, εκεί όπου δοκιμάστηκε για τελευταία φορά η ναυτική υπεροχή των ΗΠΑ. Περιγράφει την κινεζική ενίσχυση ως εκθετική. «Πριν από είκοσι πέντε χρόνια, το ναυτικό του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού διέθετε περίπου 37 πολεμικά πλοία. Σήμερα διαθέτει δώδεκα φορές περισσότερα», εξηγεί. Μόνο τους τελευταίους 18 μήνες τα κινεζικά ναυπηγεία καθέλκυσαν δύο καταδρομικά, οκτώ αντιτορπιλικά, οκτώ φρεγάτες, ένα αεροπλανοφόρο, έντεκα υποβρύχια, τέσσερα αποβατικά σκάφη και τέσσερα πλοία λογιστικής υποστήριξης μακράς εμβέλειας. Σε αριθμό σκαφών, ο κινεζικός στόλος είναι ήδη ο μεγαλύτερος στον κόσμο, ενώ επεκτείνεται ραγδαία στο διάστημα, στην τεχνητή νοημοσύνη και στο πυρηνικό οπλοστάσιο.

Σε πολιτικό επίπεδο, οι προεδρικές εκλογές στην Ταϊβάν τον Ιανουάριο του 2028 ενδέχεται να κρίνουν πολλά. Το ιστορικό κόμμα Κουομιντάνγκ εμφανίζεται πιο δεκτικό σε διαπραγματεύσεις με το Πεκίνο, στοιχείο που ίσως απομακρύνει το σενάριο μιας σύρραξης. Σε περίπτωση όμως επανεκλογής του νυν προέδρου Λάι Τσινγκ-τε, σφοδρού πολέμιου των κινεζικών διεκδικήσεων, οι πιέσεις αναμένεται να κλιμακωθούν δραματικά.

Η τακτική Hellscape και τα μαθήματα του ουκρανικού μετώπου

Ο Παπάρο επικαλείται τον Σουν Τσου και την «Τέχνη του Πολέμου»: το να νικάς χωρίς να πολεμήσεις αποτελεί την κορύφωση της δεξιότητας. Το δόγμα του ονομάζεται «αποτροπή μέσω άρνησης» (deterrence by denial). Δεν αποσκοπεί στην ανατροπή του κομμουνιστικού καθεστώτος στο Πεκίνο, αλλά στη δημιουργία μιας τόσο δυσθεώρητης προοπτικής απωλειών που θα καταστήσει απαγορευτική οποιαδήποτε επιθετική κίνηση.

Στην πράξη, εάν η Κίνα αποφασίσει να κινηθεί στρατιωτικά εναντίον της Ταϊβάν, το σχέδιο του Αμερικανού ναυάρχου προβλέπει τη μετατροπή των στενών σε μια απόλυτη «κόλαση» (Hellscape). Η έμπνευση αντλήθηκε ευθέως από την άμυνα της Ουκρανίας απέναντι στη Ρωσία, όπου τα πάμφθηνα μη επανδρωμένα αεροσκάφη μετέτρεψαν το μέτωπο σε μια αδιάβατη νεκρή ζώνη. Ο σχεδιασμός της USINDOPACOM βασίζεται στον μαζικό κορεσμό των στενών της Ταϊβάν με χιλιάδες αναλώσιμα drones επιφανείας και αέρος, σε συνδυασμό με πυραύλους υψηλής ακρίβειας, ώστε να καταστραφεί ή να ανακοπεί κάθε αποβατική προσπάθεια πριν καν φτάσει στην ξηρά.

«Έχουμε διαπιστώσει ότι ο επιθετικός πόλεμος, είτε πρόκειται για αμφίβια είτε για αερομεταφερόμενη απόβαση, έχει γίνει εξαιρετικά δαπανηρός σε ανθρώπινες ζωές», σημειώνει. «Δεν είναι απαραίτητο να εξασφαλίσουμε πλήρη αεροπορική ή ναυτική κυριαρχία. Χρειάζεται μόνο να αρνηθούμε τη χρήση του χώρου στον επιτιθέμενο».

Η θεωρία αυτή εφαρμόζεται και σε καθημερινό επιχειρησιακό επίπεδο. Ο Παπάρο θυμάται ένα περιστατικό του Ιουνίου του 2023 στα στενά της Ταϊβάν, όταν ένα κινεζικό αντιτορπιλικό τύπου Luyang έκοψε επικίνδυνα την πορεία αμερικανικού πλοίου. Όταν ο Κινέζος ομόλογός του αρνήθηκε το γεγονός, ο Παπάρο του απάντησε ψύχραιμα ότι βρισκόταν στο κέντρο επιχειρήσεων και διέθετε βίντεο που διέψευδε τον ισχυρισμό του, αποφεύγοντας όμως να κλιμακώσει την προσωπική αντιπαράθεση.

