WP: Οι τιμές του πετρελαίου ετοιμάζονται για μεγάλο άλμα - Τα χειρότερα ίσως δεν έχουν έρθει
Οι εκτιμήσεις για τις οικονομικές επιπτώσεις μετά τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου έρχονται σε αντίθεση με τα αισιόδοξα μηνύματα της κυβέρνησης Τραμπ, αναφέρεται σε δημοσίευμα-ανάλυση της αμερικανικής εφημερίδας Washington Post
Snapshot
- Οι επιθέσεις σε πετρελαιαγωγό της Σαουδικής Αραβίας και οι διαταραχές στα Στενά του Ορμούζ αναμένεται να προκαλέσουν σημαντικές αυξήσεις στις τιμές της βενζίνης και του ντίζελ παγκοσμίως.
- Οι ζημιές στον πετρελαιαγωγό Ανατολής - Δύσης είναι εκτεταμένες και οι επισκευές μπορεί να διαρκέσουν έως και δύο μήνες, με αποτέλεσμα τη διατήρηση υψηλών τιμών μετά τις αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές.
- Ο πόλεμος με το Ιράν και οι αντίποινα των συμμάχων του έχουν κλιμακώσει τις επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές, αυξάνοντας τον κίνδυνο ευρύτερης ενεργειακής κρίσης.
- Η αύξηση των τιμών καυσίμων στις ΗΠΑ επιταχύνεται, με πιθανή κυβερνητική παρέμβαση να εξετάζει ακόμη και απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ, αν και αυτή μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση.
- Η εξάντληση των στρατηγικών αποθεμάτων, η αύξηση της ζήτησης της Κίνας και η διακοπή λειτουργίας κρίσιμων υποδομών έχουν καταρρίψει τις βασικές ασπίδες προστασίας της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.
Οι συνέπειες του υπό αμερικανική ηγεσία πολέμου με το Ιράν αναμένεται να ενταθούν σύντομα, με μεγάλες αυξήσεις στις τιμές της βενζίνης και του ντίζελ, σύμφωνα με αναλυτές τους οποίους επικαλείται η αμερικανική εφημερίδα Washington Post, το οποίο δημοσιεύει και στην ηλεκτρονική της έκδοση.
Και παρά τις διαβεβαιώσεις της κυβέρνησης Τραμπ, εκφράζεται η εκτίμηση πως ενδέχεται να βρίσκεται προ των πυλών μια νέα φάση του πολέμου με ακόμη μεγαλύτερο οικονομικό κόστος.
Οι ζημιές που υπέστη την περασμένη εβδομάδα ο πετρελαιαγωγός Ανατολής - Δύσης της Σαουδικής Αραβίας, οι συνεχιζόμενες επιθέσεις σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις και η αμφισβητούμενη πρόσβαση σε κρίσιμη θαλάσσια οδό απειλούν να μετατρέψουν αυτό που μέχρι τώρα ήταν κυρίως κρίση στη ναυσιπλοΐα σε ευρύτερη διαταραχή της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.
Ο αγωγός, μήκους περίπου 745 μιλίων, αποτελεί τη βασική χερσαία εναλλακτική της Σαουδικής Αραβίας στα Στενά του Ορμούζ, συνδέοντας τα ανατολικά πετρελαϊκά πεδία της χώρας με τους τερματικούς σταθμούς εξαγωγής στην Ερυθρά Θάλασσα.
Ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Chris Wright δήλωσε ότι ο αγωγός θα μπορούσε να επανέλθει σε λειτουργία μέσα σε λίγες ημέρες, ενώ ο Λευκός Οίκος έχει προβάλει ως θετική εξέλιξη την επανέναρξη της κίνησης δεξαμενόπλοιων μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Ωστόσο, αναλυτές που εξέτασαν εικόνες από τις ζημιές στον αγωγό εκτιμούν ότι η διακοπή θα διαρκέσει σημαντικά περισσότερο, γεγονός που θα μπορούσε να κρατήσει τις τιμές υψηλά για τους καταναλωτές ακόμη και μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.
