Ανάλυση Θοδωρή Κολυδά: Σχεδόν άνυδρη η Αττική και μέρος του Αιγαίου τον Μάιο

Σχεδόν άνυδρη ήταν η Αττική και μέρος του Αιγαίου τον Μάιο, όπως επισημαίνει στη μηνιαία ανάλυση των δεδομένων του καιρού ο Θοδωρής Κολυδάς. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο πρώην επικεφαλής της ΕΜΥ, μόλις 0,1 χιλιοστό βροχής καταγράφηκε στον σταθμό του Ελληνικού, στην Αθήνα για τον Μάιο, ενώ στη Σάμο δεν καταγράφηκε καθόλου υετός. Εξαιρετικά χαμηλά ήταν επίσης, τα ύψη βροχής σε Ρόδο, Κύθηρα και Σούδα.

Ο Μάιος του 2026 δεν ήταν ένας θερμός μήνας για τη χώρα, παρά τις κατά τόπους υψηλές θερμοκρασίες που καταγράφηκαν σε ορισμένες ημέρες. Σύμφωνα με την ανάλυση του Θοδωρή Κολυδά, οι μέσες θερμοκρασίες κινήθηκαν στις περισσότερες περιοχές κοντά ή και κάτω από τα φυσιολογικά επίπεδα της περιόδου αναφοράς, ενώ δεν παρατηρήθηκε εικόνα γενικευμένου ή παρατεταμένου θερμού επεισοδίου.

Η ανάλυση βασίζεται στα ημερήσια δεδομένα των 24 κύριων συνοπτικών σταθμών της ΕΜΥ και καταλήγει στο συμπέρασμα ότι ο Μάιος του 2026 δεν παρουσίασε γενικευμένη θετική θερμοκρασιακή απόκλιση στον ελλαδικό χώρο. Τόσο η μέση θερμοκρασία όσο και η μέση μέγιστη θερμοκρασία κινήθηκαν στις περισσότερες περιοχές κοντά ή κάτω από τις μέσες τιμές της περιόδου 2005-2025.

Οι υψηλότερες θερμοκρασίες καταγράφηκαν σε Λάρισα και Λαμία

Στον χάρτη των απόλυτων μέγιστων θερμοκρασιών, οι υψηλότερες τιμές εντοπίζονται κυρίως στην ηπειρωτική χώρα. Η Λάρισα κατέγραψε τη μεγαλύτερη μέγιστη θερμοκρασία του μήνα με 34,4 βαθμούς Κελσίου, ενώ ακολούθησαν η Λαμία με 33,5°C και η Θεσσαλονίκη με 32,4°C. Στους 32 βαθμούς έφτασε το Ηράκλειο και στους 31,4°C η Αλεξανδρούπολη. Όπως επισημαίνει ο Θοδωρής Κολυδάς, οι τιμές αυτές δείχνουν ότι υπήρξαν ημέρες με έντονη ζέστη, κυρίως στα ηπειρωτικά, ωστόσο δεν συνθέτουν εικόνα καύσωνα ή γενικευμένης θερμής περιόδου, καθώς οι περισσότερες μέγιστες θερμοκρασίες κυμάνθηκαν μεταξύ 29 και 31 βαθμών Κελσίου.

Αρνητικές αποκλίσεις στις περισσότερες περιοχές

Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εικόνα που προκύπτει από τις μέσες μέγιστες θερμοκρασίες, οι οποίες αποτυπώνουν τη συνολική συμπεριφορά του μήνα. Οι υψηλότερες μέσες μέγιστες καταγράφηκαν στη Λαμία (26,9°C) και στη Λάρισα (26,5°C), ενώ χαμηλότερες τιμές σημειώθηκαν στην Καστοριά, την Τρίπολη, τη Λήμνο και την Κοζάνη.

Σχεδόν όλοι οι μετεωρολογικοί σταθμοί εμφάνισαν αρνητικές αποκλίσεις ή τιμές πολύ κοντά στο μηδέν σε σχέση με τις κλιματικές τιμές αναφοράς. Η μεγαλύτερη αρνητική απόκλιση της μέσης μέγιστης θερμοκρασίας καταγράφηκε στην Αθήνα (Ελληνικό) με -1,9°C, ενώ σημαντικές αρνητικές αποκλίσεις σημειώθηκαν επίσης στην Τρίπολη, τη Μυτιλήνη, τη Σούδα, την Κω και την Καστοριά. Ανάλογη εικόνα παρουσιάζει και η μέση θερμοκρασία του μήνα. Οι μεγαλύτερες αρνητικές αποκλίσεις καταγράφηκαν στην Τρίπολη και τα Ιωάννινα (-1,5°C), ενώ μόνο λίγες περιοχές, όπως η Κέρκυρα, εμφάνισαν θετική απόκλιση.

