Πειραματικό φάρμακο για την πρόληψη του Αλτσχάιμερ - Δοκιμάζεται σε μεσήλικες χωρίς συμπτώματα
Η κλινική δοκιμή θα διερευνήσει εάν το πειραματικό φάρμακο μπορεί να σταματήσει τη νόσο Αλτσχάιμερ πριν εκδηλωθεί
Snapshot
- Ξεκίνησε στο Ηνωμένο Βασίλειο κλινική δοκιμή με πειραματικό φάρμακο για την πρόληψη της νόσου Αλτσχάιμερ σε μεσήλικες χωρίς συμπτώματα αλλά υψηλού κινδύνου.
- Η επιλογή συμμετεχόντων βασίζεται σε αιματολογική εξέταση για τον βιοδείκτη p-tau217 και τεστ μνήμης για την επιβεβαίωση απουσίας γνωστικών προβλημάτων.
- Το φάρμακο έχει δείξει σε προκαταρκτικές δοκιμές ότι μπορεί να απομακρύνει τοξικές πλάκες από τον εγκέφαλο ασθενών με Αλτσχάιμερ.
Άτομα μέσης ηλικίας, που δεν αντιμετωπίζουν προβλήματα μνήμης, θεωρούνται όμως υψηλότερου κινδύνου να εκδηλώσουν άνοια, θα λάβουν ένα πειραματικό φάρμακο για τη νόσο Αλτσχάιμερ, στο πλαίσιο κλινικής δοκιμής που ξεκινά στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Η επιλογή των συμμετεχόντων στη μελέτη θα γίνει μέσω μιας αιματολογικής εξέτασης, για να διαπιστωθεί εάν οι ενδιαφερόμενοι έχουν τον βιοδείκτη p-tau217 που προβλέπει τη γνωστική έκπτωση και την ανάπτυξη Αλτσχάιμερ. Επίσης, θα υποβληθούν σε τεστ μνήμης, ώστε να επιβεβαιωθεί ότι δεν παρουσιάζουν σημαντικά γνωστικά προβλήματα.
Η υπό δοκιμή θεραπεία έχει δημιουργήσει ελπίδες, καθώς τα προκαταρκτικά στοιχεία σε ασθενείς που πάσχουν ήδη από Αλτσχάιμερ, έδειξαν ότι μπορεί να απομακρύνει τις τοξικές αμυλοειδείς πλάκες από τον εγκέφαλο, έπειτα από μόλις τρεις μηνιαίες εγχύσεις. Τώρα, οι επιστήμονες θα εξετάσουν εάν η χορήγηση του φαρμάκου, πριν από την εμφάνιση συμπτωμάτων, μπορεί να εμποδίσει την ανάπτυξη της νόσου.
Σύμφωνα με τον καθηγητή Ψυχιατρικής στο πανεπιστήμιο του Σάρεϊ, Ramin Nilforooshan, ο οποίος είναι ο κύριος ερευνητής, «για δεκαετίες, η έρευνα επικεντρωνόταν στη θεραπεία της νόσου Αλτσχάιμερ, αφού εμφανίζονταν τα συμπτώματα». Τώρα, τίθεται ένα «διαφορετικό ερώτημα: αν μπορούμε να δράσουμε νωρίτερα, πριν αρχίσουν τα συμπτώματα» δήλωσε ο καθηγητής στην εφημερίδα "Telegraph".
Η κλινική δοκιμή αναμέται να διαρκέσει από 4 έως έξι χρόνια. Περίπου 1.600 υγιείς ενήλικες ηλικίας 55 έως 80 ετών θα συμμετάσχουν διεθνώς στη μελέτη. Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι ο συνδυασμός ισχυρών νέων φαρμάκων με αιματολογικές εξετάσεις που μπορούν να ανιχνεύσουν το Αλτσχάιμερ χρόνια πριν από την εμφάνιση συμπτωμάτων, θα μπορούσε να μεταμορφώσει τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται η νόσος. Ο απώτερος στόχος είναι να χορηγούνται προληπτικά φάρμακα σε άτομα υψηλού κινδύνου ήδη από τη μέση ηλικία, σε μια προσέγγιση που ειδικοί έχουν παρομοιάσει με «στατίνες για τον εγκέφαλο».
Οι συμμετέχοντες θα κατανεμηθούν τυχαία ώστε να λάβουν είτε το πειραματικό φάρμακο είτε εικονικό φάρμακο (placebo), ενώ οι ερευνητές θα τους παρακολουθούν για τέσσερα έως έξι χρόνια, προκειμένου να διαπιστώσουν εάν η νέα θεραπεία μπορεί να αποτρέψει ή να καθυστερήσει την εμφάνιση προβλημάτων μνήμης και σκέψης.
Ο καθηγητής Nilforooshan ανέφερε ότι η ανάπτυξη του Αλτσχάιμερ αρχίζει πέντε έως δέκα χρόνια πριν οι άνθρωποι αναζητήσουν συνήθως ιατρική βοήθεια, για προβλήματα μνήμης. «Δεν λέω ότι αυτή η δοκιμή είναι μαγική. Πρόκειται για ένα ερευνητικό φάρμακο. Πρέπει να περιμένουμε και να δούμε: θα λειτουργήσει ή όχι;» είπε.