Παράλληλα, οργανισμοί παρακολούθησης της ναυσιπλοΐας αναφέρουν ότι πολύ μικρότερες ποσότητες πετρελαίου διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ σε σχέση με όσα υποστηρίζει η κυβέρνηση Τραμπ.
Ο Andrew Lipow, σύμβουλος που παρέχει υπηρεσίες προστασίας και επισκευής πετρελαϊκών υποδομών, δήλωσε ότι οι φωτογραφίες από τον αγωγό «δείχνουν σημαντικές ζημιές» και ότι οι επισκευές ενδέχεται να χρειαστούν «έναν ή δύο μήνες».
Όπως είπε, θα πρέπει να αντικατασταθούν σωληνώσεις, βαλβίδες και ηλεκτρολογικός εξοπλισμός.
Δορυφορικές εικόνες που εξέτασε η Washington Post αποκάλυψαν ζημιές σε τουλάχιστον δύο αντλιοστάσια κατά μήκος του αγωγού.
Οι επιθέσεις με drones σε ένα από αυτά, που ξεκίνησαν την Πέμπτη, είχαν ήδη γίνει ευρέως γνωστές, ενώ εικόνες υψηλής ανάλυσης την Κυριακή έδειξαν εκτεταμένες και σοβαρές καταστροφές.
Τουλάχιστον ένα ακόμη αντλιοστάσιο, περίπου 130 μίλια ανατολικότερα, υπέστη επίσης ζημιές την ίδια περίπου περίοδο, σύμφωνα με την ανάλυση εικόνων από την εφημερίδα.
Σε δορυφορική εικόνα της Planet στις 10 Σεπτεμβρίου, ένα τεράστιο νέφος μαύρου καπνού υψωνόταν από τη δυτική πλευρά του σταθμού και ήταν ορατό ακόμη και από το Διάστημα.
Έρχονται νέες ανατιμήσεις στα καύσιμα
Η έλλειψη αργού πετρελαίου, σε συνδυασμό με τις ζημιές που έχουν προκαλέσει οι πόλεμοι στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία στα διυλιστήρια που μετατρέπουν το αργό σε βενζίνη και ντίζελ, οδηγεί τους αναλυτές της αγοράς να προειδοποιούν για νέες αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων.
Ο Tom Kloza, επικεφαλής σύμβουλος ενέργειας της Gulf Oil, προέβλεψε ότι θα σημειωθούν «εντυπωσιακές αυξήσεις στις αντλίες τόσο για τη βενζίνη όσο και για το ντίζελ».
Όπως σημείωσε, τα περιθώρια κέρδους στα καύσιμα δεν έχουν ακόμη ενσωματώσει πλήρως τις προηγούμενες αυξήσεις στις τιμές χονδρικής.
Ο Patrick De Haan, επικεφαλής ανάλυσης πετρελαίου στην πλατφόρμα παρακολούθησης τιμών GasBuddy, προειδοποίησε επίσης για απότομη άνοδο μέσα στις επόμενες 48 ώρες, ιδιαίτερα σε περιοχές του εσωτερικού των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η μέση τιμή της απλής βενζίνης στις ΗΠΑ βρισκόταν την Τετάρτη στα 4,37 δολάρια το γαλόνι, σύμφωνα με την AAA, με την τιμή να κυμαίνεται από 6,04 δολάρια στην Καλιφόρνια έως 3,75 δολάρια στην Ιντιάνα.
Παρότι η μέση τιμή παραμένει χαμηλότερη από το ιστορικό ρεκόρ των 5,02 δολαρίων τον Ιούνιο του 2022, το ντίζελ συνεχίζει να σημειώνει νέα υψηλά.
Η εθνική μέση τιμή του ντίζελ διαμορφωνόταν στα 6,31 δολάρια το γαλόνι, ενώ στην Καλιφόρνια έφθανε τα 8,27 δολάρια.