Έντονες διαφοροποιήσεις στις βροχοπτώσεις

Σημαντικές διαφοροποιήσεις παρατηρήθηκαν και στον υετό. Τα μεγαλύτερα ύψη βροχής καταγράφηκαν στην Καστοριά (68,8 χιλιοστά), την Κοζάνη (51,4 χιλιοστά), τα Ιωάννινα (51,3 χιλιοστά), την Ανδραβίδα (50,7 χιλιοστά) και τη Μυτιλήνη (50,3 χιλιοστά). Στον αντίποδα, η Αθήνα (Ελληνικό) κατέγραψε μόλις 0,1 χιλιοστό βροχής, ενώ στη Σάμο δεν καταγράφηκε καθόλου υετός. Εξαιρετικά χαμηλά ύψη βροχής σημειώθηκαν επίσης στη Ρόδο, τα Κύθηρα και τη Σούδα. Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο εντυπωσιακή όταν οι βροχοπτώσεις συγκριθούν με τις κλιματικές τιμές αναφοράς. Στη Μυτιλήνη ο υετός έφτασε στο 252% του κανονικού για την εποχή, ενώ πολύ υψηλά ποσοστά καταγράφηκαν στην Ανδραβίδα, την Καστοριά και την Καβάλα. Αντίθετα, στην Αθήνα ο υετός αντιστοιχούσε μόλις στο 0,3% του μέσου όρου, ενώ στη Σάμο ήταν μηδενικός.

Ολόκληρη η ανάλυση του Θοδωρή Κολυδά:

Από την ανάλυση των ημερησίων δεδομένων των 24 κύριων συνοπτικών σταθμών της ΕΜΥ , εξάγουμε χρήσιμα συμπεράσματα για τον Μάιο 2026 και προκύπτει ότι ο μήνας δεν παρουσίασε γενικευμένη θετική θερμοκρασιακή απόκλιση στον ελλαδικό χώρο. Αντίθετα, τόσο η απόκλιση της μέσης θερμοκρασίας όσο και η απόκλιση της μέσης μέγιστης θερμοκρασίας δείχνουν ότι οι περισσότερες περιοχές κινήθηκαν κοντά ή κάτω από τις μέσες τιμές της περιόδου αναφοράς 2005–2025, με βάση το διαθέσιμο δείγμα των συνοπτικών σταθμών.

Στον χάρτη της απόλυτης μέγιστης θερμοκρασίας, οι υψηλότερες τιμές εντοπίζονται κυρίως στην ηπειρωτική χώρα. Η Λάρισα εμφανίζει τη μεγαλύτερη απόλυτη μέγιστη τιμή, με 34,4°C, ενώ υψηλές τιμές καταγράφονται επίσης στη Λαμία με 33,5°C και στη Θεσσαλονίκη με 32,4°C. Το Ηράκλειο φτάνει τους 32,0°C, ενώ η Αλεξανδρούπολη καταγράφει 31,4°C. Οι τιμές αυτές δείχνουν ότι υπήρξαν ημέρες με αρκετά ζεστή αίσθηση, ιδίως στα ηπειρωτικά, αλλά δεν διαμορφώνουν εικόνα έντονου ή παρατεταμένου καύσωνα. Οι περισσότερες απόλυτες μέγιστες τιμές κυμαίνονται μεταξύ 29°C και 31°C, ενώ χαμηλότερες μέγιστες εμφανίζονται σε νησιωτικούς σταθμούς του νοτιοανατολικού Αιγαίου, όπως η Ρόδος με 27,0°C και η Κως με 27,4°C.

