«Να αποσχιστούμε από την Ιταλία» –Οι αυτονομιστές του Νότιου Τιρόλο και η συμμαχία με το AfD
Το STF διεκδικεί την αυτοδιάθεση του Νοτίου Τιρόλου και τάσσεται ανοιχτά υπέρ της απόσχισης της επαρχίας από την Ιταλία
«Να αποσχιστούμε από την Ιταλία». Αυτή είναι η πολιτική προοπτική που προωθεί εδώ και χρόνια το Süd-Tiroler Freiheit (STF) και η οποία επανέρχεται στο επίκεντρο της συζήτησης στην Άνω Αδίγη (του ιταλικού Alto Adige, δηλαδή του Νότιου Τιρόλου -Südtirol), αυτή τη φορά και μέσα από τις ολοένα στενότερες σχέσεις με στελέχη του AfD.
Στο Τερμένο, στην καρδιά της Μπάσα Ατεζίνα, ο επικεφαλής της νεολαίας του AfD, Jean-Pascal Hohm, έφτασε ως επίτιμος προσκεκλημένος στο επαρχιακό συνέδριο της Junge Süd-Tiroler Freiheit, της νεολαίας του αυτονομιστικού κόμματος που ίδρυσε η Eva Klotz.
Η παρουσία του Hohm δεν ήταν τυχαία. Η πρόσκληση προήλθε από την ηγεσία της νεολαίας του Süd-Tiroler Freiheit, η οποία ήδη από το φθινόπωρο του 2024 είχε φιλοξενήσει τον Γερμανό πολιτικό σε συνέλευση του κινήματος, κατόπιν πρόσκλησης της τότε εκπροσώπου Melanie Mair.
Πρόκειται, επομένως, για μια σχέση που ξεπερνά την απλή συμμετοχή σε μία μεμονωμένη εκδήλωση και βασίζεται σε κοινό πολιτικό έδαφος γύρω από τα ζητήματα της αυτοδιάθεσης, καθώς και της γλωσσικής και πολιτισμικής ταυτότητας.
Εδώ ακριβώς τέμνονται οι δύο πολιτικές διαδρομές. Το STF διεκδικεί την αυτοδιάθεση του Νοτίου Τιρόλου και τάσσεται ανοιχτά υπέρ της απόσχισης της επαρχίας από την Ιταλία, ενώ το AfD έχει εντάξει το ζήτημα της Άνω Αδίγη στη θεματολογία που αφορά την προστασία της γερμανικής ταυτότητας.
Πρόκειται για μια σύγκλιση που οικοδομείται γύρω από έννοιες όπως λαός, ταυτότητα, πολιτισμός και αυτοδιάθεση, και η οποία στο Τερμένο έγινε ιδιαίτερα εμφανής.
Έξω από την αίθουσα, πάντως, το κλίμα ήταν κάθε άλλο παρά ήρεμο. Περίπου τριάντα αντιφασιστικές οργανώσεις διαδήλωσαν εναντίον της παρουσίας του Hohm, με σύνθημα «Hohm go home».
Στο εσωτερικό της αίθουσας, αντίθετα, το στέλεχος του AfD υπερασπίστηκε τόσο το δικαίωμα διεξαγωγής της συνέλευσης όσο και το δικαίωμα των διαδηλωτών να την αμφισβητήσουν, παρουσιάζοντας την αντιπαράθεση διαφορετικών απόψεων ως μέρος της φυσιολογικής λειτουργίας μιας δημοκρατικής κοινωνίας.
Ο Hohm εξήγησε στη συνέχεια την πολιτική σημασία της παρουσίας του στην Άνω Αδίγη, χαρακτηρίζοντας το Νότιο Τιρόλο πρότυπο για την υπόθεση της αυτοδιάθεσης.
Σύμφωνα με τον Γερμανό πολιτικό, πρόκειται για μια περιοχή όπου μια κοινότητα υπερασπίζεται την ταυτότητα και τον πολιτισμό της. Από αυτή τη θέση απορρέει, κατά τον ίδιο, και μια ευθύνη της γερμανικής πολιτικής: να ενδιαφέρεται για τον γερμανόφωνο πληθυσμό του Άνω Αδίγη και για τις πολιτικές του επιδιώξεις.
