Explainer: Τι είναι ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου και πώς εμπλέκεται η Ελλάδα
Στόχος του είναι να δημιουργηθεί ένας «κάθετος» άξονας μεταφοράς αερίου από τον Νότο προς τον Βορρά, δηλαδή από την Ελλάδα προς Βουλγαρία, Ρουμανία, Ουγγαρία και πιο πάνω
Με αφορμή την υπογραφή της πρώτης συμφωνίας μεταφοράς αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στην Ουκρανία ιδιαίτερη σημασία έχει να αναλυθεί τι είναι ο περιβόητος Κάθετος Διάδρομος και τι εμπλοκή έχει η Ελλάδα σε αυτόν.
Σημειώνεται ότι όπως ορίζει η συμφωνία το φορτίο θα αφιχθεί στη Ρεβυθούσα, με την παράδοσή του στην Ουκρανία να έχει προγραμματιστεί για τον Μάρτιο.
Ο Κάθετος Διάδρομος είναι ένα πολυσύνθετο, απαιτητικό εγχείρημα μοναδικής στρατηγικής σημασίας. Σε αυτόν άλλωστε αναφέρθηκε και κατά τη χθεσινή του τηλεοπτική συνέντευξη ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης.
Όσον αφορά στην Ελλάδα, πρακτικά υπάρχει ένας κάθετος διάδρομος με δύο παρακλάδια. Το ένα αφορά τη Ρεβυθούσα, το άλλο αφορά στην Αλεξανδρούπολη. Μιλώντας πρόσφατα για τον Κάθετο Διάδρομο ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, επισήμανε ότι η ανταγωνιστικότητα του έργου ενισχύεται σταδιακά, αναφέροντας ότι το κόστος στο Route 1 έχει μειωθεί σημαντικά, ενώ ήδη καταγράφεται πραγματική ροή ποσοτήτων, «από το 9,90 πέσαμε στο 7,40 και σήμερα είμαστε κάτω από το 6,50. Τον Δεκέμβριο, για πρώτη φορά, περίπου 400 χιλιάδες κιλοβατώρες πέρασαν μέσω του Route 1».
Ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου (Vertical Gas Corridor) είναι ένα σχέδιο ενεργειακών αγωγών και διασυνδέσεων φυσικού αερίου στη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη. Στόχος του είναι να δημιουργηθεί ένας «κάθετος» άξονας μεταφοράς αερίου από τον Νότο προς τον Βορρά — δηλαδή από την Ελλάδα προς Βουλγαρία, Ρουμανία, Ουγγαρία και πιο πάνω.
Αυτές οι ενεργειακές υποδομές έχουν ως στόχο να συνδέσουν τα εθνικά δίκτυα φυσικού αερίου κατά μήκος ενός άξονα βορρά-νότου από τη Βαλτική Θάλασσα έως το Αιγαίο Πέλαγος, περιλαμβάνοντας δίκτυα στις προαναφερθείσες χώρες. Χρησιμοποιώντας την υπάρχουσα υποδομή από την Ελλάδα έως την Ουκρανία, ο κάθετος αγωγός φυσικού αερίου θα επιτρέψει στο υγροποιημένο φυσικό αέριο που εισάγεται μέσω της Ελλάδας να γεμίσει τις τεράστιες δεξαμενές αποθήκευσης στην Ουκρανία, παρέχοντας μια νέα πηγή φυσικού αερίου για την Κεντρική Ευρώπη και τα Δυτικά Βαλκάνια και συμβάλλοντας στη μείωση της μεταβλητότητας των τιμών κατά μήκος της διαδρομής.
Οι χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης συνεργάζονται για να εξασφαλίσουν τη φυσική και συμβατική αναστρεψιμότητα των υφιστάμενων αγωγών διασύνδεσης, συμπεριλαμβανομένου του αγωγού διαμετακόμισης Trans-Balkan, τον οποίο η Gazprom δεν χρησιμοποιεί πλέον.