Ο χάρτης της μέσης μέγιστης θερμοκρασίας είναι ακόμη πιο ενδεικτικός για τον χαρακτήρα του μήνα, γιατί δεν αποτυπώνει μόνο μία θερμή ημέρα, αλλά τη συνολική ημερήσια συμπεριφορά των μέγιστων θερμοκρασιών. Οι μεγαλύτερες μέσες μέγιστες καταγράφονται στη Λαμία με 26,9°C και στη Λάρισα με 26,5°C. Ακολουθούν η Αθήνα/Ελληνικό με 25,5°C, η Τανάγρα με 25,3°C, η Ανδραβίδα με 24,7°C, η Κέρκυρα με 24,6°C και τα Κύθηρα με 24,5°C. Αντίθετα, χαμηλότερες μέσες μέγιστες εμφανίζονται σε περιοχές της βόρειας και ορεινότερης Ελλάδας, όπως η Καστοριά με 21,6°C, η Τρίπολη με 22,2°C, η Λήμνος με 22,2°C, η Κοζάνη με 22,4°C και η Καβάλα με 22,7°C. Αυτό δείχνει ότι, παρά τις κατά τόπους υψηλές μέγιστες, η συνολική εικόνα του Μαΐου δεν ήταν ιδιαίτερα θερμή.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο χάρτης της απόκλισης της μέσης μέγιστης θερμοκρασίας. Σχεδόν όλοι οι σταθμοί εμφανίζουν αρνητικές αποκλίσεις ή τιμές πολύ κοντά στο μηδέν. Η μεγαλύτερη αρνητική απόκλιση εμφανίζεται στην Αθήνα/Ελληνικό με -1,9°C, ενώ σημαντικά αρνητικές αποκλίσεις καταγράφονται επίσης στην Τρίπολη με -1,4°C, στη Μυτιλήνη με -1,4°C, στη Σούδα με -1,2°C, στην Κω με -1,2°C, στην Καστοριά με -1,1°C, στην Ανδραβίδα με -1,0°C, στη Ρόδο με -1,0°C και στη Σάμο με -1,0°C. Θετική ή οριακά θετική απόκλιση εμφανίζεται σε πολύ λίγες περιοχές, όπως η Σκύρος με +0,4°C και η Κέρκυρα με +0,1°C. Συνεπώς, οι μέγιστες θερμοκρασίες του Μαΐου 2026 ήταν στις περισσότερες περιοχές χαμηλότερες από τον μέσο όρο της περιόδου σύγκρισης.

Ανάλογη εικόνα δίνει και ο χάρτης της απόκλισης της μέσης θερμοκρασίας. Η πλειονότητα των σταθμών εμφανίζει αρνητικές αποκλίσεις. Η Τρίπολη και τα Ιωάννινα παρουσιάζουν τις μεγαλύτερες αρνητικές αποκλίσεις, με -1,5°C, ενώ ακολουθούν η Κοζάνη με -1,1°C, η Κως με -1,1°C, η Λαμία με -1,0°C και η Μυτιλήνη με -1,0°C. Η Ανδραβίδα βρίσκεται στο -0,9°C, η Ρόδος και η Χίος στο -0,8°C, ενώ η Αθήνα/Ελληνικό εμφανίζει σχεδόν μηδενική απόκλιση, περίπου +0,1°C. Θετική απόκλιση εμφανίζεται κυρίως στην Κέρκυρα με +0,4°C, ενώ η Θεσσαλονίκη βρίσκεται κοντά στο μηδέν με -0,2°C. Επομένως, ως προς τη μέση θερμοκρασία, ο μήνας χαρακτηρίζεται μάλλον κανονικός έως ψυχρότερος του μέσου όρου, όχι θερμότερος.

Στον υετό, η εικόνα είναι περισσότερο ανομοιογενής. Ο χάρτης του συνολικού υετού δείχνει ότι τα μεγαλύτερα ύψη βροχής καταγράφηκαν κυρίως στη δυτική και βόρεια Ελλάδα, αλλά και σε ορισμένους νησιωτικούς σταθμούς του ανατολικού Αιγαίου. Η Καστοριά καταγράφει το μεγαλύτερο ύψος, με 68,8 mm, ενώ ακολουθούν η Κοζάνη με 51,4 mm, τα Ιωάννινα με 51,3 mm, η Ανδραβίδα με 50,7 mm, η Μυτιλήνη με 50,3 mm και η Θεσσαλονίκη με 48,1 mm. Αρκετά αξιόλογα ύψη καταγράφονται επίσης στην Τρίπολη με 42,1 mm και στην Καβάλα με 39,5 mm. Αντίθετα, πολύ χαμηλές τιμές εμφανίζονται στην Αθήνα/Ελληνικό με μόλις 0,1 mm, στη Σάμο με 0,0 mm, στη Ρόδο με 2,2 mm, στα Κύθηρα με 8,6 mm, στη Σούδα με 8,9 mm και στη Σκύρο με 10,3 mm. Αυτό δείχνει έντονη χωρική διαφοροποίηση, με περιοχές σχεδόν άνυδρες και άλλες αρκετά υγρές.

