Τραμπ: «Ο Πούτιν θα ήθελε ειρήνη» - «Καιρός η Ουκρανία να αλλάξει πρόεδρο»
Ο Ντόναλντ Τραμπ αξίωσε την αντικατάσταση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι μετά την έντονη κριτική του Κιέβου για την άρση κυρώσεων στο ρωσικό πετρέλαιο, προκαλώντας κύμα αντιδράσεων σε ΕΕ και Βρετανία.
Snapshot
- Ο Ντόναλντ Τραμπ ζήτησε την αντικατά του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, κατηγορώντας τον για άρνηση συμβιβασμού και συνέχιση των επιθέσεων σε ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις.
- Η αμφιλεγόμενη συμφωνία ΗΠΑ-Ρωσίας για την άρση κυρώσεων στο ρωσικό ντίζελ προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από την Ουκρανία, την ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο.
- Η συμφωνία αποσκοπεί στην αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης στις ΗΠΑ, επιτρέποντας την άμεση διάθεση μεγάλων ποσοτήτων ρωσικού ντίζελ στην αγορά.
- Η ουκρανική διπλωματία ξεκίνησε ευρύ κύκλο επαφών με ευρωπαϊκούς συμμάχους για να ενισχύσει την πίεση στη Ρωσία και να διασφαλίσει τη στήριξη απέναντι στις ρωσικές επιθέσεις.
- Η Ευρωπαϊκή Ένωση προετοιμάζει νέο πακέτο αυστηρών κυρώσεων κατά της Ρωσίας, παρά τις διαφωνίες που προκάλεσε η συμφωνία για το ρωσικό πετρέλαιο.
Τη θέση ότι ο Βλαντίμιρ Πούτιν επιθυμεί διακαώς να κλείσει συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία επανέλαβε ο Ντόναλντ Τραμπ, επιρρίπτοντας εκ νέου στον Βολοντίμιρ Ζελένσκι την αποκλειστική ευθύνη για τη μη εξεύρεση λύσης.
Μιλώντας σε εκπροσώπους του Τύπου, ο πρόεδρος των ΗΠΑ υποστήριξε ότι από τις επαφές του με το Κρεμλίνο διαπιστώνει πρόθεση αποκλιμάκωσης, σε αντίθεση με τη στάση της ουκρανικής ηγεσίας.
«Λοιπόν, νομίζω ότι η Ρωσία θα ήθελε να κλειστεί συμφωνία και έχουμε μιλήσει πολλές φορές, αλλά η Ρωσία θα ήθελε να κλειστεί συμφωνία (…) όμως, για τον έναν ή τον άλλον λόγο, ο Ζελένσκι δεν θέλει να κλειστεί συμφωνία», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Απαντώντας σε ερωτήσεις για το περιεχόμενο της τηλεφωνικής επικοινωνίας που είχε με τον Ρώσο πρόεδρο την Παρασκευή, ο Τραμπ υπογράμμισε ότι ο Πούτιν «θα ήθελε να κλειστεί συμφωνία», ισχυριζόμενος μάλιστα ότι εξέφρασε έντονα και απερίφραστα αυτή του την επιθυμία.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο Τραμπ κατηγόρησε τον Ζελένσκι ότι «θέλει να δημιουργεί προβλήματα στον κόσμο» συνεχίζοντας τα πλήγματα με drones εναντίον ρωσικών διυλιστηρίων. «Καλύτερα να σταματήσει αμέσως», υπογράμμισε ο ένοικος του Λευκού Οίκου, σημειώνοντας πως η Ουκρανία χρειάζεται «έναν νέο ηγέτη που μπορεί να κλείσει μια συμφωνία». Ο Τραμπ επέρριψε στο Κίεβο την ευθύνη για τη διατήρηση του πολέμου, ισχυριζόμενος ότι του είχε ζητηθεί επανειλημμένα να μην στοχεύει ενεργειακές εγκαταστάσεις λόγω της παγκόσμιας έλλειψης καυσίμων.
Την παρέμβαση Τραμπ έσπευσε να χαρακτηρίσει «εμβληματική και ιστορική» ο απεσταλμένος του Κρεμλίνου, Κιρίλ Ντμίτριεφ, δηλώνοντας ότι η Ουκρανία χρειάζεται ηγεσία επικεντρωμένη στην ειρήνη. Αντίθετα, στο εσωτερικό της Ουκρανίας οι εκλογές παραμένουν σε αναστολή λόγω του στρατιωτικού νόμου που ισχύει από την έναρξη της ρωσικής εισβολής το 2022.
Πιέσεις από τον πόλεμο στο Ιράν και εκλογικοί υπολογισμοί
Η απόφαση της Ουάσιγκτον να προχωρήσει σε συμφωνία με τον Βλαντίμιρ Πούτιν υπαγορεύτηκε από τη ραγδαία επιδείνωση της ενεργειακής κρίσης στις ΗΠΑ. Η σύγκρουση κατά του Ιράν που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο οδήγησε στον ουσιαστικό αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ —από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων πετρελαιοειδών— εκτοξεύοντας την τιμή του ντίζελ στις ΗΠΑ στα 6,28 δολάρια το γαλόνι, έναντι 3,68 δολαρίων την προηγούμενη χρονιά.
