Τρέξιμο στην πόλη: Πώς να προστατευτείτε από τους ατμοσφαιρικούς ρύπους

Snapshot

• Η άσκηση σε εξωτερικούς χώρους έχει οφέλη για τη λειτουργία των πνευμόνων και τη γνωστική λειτουργία, αλλά η ατμοσφαιρική ρύπανση μειώνει αυτά τα οφέλη.
• Άτομα με άσθμα ή καρδιαγγειακά προβλήματα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικά κατά την άσκηση σε ρυπασμένο περιβάλλον.
• Η επιλογή διαδρομών με λιγότερη κυκλοφορία ή σε πάρκα μειώνει σημαντικά την έκθεση στους ατμοσφαιρικούς ρύπους.
• Αποφυγή των ωρών αιχμής και έλεγχος της ποιότητας του αέρα βοηθούν στην προστασία από την επιβάρυνση λόγω ρύπανσης.
• Η αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης απαιτεί συστημικές παρεμβάσεις για μείωση των εκπομπών στη ρίζα τους.

Snapshot powered by AI

Για όσους ζουν σε αστικό περιβάλλον, τα παραπάνω είναι ενθαρρυντικά, σημειώνει η de Nazelle. Ωστόσο, τα οφέλη της άσκησης σε εξωτερικούς χώρους δεν υπερτερούν πάντα των κινδύνων που προκαλεί η ατμοσφαιρική ρύπανση. Σημαντικό ρόλο παίζει και η κατάσταση της υγείας του κάθε ανθρώπου.

Όσοι πάσχουν ήδη από προβλήματα όπως άσθμα ή καρδιαγγειακές παθήσεις θα πρέπει να είναι πιο προσεκτικοί.

Άλλες μελέτες έχουν δείξει ότι η άσκηση εξακολουθεί να βελτιώνει τη λειτουργία των πνευμόνων και να μειώνει την αρτηριακή πίεση ακόμη και σε περιοχές με αυξημένη ρύπανση. Μπορεί επίσης να περιορίσει ορισμένες από τις επιπτώσεις της ρύπανσης στη γνωστική λειτουργία.

Ωστόσο, καθοριστικό ρόλο παίζει το πόσο επιβαρυμένος είναι ο αέρας που αναπνέουμε.

Το 2018, ο Sinharay και οι συνεργάτες του πραγματοποίησαν μελέτη με υγιείς εθελοντές, αλλά και μεγαλύτερους σε ηλικία ανθρώπους με χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια ή στεφανιαία νόσο. Οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να περπατήσουν για δύο ώρες είτε σε πάρκο είτε κατά μήκος ενός δρόμου με έντονη κυκλοφορία στο Λονδίνο.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι, έπειτα από μόλις δύο ώρες, όσοι περπάτησαν σε περιοχή με καθαρότερο αέρα παρουσίασαν βελτίωση στη λειτουργία των πνευμόνων και των αιμοφόρων αγγείων.

Αντίθετα, όσοι περπάτησαν σε περιοχή με υψηλά επίπεδα ρύπανσης παρουσίασαν μικρότερα οφέλη. Στα άτομα με χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, η έκθεση στη ρύπανση συνδέθηκε και με επιδείνωση των συμπτωμάτων.

Με άλλα λόγια, η άσκηση μπορεί να αντισταθμίσει αρκετές από τις αρνητικές επιπτώσεις της ρύπανσης, αλλά ισχύει και το αντίστροφο: η έντονη ατμοσφαιρική ρύπανση μειώνει μέρος της προστατευτικής δράσης της άσκησης και περιορίζει ακόμη και τα οφέλη της για τη γνωστική λειτουργία.

Έτσι, στις περισσότερες περιπτώσεις τα οφέλη παραμένουν μεγαλύτερα από τους κινδύνους, αλλά η άσκηση μέσα σε μολυσμένο αέρα απέχει πολύ από το ιδανικό.

Πώς να μειώσετε την έκθεση

Για όσους ζουν σε μια πολυσύχναστη πόλη, η μετακόμιση στην εξοχή μόνο και μόνο για μια βόλτα ή ένα τρέξιμο δεν αποτελεί ρεαλιστική λύση. Η επόμενη καλύτερη επιλογή είναι να αναζητούμε τις πιο πράσινες και λιγότερο επιβαρυμένες διαδρομές γύρω μας.

Ακόμη και η μετακίνηση έναν ή δύο δρόμους μακριά από μια λεωφόρο με έντονη κυκλοφορία μπορεί να μειώσει την έκθεση στη ρύπανση κατά 20% έως 30%, σύμφωνα με τη de Nazelle.

Και αν υπάρχει η δυνατότητα να επιλέγουμε μικρότερους, παράπλευρους δρόμους, ακόμη καλύτερα. Μία μελέτη διαπίστωσε ότι η επιλογή τέτοιων διαδρομών αντί για κεντρικούς δρόμους με πολλή κίνηση μπορεί να μειώσει την έκθεση στους ρύπους έως και κατά 50%.

Αποφύγετε, αν μπορείτε, τις ώρες αιχμής

Μια ακόμη καλή πρακτική είναι να αποφεύγουμε τις ώρες αιχμής, όταν αυτό είναι δυνατό.

Τα αυτοκίνητα που παραμένουν ακινητοποιημένα στην κίνηση δημιουργούν τοπικές «εστίες» αυξημένης ρύπανσης, εξηγεί η Khreis.

Χρειάζεται επίσης προσοχή στις πολύ ζεστές και ηλιόλουστες ημέρες, όταν μπορεί να αυξηθούν τα επίπεδα όζοντος κοντά στο έδαφος. Η συγκεκριμένη χημική ουσία σχηματίζεται ευκολότερα όταν επικρατούν υψηλές θερμοκρασίες και έντονη ηλιοφάνεια.

Όταν αυτά τα φαινόμενα συνδυάζονται με τη ρύπανση της κυκλοφορίας, ειδικά κατά τις ώρες αιχμής, η επιβάρυνση μπορεί να γίνει ακόμη μεγαλύτερη.

Ελέγξτε την ποιότητα του αέρα

Χρήσιμο μπορεί να είναι και το να παρακολουθούμε τους τοπικούς δείκτες ποιότητας αέρα, οι οποίοι δείχνουν πόσο αυξημένη είναι η ρύπανση σε μια περιοχή κάθε ημέρα.

Ο Sinharay προτείνει ότι, όταν τα επίπεδα ρύπανσης είναι υψηλά, καλύτερη επιλογή μπορεί να είναι η άσκηση σε εσωτερικό χώρο ή σε κάποιο πάρκο μακριά από την κίνηση.

Ωστόσο, όπως επισημαίνει η Khreis, το μεγαλύτερο ζήτημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο με ατομικές επιλογές.

«Πρόκειται σε μεγάλο βαθμό για ένα συστημικό πρόβλημα. Οι προσωπικές επιλογές μπορούν να μας βοηθήσουν να μειώσουμε την ατομική μας έκθεση, όμως η πιο αποτελεσματική προστασία θα έρθει όταν περιοριστούν οι εκπομπές στην πηγή τους», τονίζει.

Για την επόμενη προπόνηση, λοιπόν, ίσως η καλύτερη επιλογή να είναι ένα κοντινό πάρκο αντί για έναν πολυσύχναστο δρόμο.

Διαβάστε επίσης