Ο χάρτης του υετού ως ποσοστό του κανονικού επιβεβαιώνει αυτή την ανομοιογένεια. Στη Μυτιλήνη ο υετός φτάνει στο 252% της περιόδου αναφοράς, δηλαδή υπερδιπλάσιος του κανονικού. Πολύ υψηλές τιμές εμφανίζονται επίσης στην Ανδραβίδα με 210%, στην Καστοριά με 129,6%, στην Καβάλα με 126,4%, στην Τρίπολη με 119,4% και στο Άκτιο με 112,1%. Αντίθετα, εξαιρετικά ξηρή εικόνα καταγράφεται στην Αθήνα/Ελληνικό με μόλις 0,3% του κανονικού και στη Σάμο με 0,0%. Πολύ χαμηλά ποσοστά εμφανίζονται επίσης στη Ρόδο με 11,4%, στα Κύθηρα με 12,2%, στη Σούδα με 36,5%, στην Κέρκυρα με 38,6%, στα Ιωάννινα με 47,1% και στη Λήμνο με 56,6%. Αυτό σημαίνει ότι ο Μάιος 2026 δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ενιαία ούτε ξηρός ούτε υγρός για όλη τη χώρα. Ήταν μήνας με έντονη γεωγραφική αντίθεση.

Συνολικά, ο Μάιος 2026 εμφανίζει τρία βασικά χαρακτηριστικά. Πρώτον, δεν ήταν θερμοκρασιακά ακραίος μήνας για το σύνολο της χώρας. Οι μέσες και οι μέσες μέγιστες θερμοκρασίες κινήθηκαν σε πολλές περιοχές κάτω από τις τιμές αναφοράς. Δεύτερον, οι απόλυτες μέγιστες θερμοκρασίες έφτασαν κατά τόπους σε υψηλά επίπεδα, κυρίως στη Λάρισα, στη Λαμία και στη Θεσσαλονίκη, αλλά αυτό δεν μεταφράστηκε σε γενικευμένη θετική μηνιαία απόκλιση. Τρίτον, ο υετός είχε έντονη χωρική διαφοροποίηση καθώς ήταν αρκετά υγρός σε τμήματα της δυτικής, βόρειας και ανατολικής νησιωτικής Ελλάδας, αλλά πολύ φτωχός στην Αττική, σε τμήματα του νότιου και ανατολικού Αιγαίου και σε ορισμένες περιοχές της Κρήτης.

Με βάση τα παραπάνω, το γενικό συμπέρασμα είναι ότι ο Μάιος 2026 ήταν ένας μήνας θερμοκρασιακά ήπιος έως ελαφρώς ψυχρότερος από τον μέσο όρο, με επιμέρους θερμές ημέρες αλλά χωρίς εικόνα εκτεταμένου θερμού επεισοδίου. Υδρολογικά, όμως, ήταν μήνας μεγάλων αντιθέσεων, με περιοχές πολύ υγρές και περιοχές σχεδόν άνυδρες. Η εικόνα αυτή δείχνει γιατί δεν αρκεί ένας μόνο πανελλαδικός χαρακτηρισμός του τύπου «θερμός», «ψυχρός», «ξηρός» ή «υγρός». Για την ορθή ερμηνεία χρειάζεται πάντα χωρική ανάλυση, σύγκριση με περίοδο αναφοράς και διάκριση ανάμεσα στις απόλυτες τιμές και στις αποκλίσεις από το κανονικό.

Θεόδωρος Ν. Κολυδάς
Διευθυντής Τομέα Υδρομετεωρολογίας και Φυσικών Καταστροφών εργαστηρίου Assist Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης – Mετεωρολόγος Star Channel - Πρώην Υποδιοικητής ΕΜΥ και Διευθυντής Εθνικού Μετεωρολογικού Κέντρου - Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής της Έδρας UNESCO Con-E-Ect

Διαβάστε επίσης