Οι δηλώσεις του Hohm, ωστόσο, πρέπει να εξεταστούν και υπό το πρίσμα της πολιτικής του διαδρομής.
Γεννημένος το 1997 και επικεφαλής της Generation Deutschland από τα τέλη Νοεμβρίου, απέκτησε πολιτική εμπειρία σε ηγετικές θέσεις της Junge Alternative στο Βρανδεμβούργο, της νεολαίας του AfD η οποία στη συνέχεια διαλύθηκε αφού είχε χαρακτηριστεί ως ακροδεξιά εξτρεμιστική οργάνωση από τις γερμανικές υπηρεσίες πληροφοριών.
Από το 2021 ηγείται επίσης της τοπικής οργάνωσης του AfD στο Κότμπους, περιοχή στην οποία οι γερμανικές υπηρεσίες εσωτερικής ασφάλειας έχουν επισημάνει διασυνδέσεις με χώρους της άκρας δεξιάς.
Στο πολιτικό του παρελθόν υπάρχει και ένα περιστατικό με δικαστικές προεκτάσεις: το 2021 ο Hohm τέθηκε υπό αστυνομική έρευνα μετά τη συμμετοχή του ως επικεφαλής σε μη αδειοδοτημένη πορεία.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα που έχουν επικαλεστεί στο παρελθόν γερμανικά μέσα, στην κεφαλή της διαδήλωσης βρισκόταν ομάδα μασκοφόρων που συνδεόταν με τον χώρο του ακροδεξιού Black Bloc.
Τα στοιχεία αυτά συμβάλλουν στην κατανόηση του γιατί η παρουσία του στο Τερμένο προκάλεσε αντιδράσεις και άνοιξε συζήτηση ακόμη και μέσα στην τοπική κοινωνία.
Στο συνέδριο συμμετείχαν και ιστορικά στελέχη του Süd-Tiroler Freiheit, μεταξύ των οποίων οι Sven Knoll και Eva Klotz.
Ο Knoll διευκρίνισε ότι δεν είχε οργανώσει προσωπικά την εκδήλωση, ενώ το κίνημα υπερασπίστηκε το δικαίωμα στον πολιτικό διάλογο.
Στο βάθος, όμως, παραμένει το κεντρικό πολιτικό ζήτημα: το STF δεν ζητεί απλώς μεγαλύτερη αυτονομία, αλλά προωθεί μια διεκδίκηση αυτοδιάθεσης που περιλαμβάνει και το ενδεχόμενο απόσχισης του Νοτίου Τιρόλου από την Ιταλία.
Και ακριβώς αυτή η θέση είναι που καθιστά ιδιαίτερα σημαντικό τον διάλογο με ένα γερμανικό πολιτικό κόμμα όπως το AfD.
Η υπόθεση του Τερμένο επαναφέρει έτσι στο προσκήνιο μια διαίρεση που στην Άνω Αδίγη δεν εξαφανίστηκε ποτέ εντελώς: από τη μία πλευρά βρίσκεται η ένταξη της επαρχίας στο ιταλικό κράτος και το μοντέλο της αυτονομίας και, από την άλλη, όσοι εξακολουθούν να υπερασπίζονται το δικαίωμα λήψης απόφασης για το πολιτικό μέλλον του Νοτίου Τιρόλου, ακόμη και μέχρι το ενδεχόμενο της ανεξαρτησίας.
Ανάμεσα στις δύο αυτές πλευρές διαμορφώνεται μια ολοένα πιο ορατή σχέση μεταξύ Νοτιοτυρολέζων αυτονομιστών και της γερμανικής δεξιάς, η οποία προκαλεί αντιδράσεις στους δρόμους και συζητήσεις μέσα στην ίδια την κοινωνία της Άνω Αδίγη.
Πρόκειται για μια πολιτική αντιπαράθεση στην οποία η ταυτότητα, η γλώσσα, η αυτονομία και η απόσχιση επανέρχονται στο προσκήνιο και διαπλέκονται με την ευρωπαϊκή πολιτική.