Το αμερικανικό LNG αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση της ενεργειακής συνδεσιμότητας στην περιοχή, ιδίως στον νέο τερματικό σταθμό LNG της Αλεξανδρούπολης στην Ελλάδα, ο οποίος αποτελεί βασικό σημείο εισόδου για τον διάδρομο.
Εάν επιτύχει, ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου θα βοηθήσει τις αμερικανικές εταιρείες φυσικού αερίου να αυξήσουν τις πωλήσεις τους στην Ευρώπη κατά περίπου 1,9 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως, ενώ θα συμβάλει στην εδραίωση των ΗΠΑ ως εγγυητή της ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης για τους συμμάχους της κατά μήκος της ανατολικής πλευράς του ΝΑΤΟ.
Τι είναι ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου
Ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου (Vertical Gas Corridor) είναι ένα σχέδιο ενεργειακών αγωγών και διασυνδέσεων φυσικού αερίου στη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη. Στόχος του είναι να δημιουργηθεί ένας «κάθετος» άξονας μεταφοράς αερίου από τον Νότο προς τον Βορρά — δηλαδή από την Ελλάδα προς Βουλγαρία, Ρουμανία, Ουγγαρία και πιο πάνω.
Με απλά λόγια: είναι ένα δίκτυο αγωγών που επιτρέπει στο φυσικό αέριο που φτάνει στην Ελλάδα (κυρίως LNG με πλοία ή από αγωγούς όπως ο TAP) να κατευθύνεται προς τις βόρειες χώρες αντί να εξαρτώνται μόνο από ρωσικό αέριο.
Ποιος είναι ο σκοπός του
Ενεργειακή ασφάλεια: λιγότερη εξάρτηση από μία μόνο πηγή (π.χ. Ρωσία).
Εναλλακτικές διαδρομές προμήθειας φυσικού αερίου.
Σταθερότερες τιμές μέσω ανταγωνισμού.
Καλύτερη συνεργασία χωρών ΕΕ στα ενεργειακά.
Πώς εμπλέκεται η Ελλάδα
Η Ελλάδα είναι κομβικό σημείο (hub) για τρεις βασικούς λόγους:
1. Σημεία Εισόδου Αερίου
Η Ελλάδα διαθέτει:
Τερματικό LNG στη Ρεβυθούσα (υγροποιημένο φυσικό αέριο με πλοία).
FSRU Αλεξανδρούπολης (πλωτός σταθμός LNG).
Αγωγό TAP που φέρνει αέριο από το Αζερμπαϊτζάν.
Αυτό σημαίνει ότι η χώρα μπορεί να «μαζεύει» αέριο από διαφορετικές πηγές.
2. Διασυνδέσεις με Βορρά
Από την Ελλάδα ξεκινούν ή περνούν αγωγοί που οδηγούν προς:
Βουλγαρία (IGB)
και από εκεί προς Ρουμανία – Ουγγαρία – Σλοβακία.
Άρα η Ελλάδα λειτουργεί σαν νότια πύλη.
3. Γεωπολιτικός Ρόλος
Η συμμετοχή δίνει:
Στρατηγική σημασία στην Ελλάδα στην ΕΕ.
Έσοδα από τέλη διέλευσης.
Επενδύσεις σε υποδομές.
Μεγαλύτερη διπλωματική επιρροή στα ενεργειακά.
Γιατί λέγεται «Κάθετος»
Στον χάρτη της Ευρώπης η ροή είναι από Νότο προς Βορρά, άρα «κάθετη» σε σχέση με τους παλιότερους αγωγούς που ήταν κυρίως Ανατολή–Δύση.
Εν ολίγοις ο Κάθετος Διάδρομος δεν είναι ένας μόνο αγωγός αλλά σύστημα αγωγών και σταθμών. Η Ελλάδα είναι σημαντική επειδή αποτελεί το σημείο εισόδου του αερίου που μετά διοχετεύεται προς τις βόρειες χώρες της Ευρώπης. Έτσι ενισχύει τόσο την ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια όσο και τη δική της γεωπολιτική θέση.
Διαβάστε επίσης