Οι τιμές αυξάνονται ιδιαίτερα γρήγορα στις κρίσιμες πολιτικά πολιτείες της Μεσοδυτικής Αμερικής, όπου η άνοδος του αργού πετρελαίου έχει επιβαρυνθεί και από διακοπή ηλεκτροδότησης στο διυλιστήριο της ExxonMobil στο Joliet, κοντά στο Σικάγο.
Το συγκεκριμένο διυλιστήριο παράγει συνήθως περίπου 11 εκατομμύρια γαλόνια βενζίνης και ντίζελ την ημέρα και αποτελεί βασικό προμηθευτή της ευρύτερης περιοχής.
Μέχρι νωρίς το απόγευμα της Τετάρτης, η τιμή ενός γαλονιού απλής βενζίνης είχε αυξηθεί κατά 30 σεντς σε μία ημέρα σε περιοχές του Οχάιο και του Μίσιγκαν, κατά 28 σεντς στο Des Moines και κατά 26 σεντς σε άλλη περιοχή του Οχάιο.
Ο De Haan εκτίμησε ότι η μέση τιμή του ντίζελ θα μπορούσε να φθάσει τα 6,59 δολάρια στο Οχάιο και τα 6,79 δολάρια στο Μίσιγκαν μέχρι το τέλος της ημέρας.
Οι επιθέσεις του Ιράν και των συμμάχων του
Η αναταραχή στην παγκόσμια ενεργειακή αγορά οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στα αντίποινα του Ιράν και των συμμάχων του για τις αμερικανικές επιθέσεις και την οικονομική πίεση που ασκείται στην Τεχεράνη.
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ξεκίνησε την επιχείρηση Epic Fury στις 28 Φεβρουαρίου, όταν αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις σκότωσαν τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Τις τελευταίες εβδομάδες, ο Τραμπ έχει επιχειρήσει να χρησιμοποιήσει ναυτικό αποκλεισμό και οικονομικές κυρώσεις για να εντείνει την πίεση στο Ιράν.
Ωστόσο, αντί να υποχωρήσει, το Ιράν και οι δυνάμεις που υποστηρίζει εμφανίζονται ολοένα πιο επιθετικές.
Η Σαουδική Αραβία απέδωσε τις ζημιές στον αγωγό σε φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές του Ιράκ.
Οι υποστηριζόμενοι από το Ιράν Χούθι έχουν επίσης κλιμακώσει τις επιθέσεις τους στις σαουδαραβικές πετρελαϊκές υποδομές και έχουν καταλάβει εδάφη που προσφέρουν στο Ιράν αυξημένη επιρροή στα Στενά Μπαμπ ελ Μαντέμπ.
Την Τετάρτη οι συγκρούσεις μεταξύ Σαουδικής Αραβίας και Χούθι κλιμακώθηκαν ακόμη περισσότερο.
Οι Χούθι υποστήριξαν ότι κατέρριψαν μαχητικό F-15, ενώ η Σαουδική Αραβία τους κατηγόρησε ότι εκτόξευσαν drone κοντά στον ιερό χώρο της Μέκκας. Οι Χούθι διέψευσαν την κατηγορία.
Οι προβλέψεις των αναλυτών επιδεινώνονται
Με βάση τις τελευταίες εξελίξεις, οι προβλέψεις για την αγορά γίνονται ολοένα πιο δυσοίωνες.
Η Liz Thomas, επικεφαλής στρατηγικής αγοράς της SoFi, ανέφερε ότι πριν από λίγες ημέρες είχε εκτιμηθεί πως η τιμή του ντίζελ θα μπορούσε να φθάσει τα 6,65 δολάρια ανά γαλόνι μέχρι την ημέρα των εκλογών, αλλά πλέον οι τάσεις έχουν επιδεινωθεί.
Ήδη, σύμφωνα με την ίδια, η τιμή του ντίζελ είχε ξεπεράσει τα 6,26 δολάρια.