Οι ενδιαφερόμενοι για τη μελέτη, μπορεί να έχουν πολύ διαφορετικούς λόγους για να θέλουν να γνωρίζουν τον κίνδυνο που διατρέχουν. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον πιθανότατα έχουν οι άνθρωποι που φροντίζουν ηλικιωμένους γονείς με άνοια. «Ίσως κάποιοι θέλουν να σχεδιάσουν τη ζωή τους. Ίσως κάποιοι θέλουν να συνταξιοδοτηθούν νωρίτερα ή να κάνουν το τελευταίο τους ταξίδι στην Αυστραλία μαζί με όλη την οικογένεια. Ίσως θέλουν να γνωρίζουν ή ίσως θέλουν να αποφύγουν να συμβεί και στους ίδιους αυτό που συνέβη στους γονείς τους», πρόσθεσε ο καθηγητής.
Αγαπημένα πρόσωπα με άνοια
Στο Ηνωμένο Βασίλειο ζουν με άνοια περίπου ένα εκατομμύριο άνθρωποι, με τον αριθμό αυτό να εκτιμάται ότι θα ανέλθει σε 1,4 εκατ. το 2040. Την αναμέτρηση με τη νόσο, παρουσιάζουν οικογένειες στη Βρετανία, που φροντίζουν αγαπημένα πρόσωπα που πάσχουν από άνοια, σύμφωνα με την "Telegraph":
- «Σε πρώιμο στάδιο της άνοιας, η μαμά μου έπεσε και εισήχθη στο νοσοκομείο, όπου παρέμεινε για μερικές ημέρες και μετακινήθηκε τρεις φορές. Χρειαζόταν να πάει στην τουαλέτα κατά τη διάρκεια της νύχτας και επειδή είχε μεταφερθεί πρόσφατα από μονόκλινο σε κοινό θάλαμο, σηκώθηκε και πήγε προς το σημείο όπου νόμιζε ότι βρισκόταν η τουαλέτα, όμως έπεσε πάνω στο κρεβάτι ενός άλλου ασθενούς. Ήρθε μια νοσηλεύτρια, της έκανε παρατήρηση και την ανάγκασε να επιστρέψει στο κρεβάτι. Στη συνέχεια η μαμά μου βράχηκε στο κρεβάτι, επειδή της είχαν απαγορεύσει να πάει στην τουαλέτα. Την επόμενη ημέρα, που ήταν τα γενέθλιά της, πήγα να την επισκεφθώ και μου είπε ότι πίστευε πως δεν θα με ξανάβλεπε ποτέ, επειδή μια νοσηλεύτρια της είχε κάνει παρατήρηση και εκείνη δεν ήξερε πού βρισκόταν. Έκλαψα και μόνο στη σκέψη ότι η αγαπημένη μου μαμά ήταν τόσο αναστατωμένη και μπερδεμένη».
- «Η πρώτη εισαγωγή της μαμάς μου στο νοσοκομείο διήρκεσε εννέα ημέρες. Το νοσοκομείο φαινόταν να έχει σοβαρή έλλειψη προσωπικού και δεν την έκαναν μπάνιο σε όλη τη διάρκεια της παραμονής της, γεγονός που την έκανε να αισθάνεται αναστατωμένη. Οι νοσηλευτές προσπαθούσαν να την παρηγορήσουν και να τη βοηθήσουν να φάει και να πιει, αλλά τελικά ο μπαμπάς μου ανέλαβε αυτό το καθήκον, επειδή δεν υπήρχαν αρκετοί νοσηλευτές. Κατά τη δεύτερη εισαγωγή της στο νοσοκομείο, αργά το βράδυ, οπότε βίωνε τη σύγχυση που εμφανίζεται κατά τη δύση του ηλίου, η μαμά ήταν μπερδεμένη και αγχωμένη και μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο ξαφνικά, γεγονός που αύξησε το άγχος της. Της έδωσα ένα γνώριμο λούτρινο παιχνίδι για να τη βοηθήσω να μειώσει το στρες της, καθώς εγώ εργαζόμουν με πλήρες ωράριο, αλλά δυστυχώς το νοσοκομείο το έχασε. Μεταφέρθηκε στην εξειδικευμένη πτέρυγα για ασθενείς με άνοια και, ενώ η αναλογία προσωπικού προς ασθενείς ήταν πολύ καλύτερη, υπήρχαν άνθρωποι στο δωμάτιό της που αύξαναν το άγχος τόσο της ίδιας όσο και το δικό μας. Αυτό προκάλεσε τις πρώτες παραισθήσεις της. Δεν ισχυρίζομαι ότι υπήρχε σχέση αιτίας-αποτελέσματος, αλλά η υγεία της άρχισε σίγουρα να επιδεινώνεται σε αυτή την πτέρυγα».
- «Από τη δική μας εμπειρία, κατά τις νοσηλείες στο νοσοκομείο γίνονταν λάθη. Η οικογένειά μας έλεγχε συνεχώς, αν στον μπαμπά μου χορηγούνταν τα σωστά φάρμακα, με αποτέλεσμα να χρειάζεται να πηγαίνουμε καθημερινά στο νοσοκομείο και να περνάμε εκεί περίπου τέσσερις έως πέντε ώρες, ώστε να βεβαιωθούμε ότι έτρωγε και έπινε. Ήταν δύσκολο να βλέπουμε την κατάστασή του να επιδεινώνεται στο νοσοκομείο, ιδιαίτερα όταν χρειάστηκε να του φορέσουν ειδικά γάντια στα χέρια για να μην τραβάει τον ορό. Η εμπειρία αυτή άσκησε τεράστια πίεση σε όλους εμάς ως οικογένεια».
(Με πληροφορίες από Telegraph, Guardian)