Με το κόστος διαβίωσης να κυριαρχεί στις ανησυχίες των ψηφοφόρων ενόψει των επερχόμενων ενδιάμεσων εκλογών, η συμφωνία προβλέπει την άμεση διάθεση 300.000 τόνων ρωσικού ντίζελ στην αμερικανική και διεθνή αγορά, με άλλους 500.000 τόνους να ακολουθούν τον Νοέμβριο. Ο Τραμπ ανέφερε μέσω του Truth Social ότι αναμένονται επιπλέον φορτία ενός εκατομμυρίου και τριών εκατομμυρίων τόνων σε σύντομο χρονικό διάστημα, αν και η τελική παράδοση εξαρτάται από την κατάσταση των ρωσικών διυλιστηρίων, καθώς οι ουκρανικές επιθέσεις έχουν περιορίσει τη ρωσική παραγωγή ντίζελ κατά περίπου 30% σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA).
Κατακραυγή από Ζελένσκι και ευρωπαϊκή συσπείρωση
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι κατήγγειλε τη συμφωνία χαρακτηρίζοντάς την «δώρο στον Πούτιν» και τονίζοντας ότι προσφέρει στη Μόσχα φρέσκα κεφάλαια για να χρηματοδοτήσει τη στρατιωτική της μηχανή και να συνεχίσει τους φονικούς βομβαρδισμούς σε ουκρανικές πόλεις, όπως στη Ζαπορίζια.
Η στάση της Ουάσιγκτον προκάλεσε άμεση ρήξη με τους βασικούς συμμάχους του Κιέβου. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Ζελένσκι εκφράζοντας την «απόλυτη αλληλεγγύη» του Ηνωμένου Βασιλείου και ζητώντας άμεση ενεργειακή εκεχειρία και τερματισμό των επιθέσεων στη Μαύρη Θάλασσα.
Παράλληλα, η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας άσκησε έντονη κριτική, δηλώνοντας ότι «δεν είναι ώρα για υποχωρήσεις απέναντι στη Ρωσία» και προαναγγέλλοντας ότι οι υπουργοί Εξωτερικών της ΕΕ προχωρούν τη Δευτέρα στην έγκριση του μεγαλύτερου πακέτου κυρώσεων κατά της Μόσχας από την έναρξη του πολέμου.
Στις ΗΠΑ, ο πρώην αντιπρόεδρος Μάικ Πενς έκανε λόγο για «προδοσία» της Ουκρανίας, ενώ ο Ουκρανός υπουργός Εξωτερικών Αντρίι Σίμπιχα ξεκαθάρισε ότι μόνο ο ουκρανικός λαός έχει το δικαίωμα να κρίνει και να εκλέγει την ηγεσία του.
Απαντώντας στις εξελίξεις, η ουκρανική διπλωματία ξεκίνησε ευρύτατο κύκλο επαφών με τους Ευρωπαίους συμμάχους της. Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας, Αντρίι Σίμπιχα, υπογράμμισε ότι μετά τις «αντιπαραγωγικές εξελίξεις» των προηγούμενων ημερών, το Κίεβο πέρασε σε φάση εντατικών διαβουλεύσεων.
Ο Σίμπιχα ανέφερε ότι ο πρόεδρος Ζελένσκι είχε συνεχείς επαφές με ηγέτες χωρών-εταίρων, ενώ ο ίδιος συνομίλησε με τους ομολόγους του από το Ηνωμένο Βασίλειο (Εντ Μίλιμπαντ), τη Γερμανία και τη Νορβηγία (Έσπεν Μπαρθ Έιντε). Όπως τόνισε, η στήριξη των εταίρων παραμένει ακλόνητη, με τις συζητήσεις να επικεντρώνονται στην κλιμάκωση της πίεσης στη ρωσική πολεμική μηχανή και στον καθορισμό του χρονοδιαγράμματος των επόμενων επαφών.
«Ο ρωσικός τρόμος δεν σταματά ούτε για μία ώρα. Ρωσικές βόμβες, πύραυλοι και drones συνεχίζουν να χτυπούν τις πόλεις μας, σκοτώνοντας αθώους πολίτες, ανάμεσά τους και παιδιά. Σχεδόν 100 άνθρωποι σκοτώθηκαν μέσα σε μόλις μία εβδομάδα», τόνισε ο επικεφαλής της ουκρανικής διπλωματίας. Ξεκαθάρισε παράλληλα ότι «δεν είναι ώρα για αδυναμία» και απηύθυνε κάλεσμα ώστε η ερχόμενη εβδομάδα να μετατραπεί σε «εβδομάδα ευρωπαϊκής ισχύος, αποφασιστικότητας και αυξημένης πίεσης στη Μόσχα», με στόχο να πληγεί καίρια η ρωσική οικονομία και το στρατιωτικο-βιομηχανικό σύμπλεγμα του Κρεμλίνου.