Το πλήγμα στη φρεγάτα IRIS Dena και το άδειασμα των οπλοστασίων

Την ώρα που προετοιμάζεται για μια πιθανή τιτανομαχία με το Πεκίνο, η διοίκηση του Παπάρο διεξάγει ήδη έναν πραγματικό πόλεμο στην άλλη άκρη του πλανήτη. Πάνω στην τεράστια οθόνη του γραφείου του, η οποία παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο τις κινήσεις των πλοίων του, ο ναύαρχος δείχνει τον Ινδικό Ωκεανό.

«Εμείς βυθίσαμε την ιρανική φρεγάτα», αποκαλύπτει, αναφερόμενος στο συμβάν του περασμένου Μαρτίου. Τότε, το αμερικανικό υποβρύχιο USS Charlotte τορπίλισε και έστειλε στον βυθό το ιρανικό πολεμικό πλοίο IRIS Dena καθώς επέστρεφε από ναυτικές ασκήσεις στην Ινδία, παρασύροντας στον θάνατο περισσότερους από εκατό Ιρανούς ναυτικούς. Οι ναυτικές δυνάμεις του Παπάρο επιβάλλουν επίσης θαλάσσιο αποκλεισμό στις ακτές του Ιράν και παρέχουν συνεχή επιμελητειακή υποστήριξη στις επιχειρήσεις.

Αυτή η εκτεταμένη εμπλοκή στη Μέση Ανατολή, σε συνδυασμό με τη στρατιωτική βοήθεια προς το Κίεβο, έχει δημιουργήσει τεράστια αιμορραγία στα αμερικανικά αποθέματα. Οι αποθήκες πυραύλων αναχαίτισης για τα συστήματα Patriot και THAAD, καθώς και τα βλήματα κρούσης μεγάλου βεληνεκούς, έχουν αδειάσει σε επικίνδυνο βαθμό. Χαρακτηριστικό είναι ότι τον περασμένο Μάιο ένα προγραμματισμένο πακέτο εξοπλισμών ύψους 14 δισεκατομμυρίων δολαρίων προς την Ταϊβάν μπήκε στον πάγο, ακριβώς για να εξοικονομηθούν πυρομαχικά για το μέτωπο του Ιράν. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι θα χρειαστούν χρόνια για να αναπληρωθούν αυτές οι ελλείψεις.

Σε προσομοιώσεις πολέμου που διεξήγαγε το CSIS το 2023, οι αμερικανικές δυνάμεις κατάφερναν να αποκρούσουν μια κινεζική απόβαση στην Ταϊβάν, πληρώνοντας όμως τεράστιο τίμημα: απώλεια δύο αεροπλανοφόρων, δεκάδων πλοίων και εκατοντάδων αεροσκαφών. Κι όμως, εκείνα τα πολεμικά παίγνια είχαν τρέξει πριν ο πόλεμος στο Ιράν εξαντλήσει τα κρισιμότερα αμερικανικά πυραυλικά αποθέματα.

Εκκαθαρίσεις στο Πεντάγωνο και υπόγειες αντιστάσεις

Η κατάσταση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο από την πρωτοφανή αναταραχή στην κορυφή του αμερικανικού στρατεύματος. Από την ημέρα που ο Πιτ Χέγκσεθ ανέλαβε υπουργός Άμυνας στη δεύτερη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ, τουλάχιστον είκοσι ανώτατοι στρατιωτικοί διοικητές έχουν αποπεμφθεί ή παραιτηθεί. Ο Χέγκσεθ δήλωσε ανοιχτά ότι στόχος του ήταν να ξηλώσει τη «woke» νοοτροπία των ενόπλων δυνάμεων, επικρίνοντας τις προαγωγές που γίνονταν με βάση φυλετικές ή έμφυλες ποσοστώσεις. Η κρίση κορυφώθηκε στα τέλη Αυγούστου με την ηχηρή παραίτηση του γραμματέα του Στρατού, Νταν Ντρίσκολ, ο οποίος συγκρούστηκε ανοιχτά με τον υπουργό για τις απολύσεις στρατηγών και την υπονόμευση του εκσυγχρονισμού των δυνάμεων εν μέσω πολέμου.