Οι Αμερικανοί οδηγοί έχουν ήδη πληρώσει εκτιμώμενα 107 δισεκατομμύρια δολάρια επιπλέον σε βενζίνη και ντίζελ εξαιτίας του πολέμου που άρχισε με τις αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Η κατάσταση επιδεινώνεται καθώς ο πόλεμος πλησιάζει τους επτά μήνες, χωρίς να διαφαίνεται τέλος και με τις πρόσφατες διπλωματικές προσπάθειες να έχουν περιέλθει σε αδιέξοδο.
Ο Τραμπ έχει επιχειρήσει να υποβαθμίσει τον κίνδυνο, δηλώνοντας το Σαββατοκύριακο ότι «όλα θα πάνε μια χαρά», όταν ρωτήθηκε για τις εξελίξεις στην Υεμένη που φαίνεται να περιορίζουν ακόμη περισσότερο τις διαθέσιμες οδούς εξαγωγής σαουδαραβικού πετρελαίου.
Στο τραπέζι ακόμη και απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ
Οι τιμές στις ΗΠΑ αυξάνονται τόσο γρήγορα ώστε παράγοντες της βιομηχανίας αναμένουν πιθανή παρέμβαση από τον Λευκό Οίκο ή το Κογκρέσο.
Ωστόσο, τα διαθέσιμα εργαλεία για την αντιμετώπιση της εκρηκτικής αύξησης των τιμών είναι περιορισμένα.
Μία από τις επιλογές που απομένουν είναι η απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ.
Ένα τέτοιο μέτρο, όμως, θα μπορούσε να προκαλέσει χάος στις διεθνείς αγορές χωρίς απαραίτητα να μειώσει τις τιμές στις ΗΠΑ, καθώς τα αμερικανικά διυλιστήρια λειτουργούν ήδη στα όρια της παραγωγικής τους δυνατότητας.
Ο επικεφαλής της πλειοψηφίας στη Γερουσία John Thune δήλωσε ότι είναι ανοιχτός στην εξέταση μιας τέτοιας πρότασης.
Είπε ότι θα εξεταστεί οποιαδήποτε πρόταση μπορεί να προσφέρει βιώσιμη λύση και ότι, εφόσον οι ΗΠΑ διαθέτουν επαρκή προσφορά αλλά συνεχίζουν να εξάγουν καύσιμα, η απαγόρευση θα μπορούσε ενδεχομένως να αποτελέσει έναν τρόπο άσκησης πίεσης στις τιμές.
Ωστόσο, οικονομολόγοι προειδοποίησαν αμέσως ότι ένα τέτοιο μέτρο θα μπορούσε να επιδεινώσει την ενεργειακή κρίση τόσο στις ΗΠΑ όσο και διεθνώς.
Η Tracy Shuchart, ανώτερη οικονομολόγος στην πλατφόρμα εμπορίας εμπορευμάτων NinjaTrader, τόνισε ότι το πρόβλημα του ντίζελ αφορά ταυτόχρονα την περιορισμένη δυναμικότητα διύλισης, την ποιότητα του διαθέσιμου αργού πετρελαίου και τον πόλεμο.
Κατά την ίδια, μια απαγόρευση εξαγωγών δεν θα έλυνε κανένα από αυτά τα προβλήματα και θα μπορούσε να τα επιδεινώσει.
Οι ευάλωτες ενεργειακές υποδομές της Σαουδικής Αραβίας
Η επίθεση στον αγωγό East-West ανέδειξε επίσης τα όρια των προσπαθειών της Ουάσιγκτον να προστατεύσει τις ενεργειακές ροές του Κόλπου.
Καθώς παραμένει αβέβαιο πότε θα επαναλειτουργήσει ο αγωγός, παράγοντες της αγοράς προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο νέων επιθέσεων.
