Βρετανία: Έκπληξη Μπέρναμ για τη θέση του υπουργού Οικονομικών - Όρισε τον Τζον Χίλι

Ο Άντι Μπέρναμ έγινε ο έβδομος πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου μέσα σε λίγο περισσότερο από μία δεκαετία, μετά τη συνάντησή του με τον βασιλιά.

Ο νέος πρωθυπουργός επέλεξε τον Τζον Χίλι για τη θέση του υπουργού Οικονομικών, ενώ αναμένονται και άλλες ανακοινώσεις για τη σύνθεση του υπουργικού συμβουλίου.

Ο Τζον Χίλι διορίστηκε νέος υπουργός Οικονομικών (Chancellor of the Exchequer) της Βρετανίας.

Ο πρώην υπουργός Άμυνας ανέλαβε τον κορυφαίο οικονομικό ρόλο στην κυβέρνηση του Άντι Μπέρναμ, σε μια κίνηση που χαρακτηρίζεται ως έκπληξη.

Άλλα ονόματα, όπως αυτά του Εντ Μίλιμπαντ και της Σαμπάνα Μαχμούντ, είχαν προηγουμένως αναφερθεί ως πιθανοί υποψήφιοι για τη θέση.

Ο Χίλι είχε παραιτηθεί από την κυβέρνηση τον περασμένο μήνα, εκφράζοντας διαφωνία με την κυβέρνηση του σερ Κιρ Στάρμερ σχετικά με την υποχρηματοδότηση του σχεδίου επενδύσεων στον τομέα της άμυνας.

Παρά την κυρίως αμυντική του εμπειρία, ο νέος υπουργός Οικονομικών διαθέτει προηγούμενη εμπειρία στο υπουργείο Οικονομικών, καθώς είχε διατελέσει: Υφυπουργός Οικονομικών (Economic Secretary to the Treasury), Γραμματέας Οικονομικών του υπουργείου Οικονομικών (Financial Secretary to the Treasury), υπηρετώντας συνολικά για πέντε χρόνια στις κυβερνήσεις του Γκόρντον Μπράουν.

Επίσης, είχε αναλάβει τη θέση του υπουργού Τοπικής Αυτοδιοίκησης από το 2007 έως το 2009, τη θέση του υπουργού Στέγασης από το 2009 έως το 2010.

Ο νέος πρωθυπουργός υπόσχεται «οικονομική επανάσταση 40 ετών»

Ο νέος Βρετανός πρωθυπουργός δεσμεύεται να προχωρήσει σε μια βαθιά αλλαγή του οικονομικού μοντέλου της χώρας, σε μια περίοδο κατά την οποία η ανάπτυξη έχει επιβραδυνθεί, ο πληθωρισμός παραμένει σε υψηλά επίπεδα και τα δημόσια οικονομικά βρίσκονται υπό έντονη πίεση.

Η Βρετανία αποτελεί πλέον ένα νέο πεδίο δοκιμής για τις λεγόμενες «αγορές ομολόγων» (bond vigilantes), καθώς οι επενδυτές εμφανίζονται λιγότερο ανεκτικοί απέναντι σε κυβερνήσεις που στηρίζονται σε αυξημένο δανεισμό.

«Θα μετατρέψουμε αυτή τη στιγμή σε σημείο καμπής για τη Βρετανία, προχωρώντας στις μεγαλύτερες αλλαγές των τελευταίων 40 ετών, ένα νέο πολιτικό μοντέλο και ένα νέο οικονομικό μοντέλο», δήλωσε ο Μπέρναμ έξω από τη Ντάουνινγκ Στριτ 10 το πρωί της Δευτέρας.

Περισσότερος ρόλος για το κράτος

Ο νέος πρωθυπουργός υποσχέθηκε τη δημιουργία «μιας νέας οικονομίας», στην οποία βασικά αγαθά και υπηρεσίες θα τεθούν ξανά υπό ισχυρότερο δημόσιο έλεγχο, με στόχο να γίνουν πιο προσιτά στους πολίτες.

Παράλληλα, δεσμεύθηκε για την επανεκβιομηχάνιση της Βρετανίας και τη χρήση των κρατικών προμηθειών ως εργαλείο στήριξης της εγχώριας βιομηχανίας.