Μέσα σε αυτό το ναρκοπέδιο, ο Παπάρο επιλέγει να κινείται αθόρυβα. Δημοσίως, όταν πιέστηκε στην αμερικανική Γερουσία για τις επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν, περιορίστηκε να δηλώσει διπλωματικά ότι «τα αποθέματα δεν είναι άπειρα» και ότι εμπιστεύεται την ορθολογική διαχείρισή τους. Παρασκηνιακά, όμως, η στάση του είναι διαφορετική.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ της Washington Post, το όνομα του ναυάρχου εμφανίζεται σε απόρρητη έκθεση όπου αντιτάχθηκε σθεναρά στη συνεχή διάθεση αεροπλανοφόρων και αντιτορπιλικών για τις επιχειρήσεις στο Ιράν σε βάρος του Ειρηνικού. Την ίδια ώρα, δημοσίευμα των New York Times αποκάλυψε ότι ο Παπάρο ανήκει στον στενό κύκλο στρατιωτικών που μεταφέρουν ωμές, ρεαλιστικές εκτιμήσεις για τις συνέπειες του ιρανικού μετώπου απευθείας στον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς.

«Δεν θέλει πρωτοσέλιδα», εξηγεί ο βετεράνος πιλότος F-14 και παλιός γνώριμός του, Γουόρντ Κάρολ. «Δεν πρόκειται να βγει δημόσια να καταγγείλει την επιχείρηση Epic Fury ως τεράστιο λάθος, ακόμα κι αν το πιστεύει. Αρνείται να εμπλακεί στο σύγχρονο παιχνίδι των μίντια και της πολιτικής».

Η κληρονομιά του Περλ Χάρμπορ και το πρότυπο του Νίμιτς

Η σχέση του Παπάρο με τον Ειρηνικό είναι βαθιά ριζωμένη στην οικογενειακή του ιστορία. Ο πατέρας του, που έφυγε από τη ζωή τον περασμένο Φεβρουάριο, υπηρέτησε στους Πεζοναύτες και στη συνέχεια εργάστηκε ως ναυπηγοεπισκευαστής στη Φιλαδέλφεια, επισκευάζοντας τα αεροπλανοφόρα USS Kitty Hawk και USS John F. Kennedy - από τα καταστρώματα των οποίων θα απογειωνόταν χρόνια αργότερα ο γιος του. Ο παππούς του πολέμησε ως μηχανικός των Seabees στα νησιά Μπόρα Μπόρα και Γκουάμ κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.

Ο ίδιος υπήρξε ο πρώτος στην οικογένειά του που κατάφερε να σπουδάσει, φοιτώντας στο καθολικό κολέγιο Βιλανόβα. Ξεκίνησε με τη σκέψη να υπηρετήσει τέσσερα χρόνια, όπως ο πατέρας του, αλλά κατέληξε να κλείσει τέσσερις δεκαετίες στο στράτευμα.

Στον τοίχο του γραφείου του δεσπόζει το ιστορικό εξώφυλλο του περιοδικού TIME από τον Μάιο του 1942 με τη μορφή του ναυάρχου Τσέστερ Νίμιτς. Ήταν ο διοικητής που οδήγησε τις ΗΠΑ στη νίκη επί της Ιαπωνίας, αναπροσαρμόζοντας ταχύτατα τη στρατηγική του απέναντι στις νέες τεχνολογικές προκλήσεις της εποχής: τη μετάβαση από τα θωρηκτά στα αεροπλανοφόρα και την εμφάνιση των επιθέσεων αυτοκτονίας των καμικάζι, που σήμερα βρίσκουν την αντανάκλασή τους στα φονικά σμήνη των drones.

«Προσάρμοσε τη σκέψη του στο άγνωστο», εξηγεί ο Παπάρο, χαρακτηρίζοντας τον Νίμιτς το απόλυτο ηγετικό πρότυπο. Ο επικεφαλής του Ειρηνικού ελπίζει ότι τα επιχειρησιακά σχέδια που εκπονεί δεν θα χρειαστεί να εφαρμοστούν ποτέ και ότι η αποτρεπτική τους ισχύς θα σταθεί αρκετή για να κρατήσει την ειρήνη. «Η καλύτερη υπηρεσία στην πατρίδα», καταλήγει, «είναι αυτή που αποτρέπει την ώρα της σύγκρουσης».

Διαβάστε επίσης