Οι αναλυτές σημειώνουν ότι κατά μήκος του αγωγού υπάρχουν και άλλα ευάλωτα αντλιοστάσια, η καταστροφή των οποίων θα μπορούσε να προκαλέσει ακόμη μεγαλύτερη αναταραχή.
Οπτική ανάλυση της Washington Post έδειξε ότι και τρίτη πετρελαϊκή εγκατάσταση, μονάδα αποθήκευσης της Aramco στην Abha, στη νοτιοδυτική Σαουδική Αραβία, φαίνεται να υπέστη ζημιές την προηγούμενη εβδομάδα.
Βίντεο που καταγράφηκε από απόσταση έδειχνε τις εγκαταστάσεις να φλέγονται, ενώ δορυφορική εικόνα της Planet στις 8 Σεπτεμβρίου κατέγραψε στήλη καπνού μήκους τουλάχιστον 20 μιλίων.
Εικόνες από την επόμενη ημέρα έδειξαν ότι τουλάχιστον έξι δεξαμενές αποθήκευσης φαίνεται να είχαν πληγεί.
Ο Brett Erickson, ειδικός σε θέματα γεωπολιτικής και μέλος του συμβουλίου της Σχολής Διπλωματίας και Διεθνών Σχέσεων του Seton Hall, ανέφερε ότι παρότι ο αγωγός βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής, οι Χούθι έχουν εξαπολύσει σφοδρές επιθέσεις και σε άλλες σαουδαραβικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις.
Την Τετάρτη, οι Χούθι ανακοίνωσαν ότι επιτέθηκαν στις εγκαταστάσεις της Aramco στο Γιανμπού με δεκάδες βαλλιστικούς πυραύλους και drones, προκαλώντας μεγάλες πυρκαγιές και καταστροφές.
Σύμφωνα με τον Erickson, έχει πλέον καταστεί σαφής η δυσκολία της Σαουδικής Αραβίας να προστατεύσει τις ενεργειακές υποδομές της.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι οι δορυφορικές εικόνες δείχνουν πως κατά την επίθεση της Παρασκευής δεν επλήγη μόνο ένα αντλιοστάσιο, αλλά τρία.
Πρόσθεσε ότι το γεγονός πως οι Χούθι και οι ιρακινές πολιτοφυλακές δεν έχουν πλήξει περισσότερο τον αγωγό μπορεί να είναι σκόπιμο.
Όπως εκτίμησε, το πιο επικίνδυνο σενάριο θα ήταν να περιμένουν μέχρι να επισκευαστεί σχεδόν πλήρως ο αγωγός και στη συνέχεια να τον πλήξουν ξανά.
Καταρρέουν οι τρεις «δικλίδες ασφαλείας» της αγοράς
Ο αγωγός East-West αποτελούσε βασικό παράγοντα που μέχρι σήμερα απέτρεπε ακόμη μεγαλύτερη εκτίναξη των τιμών των καυσίμων.
Ο McNally τον περιέγραψε ως ένα από τα τρία «πόδια ενός σκαμνιού» που περιόριζαν τις οικονομικές επιπτώσεις από τη διακοπή του μεγαλύτερου μέρους της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Τα άλλα δύο ήταν η σημαντική μείωση των κινεζικών εισαγωγών πετρελαίου, η οποία περιόρισε την παγκόσμια έλλειψη, και η απελευθέρωση εκατοντάδων εκατομμυρίων βαρελιών από τα στρατηγικά αποθέματα των ΗΠΑ και άλλων χωρών.
Τώρα, όμως, τα αποθέματα έχουν σε μεγάλο βαθμό εξαντληθεί, η ζήτηση της Κίνας για εισαγόμενο πετρέλαιο έχει επανέλθει δυναμικά και ο αγωγός έχει τεθεί εκτός λειτουργίας.
Την ίδια στιγμή, η κίνηση πετρελαιοφόρων μέσω των Στενών του Ορμούζ παραμένει πολύ χαμηλότερη από τα επίπεδα που επικρατούσαν πριν από τον πόλεμο.