«Θα οικοδομήσουμε μια νέα οικονομία όπου τα βασικά στοιχεία της καθημερινής ζωής θα επιστρέψουν υπό ισχυρότερο δημόσιο έλεγχο, ώστε να γίνουν ξανά οικονομικά προσιτά», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Μέτρα για το κόστος ζωής και δεκαετές σχέδιο

Ο Μπέρναμ αναμένεται να παρουσιάσει την Τρίτη πακέτο μέτρων για την αντιμετώπιση του κόστους ζωής, μαζί με τον τρόπο χρηματοδότησής τους.

Παράλληλα, μέσα στο έτος αναμένεται η ανακοίνωση ενός ευρύτερου 10ετούς οικονομικού σχεδίου για τη χώρα.

Η δύσκολη ισορροπία με τα δημόσια οικονομικά

Παρά την πρόθεσή του να διευρύνει τον ρόλο του κράτους στην οικονομία, ο Μπέρναμ έχει δεσμευθεί ότι θα τηρήσει τους δημοσιονομικούς κανόνες της Βρετανίας και ότι δεν θα αυξήσει τους μεγαλύτερους φόρους.

Η προσπάθεια αυτή θεωρείται ιδιαίτερα δύσκολη, καθώς το κόστος δανεισμού παραμένει υψηλό και οι επενδυτές εξετάζουν πλέον πολύ πιο αυστηρά τη δημοσιονομική αξιοπιστία των κυβερνήσεων.

Ο οικονομολόγος της ING Τζέιμς Σμιθ σημείωσε ότι η φιλόδοξη ατζέντα του Μπέρναμ, από τις επενδύσεις στην κοινωνική κατοικία έως την πιθανή κρατικοποίηση ορισμένων τομέων, περιορίζεται από τη δέσμευσή του για τήρηση των δημοσιονομικών κανόνων και αποφυγή αυξήσεων στους μεγαλύτερους φόρους.

Οι αγορές παρακολουθούν στενά

Η απόδοση του 10ετούς βρετανικού κρατικού ομολόγου διαμορφωνόταν τη Δευτέρα περίπου στο 5%, δηλαδή περίπου 1,5 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερα από τα επίπεδα πριν από την κρίση που προκάλεσε ο μίνι προϋπολογισμός της Λιζ Τρας.

Η άνοδος αυτή αντανακλά τόσο τα υψηλότερα διεθνή επιτόκια όσο και την αυξημένη προσοχή των επενδυτών στη δημοσιονομική σταθερότητα της Βρετανίας.

Σειρά παραιτήσεων από την κυβέρνηση

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης της Βρετανίας Ντέιβιντ Λάμι παραιτήθηκε, αφού ανέλαβε την πρωθυπουργία ο Άντι Μπέρναμ. Ο Λάμι, που ανακοίνωσε την παραίτησή του μέσω της πλατφόρμας Χ, ήταν επίσης και υπουργός Δικαιοσύνης.

Από την κυβέρνηση αποχώρησαν επίσης ο υπουργός Επιχειρηματικότητας Πίτερ Κάιλ και η υπουργός Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς. Η τελευταία «ευχήθηκε καλή επιτυχία στον Άντι και την κυβέρνησή του» υποσχόμενη ότι θα συνεχίσει να βοηθά τους Εργατικούς «να φέρουν την αλλαγή που χρειάζεται η χώρα».

«Δεν θα ρισκάρω με την οικονομία»

Ο Μπέρναμ, ο έβδομος πρωθυπουργός της Βρετανίας μέσα σε μια δεκαετία, υποσχέθηκε από την πλευρά του ότι «δεν θα αναλάβει ρίσκα» με την οικονομία, επαναλαμβάνοντας τη δέσμευσή του ότι θα εφαρμόσει τους δημοσιονομικούς κανόνες του προκατόχου του.

Μεταξύ άλλων, έχει υποσχεθεί ότι θα λάβει μέτρα για να βοηθήσει τους Βρετανούς να αντιμετωπίσουν το υψηλό κόστος διαβίωσης, τηρώντας τους δημοσιονομικούς κανόνες αλλά και την προεκλογική δέσμευση να μην αυξηθούν οι φόροι για τους εργαζομένους.

Όταν ρωτήθηκε από δημοσιογράφους πώς θα μπορέσει να κάνει περισσότερα τηρώντας αυτούς τους κανόνες και εάν αυτό σημαίνει μεγαλύτερο δανεισμό ώστε να προχωρήσει σε επενδύσεις, απάντησε:

«Νομίζω ότι προτρέχετε λίγο, επειδή είπα ότι θα τηρήσουμε (…) τους υπάρχοντες δημοσιονομικούς κανόνες και, προφανώς, όποια ευελιξία περιλαμβάνουν».

«Τίποτα από αυτά δεν σημαίνει να ρισκάρεις με την οικονομία. Ποτέ δεν το έκανα, από κανέναν ρόλο που ανέλαβα. Τηρούσα πάντα μια πολύ συνετή προσέγγιση», πρόσθεσε.

Νωρίτερα, στην πρώτη του ομιλία έξω από το νέο του γραφείο στην Ντάουνινγκ Στριτ, ο Μπέρναμ άφησε να εννοηθεί ότι θα επιδιώξει να μειώσει τις δαπάνες για την κοινωνική πρόνοια, προκειμένου να παραμείνει εντός των δημοσιονομικών κανόνων και να υλοποιήσει τις δεσμεύσεις της Βρετανίας για τον αμυντικό προϋπολογισμό.

Δεν έδωσε πολλές λεπτομέρειες για το πολιτικό πρόγραμμά του, αλλά είπε ότι θα προσπαθήσει να προσφέρει στους πολίτες της Βρετανίας μια «ανάσα» από την κρίση του κόστους διαβίωσης, με άμεσα μέτρα που θα ανακοινωθούν από αύριο Τρίτη.

Είπε στους δημοσιογράφους ότι «οριστικοποιεί» τις λεπτομέρειες αυτών των μέτρων, αρνούμενος να διευκρινίσει ποια μπορεί να είναι αυτά.

«Αλλά θέλουμε απλώς να κάνουμε κάποια πράγματα που ο κόσμος θα τα νιώσει και μάλιστα αρκετά γρήγορα», είπε.

«Δεν θα λυθούν τα πάντα, δεν θα απομακρυνθεί όλη την πίεση, αλλά δείχνουν απλώς την κατεύθυνση της πορείας μας και (...) το ότι θέλουμε να τους βοηθήσουμε», πρόσθεσε.

Ο Μπέρναμ εξέταζε το όριο του «ατομικού αφορολόγητου» πάνω από το οποίο οι πολίτες αρχίζουν να πληρώνουν φόρο εισοδήματος. Το όριο αυτό έχει παγώσει εδώ και πέντε χρόνια, με αποτέλεσμα περισσότεροι άνθρωποι να πληρώνουν φόρους, καθώς οι μισθοί και τα εισοδήματά τους αυξήθηκαν στο διάστημα αυτό.

«Είναι δύσκολο επειδή η αλλαγή του ορίου δεν θα γίνει χωρίς σημαντικές συνέπειες», είπε. «Αλλά το εξετάζω», είπε.

Πρώτη τηλεφωνική επικοινωνία του νέου πρωθυπουργού με τον πρόεδρο των ΗΠΑ

Ο νέος πρωθυπουργός της Βρετανίας Άντι Μπέρναμ, που ανέλαβε σήμερα τα καθηκοντά του, μίλησε τηλεφωνικά με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και τον διαβεβαίωσε ότι παραμένει δεσμευμένος «στην άμυνα και την ασφάλεια», ανακοίνωσε η Ντάουνινγκ Στριτ.

Σε αυτήν την πρώτη τηλεφωνική επικοινωνία των δύο ηγετών «ο πρωθυπουργός επανέλαβε τη δέσμευσή του στην άμυνα και την ασφάλεια και είπε ότι η εγγύηση της ασφάλειας του Ηνωμένου Βασιλείου και των συμμάχων του παραμένει στην κορυφή των προτεραιοτήτων του», είπε ένας εκπρόσωπος του πρωθυπουργικού γραφείου.

Ο πρόεδρος Τραμπ τον ενημέρωσε για την κατάσταση στη Μέση Ανατολή και ο Μπέρναμ υπογράμμισε «τη δέσμευση του Ηνωμένου Βασιλείου για την ασφαλή ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, ώστε να στηριχθεί η παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα και να μειωθεί το κόστος για τις επιχειρήσεις και τις οικογένειες στη χώρα.

Ο Άντι Μπέρναμ, μέχρι πρότινος δήμαρχος του Μείζονος Μάντσεστερ, προσκάλεσε επίσης τον Τραμπ να επισκεφθεί αυτήν την πόλη της βορειοδυτικής Αγγλίας.